De Rooms-Katholieke Kerk en haar oorsprong
De Rooms-Katholieke Kerk heeft haar oorsprong in Israël. Toen Jezus, de zoon van God, op het einde van zijn leven Petrus, zijn liefste apostel, opdracht gaf een kerk te bouwen en het geloof te verkondigen, zijn veel apostelen op pad gegaan om het geloof te verkondigen en mensen te bekeren tot het geloof. Omdat Israël toen onder Romeins bewind stond, gebeurde dat in de door hen bezette landen. In de loop der tijd hebben gelovigen in west en oost een heel andere invulling gegeven aan het geloof.Rooms-Katholieke Kerk, geschiedenis in het kort
De grootste christelijke kerkDe Rooms-Katholieke Kerk is de grootste christelijke kerk ter wereld. Het woord 'katholiek' is afgeleid van het Griekse 'katholikos', hetgeen 'universeel' betekent. Het woord 'catholicus' betekent 'rechtgelovig' in het kerkelijk Latijn. De kerk is ontstaan door de uitspraak van Jezus, die zijn apostel Petrus opdroeg: 'Ik ben de rots en op deze rots zal ik mijn kerk bouwen'. Hij droeg hem op het geloof te verkondigen. Petrus werd de eerste paus, de plaatsvervanger van God op aarde.
Romeinse Rijk
De apostelen, de leerlingen van Jezus, gingen het geloof verkondigen. Ten tijde van Jezus' leven behoorde het Heilige Land tot het grote Romeinse Rijk. In de daartoe behorende landen zwermden de apostelen uit. In het Romeinse Rijk werden alle religies getolereerd, als de Romeinse goden maar werden vereerd en gerespecteerd. Tijdens het verval van het Romeinse Rijk werden de christenen vaak gezien als de veroorzakers van het kwaad. Na het verval van het Rijk kwamen er steeds grotere verschillen tussen de gelovigen in oost en west.
Scheuring in de kerk
Het Grote Schisma, in 1054, bevestigde die grote verschillen. Paus Leo IX en patriarch Michael Caerularis van Constantinopel excommuniceerden elkaar. De scheuring was een feit tussen de Rooms-Katholieke en de Oosters-Orthodoxe Kerk.
Inquisitie
Gedurende de 14de tot en met de 18de eeuw gebruikte de Kerk de Inquisitie. Deze kerkelijke rechtbank spoorde ketters (ongelovigen) op en veroordeelde hen. Zware straffen en zelfs de doodstraf werden hun deel. Na vele 'Smeekbeden' van de edelen en zelfs met tussenkomst van Margaretha van Parma, de landvoogdes,werd in 1812 de Inquisitie afgeschaft.
Tweede scheuring in de kerk
Eigenlijk is het echte rooms-katholicisme pas ontstaan in de 16de eeuw. Het is de splitsing tussen hen, die de paus als hoofd van de kerk zagen en de zogenaamde Protestanten. De 16de eeuw is de eeuw van de Reformatie. Theologen als Luther, Calvijn en Zwingli waren het op verschillende punten niet eens met de leer van de kerk. De Beeldenstorm in 1679 was de apotheose. Er ontstond een scheuring in de kerk en sindsdien volgen de Protestanten een ander geloofspad.
Terugloop van gelovigen
Vooral de laatste jaren kent de Rooms-Katholieke Kerk een grote terugloop van gelovigen. De paus en zijn kardinalen doen alle mogelijke moeite de gelovigen binnenboord te houden. Misschien is dat vechten tegen de bierkaai, mede door het grote oproer dat binnen eigen gelederen is veroorzaakt. Veel geestelijken worden beschuldigd van misbruik.
Mariaverering
Belangrijkste heiligeDe belangrijkste heilige in de katholieke kerk is Maria, de moeder van Jezus. Zij zou, verloofd met Jozef, maagd zijn geweest toen zij werd uitverkoren de moeder van God te worden. Ze woonde in Nazareth. Herodus, de toenmalige koning der Joden, eiste een bevolkingstelling in zijn land, waardoor Jozef en Maria naar Bethlehem moesten gaan, waar hun kind geboren werd. Omdat Herodus jongetjes tot twee jaar liet vermoorden om zijn eigen koningschap veilig te stellen, vluchtten Maria en Jozef naar Egypte. Na Herodus' dood kwamen zij terug en voedden hun kind in Nazareth op. Als weduwe was Maria nog zeer betrokken bij het leven van haar zoon. Volgens de apostel Thomas werd zij, evenals haar zoon, ten hemel opgenomen.
Rozenkrans
De rozenkrans of paternoster is een gebedssnoer. Er zitten 5 grote en 50 kleine kralen aan. Door de rozenkrans drie maal te bidden, 15 maal het Onze Vader en 150 maal het Wees Gegroet, overdenkt men het leven en de verrijzenis van Jezus.
150 maal het Wees Gegroet, omdat het gewone volk niet de 150 psalmen kon onthouden, die bij de gebeden van de monniken hoorden. Maria gaf zelf bij een openbaring aan: door een Wees Gegroet te zeggen, gaf men Maria een symbolische roos. Al die rozen bij elkaar vormen de 'Rozenkrans'.
Slechts God zelf
Bij de Protestanten wordt Maria niet vereerd. Slechts God zelf mag aanbeden worden. Jezus is goddelijk, want Gods zoon. Maria is menselijk.
Hiërarchie in de kerk
Het hoofd van de katholieke kerk is de paus. Dagelijks wordt hij omringd door zijn kardinalen. Ook verspreid over de katholieke landen vindt men kardinalen. Vooral laten zij van zich spreken bij het overlijden of aftreden van de paus. In een geheim conclaaf (samenkomst) wordt door hen uit hun eigen gelederen een nieuwe paus gekozen. In de katholieke landen valt het dagelijks bestuur onder de bisschoppen. Zij worden gecontroleerd door de aartsbisschop, die een grotere macht heeft.De bisschop wordt bijgestaan door een bestuurscollege, waarin kanunniken zitting hebben. Meestal is één van de kanunniken ook plebaan (afkomstig van het Latijn 'plebanus' dat weer van het 'plebs' stamt). De plebaan behartigt de pastorale zaken van een kathedraal, een bisschopskerk. Ook heeft de bisschop hulp van een vicaris, die hem ook kan vervangen bij afwezigheid, ziekte en eventueel overlijden. Een trapje lager dan de bisschop staat de deken, die de supervisie heeft over een dekenaat met meerdere parochies. Aan het hoofd van een parochie staat een pastoor. Deze wordt bijgestaan door één of meerdere kapelaans. De deken, de pastoor en de kapelaan zijn allen ook priesters.Hiërarchie in de kloosters
Ook binnen de kloosterordes bestaat een hiërarchie.- De abt (die slechts in sommige ordes zo genoemd wordt) is algemeen overste van een abdij. De prior is dat in andere kloosters. De rang van abt is hoger.
- Boven de abt en de prior staan nog drie rangen van overste (de generaal-overste, de provinciaal overste en de overste).
- De abt en de prior staan boven de monniken en de paters.
De Sacramenten
Binnen de katholieke kerk kent men 7 sacramenten, beloften van trouw.[OLIST]Het sacrament van het doopsel: Als een kind wordt geboren, moet het binnen enkele dagen gedoopt worden om niet in de hel te komen.
Het sacrament van het vormsel: Het gedoopte kind wordt binnengehaald als echt lid van de kerk.
Het sacrament van de eucharistie: Door het breken van brood en het drinken van water en wijn tijdens de liturgie wordt het lichaam van Christus gesymboliseerd. De gelovigen gaan ter communie om het lichaam van Christus te ontvangen in de vorm van een hostie, ongedesemd brood.
Het sacrament van de biecht: Door hun zonden, groot en klein, op te biechten aan een priester kunnen gelovigen verschoning krijgen in de vorm van gebeden.
Het sacrament van het huwelijk: Echtgenoten beloven elkaar eeuwige trouw voor het altaar van God.
Het sacrament van het Heilig Oliesel: Aan zwaar zieken brengt de priester een bezoek om hem of haar de laatste sacramenten te brengen. De zieke gaat ter communie en wordt gezalfd.
Het sacrament van de priesterwijding: Mannen die "roeping" voelen, kunnen tot priester gewijd worden. Als men intreedt, krijgt men eerst de status van "postulant". Zo gauw men een tijdelijke gelofte van trouw doet, wordt men novice. Doet men de eeuwige geloften aan de kerk, dan wordt men geprofest.[/OLIST]
De tien geboden volgens de Rooms-Katholieke kerk
Ik ben de Heer uw God.[OLIST]Gij zult geen afgoden vereren, maar Mij alleen aanbidden en boven alles beminnen.
Gij zult de Naam van de Heer, uw God, niet zonder eerbied gebruiken.
Wees gedachtig, dat gij de dag des heren heiligt.
Eer uw vader en uw moeder.
Gij zult niet doden.
Gij zult geen onkuisheid doen.
Gij zult niet stelen.
Gij zult tegen uw naaste niet vals getuigen.
Gij zult geen onkuisheid begeren.
Gij zult niet onrechtvaardig begeren, wat uw naaste toebehoort.[/OLIST]
De liturgie(eredienst) met het sacrament der Heilige Communie
- Kruisteken: In de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest. De priester begroet de gelovigen: 'De Heer zij met u'.
- Schuldbelijdenis (Het Kyrië). Er wordt vergiffenis gevraagd voor de zonden.
- Gloria (lofzang).
- Twee lezingen. De eerste, het epistel, vertelt een verhaal uit het Oude Testament of uit de Verhandelingen der Apostelen (brieven die door de apostelen aan gelovigen uit talloze steden werden geschreven). De tweede, het evangelie, handelt over het leven van Jezus (het Nieuwe Testament).
- Homilie. Dit is een preek waarin of een van de lezingen wordt verklaard of gesproken wordt over het leven van alledag.
- Geloofsbelijdenis
- Voorbeden. Gebed tot God.
- Eucharistie. Brood wordt gebroken en wijn wordt gemengd met water. Opgedragen aan God.
- Gebed over de gaven.
- Eucharistisch gebed. Zoals Jezus dat sprak tijdens het Laatste Avondmaal.
- Prefatie (gebed).
- Epidese. De verandering van brood en wijn in Het Lichaam van Christus.
- Consecratie. Dankgebed.
- Acclamatie. Belijdenis van het geloof.
- Epiclese. Gebeden om voorspraak voor zieken, overledenen, de paus en Maria.
- Onze Vader
- De breking van het brood. De priester gaat ter communie.
- Communie voor alle gelovigen. Men gaat naar het altaar om de hostie te ontvangen (ongedesemd brood).
- Slotwoord en zegen.
