InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Ouder en gezin > Manipulatie of onschuldige beïnvloeding door het kind

Manipulatie of onschuldige beïnvloeding door het kind

Manipulatie of onschuldige beïnvloeding door het kind Lang niet alle manieren van kinderen om hun ouders te beïnvloeden, zijn vormen van manipulatief gedrag. Jongens en meisjes beginnen al heel vroeg in hun leven manieren te zoeken om hun vader of moeder om hun vinger te winden. Kinderen zijn doorgaans meesters in het ontdekken van wat de zwakke plekken van hun ouders zijn en hoe ze hun vader of moeder het beste kunnen beïnvloeden. Wanneer is sprake van onschuldige beïnvloeding en wanneer van manipulatief gedrag? Hoe herken je de signalen?

Onschuldige manieren en minder onschuldige manieren om te beïnvloeden

Een kind kan op beminnelijke wijze of door vervelend gedrag proberen zijn zin te krijgen.

Beminnelijk gedrag, bijvoorbeeld het inzetten van charme, kan een onschuldige manier van beïnvloeding zijn, maar hetzelfde gedrag kan onder bepaalde omstandigheden ook een vorm van manipuleren zijn.

Een kind dat met behulp van vervelend gedrag probeert zijn zin door te drijven, is altijd manipulatief bezig.

Charme als beïnvloedingsmiddel

Een kind met gedragsproblemen dat ineens overmatig lief en gehoorzaam is, kan het wapen van de charme hebben ontdekt. Het hoopt dan met zijn tijdelijk lieve en gehoorzame gedrag voor elkaar te krijgen dat hij iets mag wat hem anders zou worden verboden of dat hij iets niet hoeft wat hij anders zou moeten doen.

Misschien wil het kind op een doordeweekse dag naar een laat tv-programma kijken in plaats van op de normale tijd naar bed te moeten gaan. Het kind weet dat jij wilt dat hij altijd de volgende dag fit op school is en dat hij daarom doordeweeks op een vaste, vroege tijd naar bed moet. Het (tijdelijk) lieve en gehoorzame gedrag is dan een vorm van manipulatie.

Er hoeft echter géén sprake te zijn van manipulatie als een kind zonder bijzondere gedragsproblemen bijvoorbeeld graag op balletles of muziekles wil en daarom enkele dagen spontaan extra hulpvaardig in het huishouden is. Het kind biedt bijvoorbeeld spontaan aan de afwas te doen of af te drogen, of wat andere huishoudelijke klussen te verrichten. Dergelijk gedrag kan eenvoudig een charmante en onschuldige manier zijn om jou extra gunstig te stemmen. Het kind vermoedt dat het een kans maakt om op balletles of muziekles te mogen en wil die kans graag zo groot mogelijk maken. Er is wel sprake van een (charmante) poging tot beïnvloeding, maar niet tot manipulatie.

Als een kind zijn charme inzet om voor iets toestemming van zijn ene ouder te krijgen, terwijl hij weet dat de andere ouder erop tegen is, is er altijd sprake van manipulatie.

Vervelend gedrag als beïnvloedingsmiddel

Vervelend gedrag van een kind is niet altijd bedoeld als beïnvloedingsmiddel. Een kind dat al mopperend aan een opgedragen taak begint, of de deur achter zich dichtslaat om op zijn kamer huiswerk te gaan maken, doet dit niet om te manipuleren, maar slechts om zijn frustratie af te reageren.

Een kind dat met behulp van vervelend gedrag probeert zijn zin door te drijven, is wel aan het manipuleren. In wezen probeert het kind te zeggen: ‘Doe mijn zin, want anders wordt het hier erg ongezellig.’

Het is belangrijk dat je als ouder of verzorger tijdig herkent dat het kind op deze manier de strijd om de macht wil aangaan. Want als er eenmaal een machtsstrijd tussen het kind en zijn ouders of verzorgers woedt, is daar niet makkelijk een eind aan te maken. Het kind probeert dan met verbaal of lichamelijk geweld een ouder of verzorger te bewegen om hem zijn zin te geven.

Wie om van het gedoe af te zijn, aan de eisen van het kind toegeeft, nodigt dit kind feitelijk uit om een volgende keer nog harder tekeer te gaan om de eigen zin door te drijven. Als ouder of verzorger toegeeft aan dergelijke druk van een kind heeft dat op de lange duur dus een averechts effect. De pogingen tot dwingelandij van de jongen of het meisje worden er alleen maar heftiger door.

Praktijkvoorbeeld van een manipulerend kind

Het kind uit het voorbeeld hierboven, dat op een doordeweekse dag naar een laat tv-programma wil kijken in plaats van op de normale tijd naar bed te gaan, probeert het eerst met charme. In dat geval is hij misschien al een dag of enkele uren vóór die tv-uitzending ongewoon lief en gehoorzaam.

Nadat hij jou heeft gemeld dat hij die avond naar het late programma wil kijken, vertel je hem dat hij op de normale tijd naar bed moet, omdat hij de volgende dag immers fit op school moet zijn. Het kind beseft dat hij met zijn charme niet zijn doel heeft bereikt en gaat nu vervelend doen. Hij verheft zijn stem en gaat misschien op je schelden of wordt emotioneel.

Misschien ben je geneigd dit gedrag van je zoontje of dochtertje te interpreteren als boosheid of frustratie. Of misschien zelfs als onvermogen van je kind om met stress om te gaan. Maar in wezen is het een poging van je kind om jou te manipuleren en de macht van je over te nemen. Het kind denkt dat hoe harder het tekeer gaat, des te meer macht het over de situatie krijgt. Daarom is het van belang dat kinderen zo snel mogelijk van hun ouders leren dat ze met manipuleren nooit krijgen wat ze willen en dat er betere methoden van beïnvloeding zijn.

Lees verder

© 2012 - 2019 Manon-troppo, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Manipuleren door jong en oudOnder manipuleren wordt in de meeste gevallen verstaan: Iets of mensen zodanig beïnvloeden dat aan de wens van degene di…
ManipulatietechniekenHoe komt het dat de ene persoon heel makkelijk dingen voor elkaar krijgt bij anderen en de ander niet? Dit is simpelweg…
Manipuleren: bij wijze van uitzondering of uit gewoonte?Manipuleren: bij wijze van uitzondering of uit gewoonte?Manipulatie is een techniek die iemand kan gebruiken als manier om zijn zin te krijgen als hij of zij vermoedt dat dit v…
Iedereen kan manipulerenIedereen kan manipulerenStrikt genomen kan iedereen manipuleren en komt het in alledaagse dingen voor. Toch kiest niet iedereen er voor om te ma…
Iedereen kan (leren) manipulerenIedereen kan (leren) manipulerenHet woord manipuleren heeft voor veel mensen een negatieve bijklank. Toch manipuleert ieder mens dagelijks. Door te comm…
Bronnen en referenties
  • Psychological manipulation; Wikipedia; http://en.wikipedia.org/wiki/Psychological_manipulation
  • Masters of Manipulation: How Kids Control You With Behavior; James Lehman; http://www.empoweringparents.com/Manipulative-Child-Behavior-How-Kids-Control-You-With-Behavior.php#
  • Red flags and how to break the cycle; Marnie Winston-Macauley; http://www.aish.com/f/p/The_Manipulative_Child.html
  • Dealing With Manipulative Children; Elizabeth Danish; http://www.healthguidance.org/entry/16363/1/Dealing-With-Manipulative-Children.html

Reageer op het artikel "Manipulatie of onschuldige beïnvloeding door het kind"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Manon-troppo
Laatste update: 08-12-2012
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Ouder en gezin
Special: Manipuleren
Bronnen en referenties: 4
Schrijf mee!