InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Pedagogiek > Ontwikkeling Zelfredzaamheid Kind - Wat op welke leeftijd?

Ontwikkeling Zelfredzaamheid Kind - Wat op welke leeftijd?

Ontwikkeling Zelfredzaamheid Kind - Wat op welke leeftijd? Een kind is in eerste instantie nog niet zelfredzaam en moet met alles geholpen worden. De ontwikkeling van zelfredzaamheid is een proces, waarbij het kind steeds meer dingen zelfstandig kan doen. Wat moet een kind kunnen qua redzaamheid in een bepaalde leeftijdsfase? Welke vaardigheden moeten kinderen in principe in een bepaald ontwikkelingsstadium hebben en welke taken moeten ze dan kunnen uitvoeren? Een overzicht van de zelfredzaamheidsontwikkeling van kinderen van 1 tot en met 7 jaar.

Ontwikkeling Zelfredzaamheid - Wat moet een Kind van 1 tot 8 jaar kunnen beheersen?

Ontwikkelingsprofiel Zelfredzaamheid. Hieronder wordt een overzicht gegeven van de ontwikkeling betreffende de zelfredzaamheid van kinderen van 1 jaar tot en met 7 jaar. Dit overzicht gaat uit van de gemiddelde leeftijd waarop kinderen bepaalde vaardigheden (zouden) moeten kunnen beheersen om zichzelf te redden. In werkelijkheid is er uiteraard altijd sprake van individuele verschillen, door onder andere verschil qua tempo, volgorde van de ontwikkelingsstappen, de aanleg en potenties van het kind. En uiteraard drukken verschillende omgevingsfactoren een duidelijke stempel op de ontwikkeling (hoe functioneren de ouders, het gezin, brusjes, hoe is het contact met leeftijdgenootjes etc).

Normale Ontwikkeling Zelfredzaamheid. Het onderstaande overzicht geeft een globale indicatie van de doorsnee leeftijd waarop een kind over bepaalde vaardigheden zou moeten kunnen beschikken, in relatie tot de gemiddelde ‘normaal’ verlopende ontwikkeling. Met andere woorden: in welke mate is het kind zelfredzaam, gerelateerd aan de norm: het leeftijdsgemiddelde?

In Ontwikkeling Zelfredzaamheid - Signalen Ontwikkelingsproblemen kun je vinden welke signalen er zijn om eventuele achterstand in de ontwikkeling van de zelfredzaamheid, mogelijke ontwikkelingsproblemen of eventuele ontwikkelingsstoornissen bij een kind te signaleren, er serieuze aandacht aan te besteden, te observeren en -indien nodig- deskundige hulp in te schakelen.

Ontwikkeling Zelfredzaamheid - Wat kan een Kind op de leeftijd van 15 maanden - 8 jaar?








Leeftijd Fase KindOntwikkelingsfasen Zelfredzaamheid Kind - Ontwikkeling van 1 tot en met 15 maanden
15 maanden Kan kopje vasthouden, neiging het te snel om te draaien
Grijpt lepel en doet deze op het bord, kan hem niet goed vullen, vaak vlak voor mond omgekeerd
Kind wil graag zelf eten
Gaat gemakkelijk naar bed
18 maanden Kan een kopje optillen en zelf drinken, geeft lege kopje terug
Vult de lepel, heeft moeite met in de mond stoppen, knoeit veel
Geeft het lege bord aan moeder
Kind huilt om moeder als zij weggaat. Valt bij troost in slaap
‘Helpt’ met uitkleden door sokken en (losgemaakte) schoenen uit te doen
21 maanden Kan alleen drinken en kopje weer recht neerzetten
Gaat niet meteen slapen, maar vraagt om drinken of een plasje doen
Is overdag vrijwel geheel zindelijk
Houdt het glas bij het drinken in één hand

Leeftijd Fase KindOntwikkelingsfasen Zelfredzaamheid Kind - Ontwikkelingsproces van 2 tot 3 jaar
2 - 3 jaar Kan zonder veel knoeien alleen eten (met af en toe hulp)
Speelt veel met eten en ‘treuzelt’
Weigert nu soms ook eten
Praat weinig aan tafel
Vraagt om speelgoed mee naar bed, verlengt het naar bed gaan door rituelen, die strak gevolgd moet worden
Kan een jas losknopen, maar met moeite dichtdoen
Droogt de eigen handen af
Kan zelf drinken halen, de kraan open en dicht doen
Kijkt uit voor eenvoudige ongelukjes (trap etc)
Begin van tandenpoetsen met hulp
Is 's nachts zindelijk (kan uitlopen tot 5 jaar)

Leeftijd Fase KindOntwikkelingsfasen Zelfredzaamheid Kind - Ontwikkelingsproces van 3 tot 4 jaar
3 - 4 jaar Kind kan schenken uit een kan
Kan echt alleen eten, zonder knoeien
Heeft belangstelling voor tafeldekken etc
Staat vaak op van tafel
Is minder afhankelijk van speelgoed, knuffels bij het naar bed gaan
Kan jas aantrekken en knopen dichtdoen
Kan eigen handen wassen en drogen
Kan eigen tanden poetsen
Kan nu doelgericht bezig zijn

Leeftijd Fase KindOntwikkelingsfasen Zelfredzaamheid Kind - Ontwikkelingsproces van 4 tot 5 jaar
4 - 5 jaar Kind kan nu goed tafeldekken
Kan praten en eten goed combineren
Staat weinig op van tafel
Vindt het leuk om zelf op te scheppen
Probeert het naar bed gaan bewust uit te stellen
Kleedt zichzelf aan, behalve veters e.d, kleren moeten wel klaargelegd worden
Kind kan zichzelf corrigeren

Leeftijd Fase KindOntwikkelingsfasen Zelfredzaamheid Kind - Ontwikkelingsproces van 5 tot 6 jaar
5 - 6 jaar Kind eet nu snel
Is sociaal en spraakzaam aan tafel
Kan zelf veters e.d. vastmaken
Begint enig idee van het verkeer te krijgen
Vanaf ca. 8 jaar Kind is nu vertrouwd in het verkeer

Andere Ontwikkelingsgebieden en Ontwikkelingsfasen van Kinderen - Signalen van Ontwikkelingsproblemen
© 2008 - 2014 Sila, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Ontwikkeling Zelfredzaamheid- Signalen OntwikkelingsprobleemOntwikkeling Zelfredzaamheid- Signalen OntwikkelingsprobleemZelfredzaamheid en de ontwikkeling ervan, verschilt per kind. Elk kind ontwikkelt zich in een eigen tempo. Wat is de uit…
Maria Montessori - Montessori onderwijsMaria Montessori was een Italiaanse arts met een grote belangstelling voor opvoeding. Volgens haar zijn niet alleen oude…
Spelontwikkeling Kind - Signalen van OntwikkelingsproblemenSpelontwikkeling Kind - Signalen van OntwikkelingsproblemenDe ontwikkeling van het spel van een kind kent een aantal fasen en belangrijke momenten. Hoewel ieder kind zich in zijn…
Ontwikkelingsfasen: morele ontwikkeling van kinderenOntwikkelingsfasen: morele ontwikkeling van kinderenWanneer je kinderen begeleid, voor je SPW stage of als leidster op het kinderdagverblijf, buitenschoolse opvang of peute…
De ontwikkeling van een jong kind verloopt in fasenDe ontwikkeling van een jong kind verloopt in fasenDe ontwikkeling van een kind verloopt fasegewijs. De ontwikkeling is een interessant proces en ontvouwt stukje bij beetj…
Bronnen en referenties
  • P.H. Mussen. The psychological development of the child. Prentice Hall Inc
  • F.J. Monks & A.M.P. Knoers. Ontwikkelingspsychologie. Van Gorcum BV
  • M.Davies, F. Alkema. VTO dat doe je zo! Vragen, twijfels, zorgen over de ontwikkeling van kinderen. Assen/Maastricht: Van Gorcum
  • Van Dijk, S. Gegeven colleges Ontwikkelingsproblemen. Orthopedagogiek & Hulpverlening (Eigen artikel)

Reageer op het artikel "Ontwikkeling Zelfredzaamheid Kind - Wat op welke leeftijd?"

De infoteur van dit artikel heeft aangegeven wegens omstandigheden moeilijk of niet te kunnen reageren.
Reageren op het artikel of reageren op reacties blijft mogelijk, antwoord van de infoteur zal mogelijk uitblijven.

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Sila
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Pedagogiek
Bronnen en referenties: 4
Schrijf mee!