InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Pedagogiek > Abnormale ontwikkeling kind: angst bij kinderen

Abnormale ontwikkeling kind: angst bij kinderen

Abnormale ontwikkeling kind: angst bij kinderen Angst bij kinderen komt dikwijls voor. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen abnormale angst en normale angst. De besproken abnormale angst bij kinderen betreft de specifieke fobie, de sociale angststoornis, separatie angst, schoolweigering, de gegeneraliseerde angststoornis, paniekstoornis en de obsessief compulsieve stoornis.

Wat is angst?

Angst is een op de toekomst gerichte emotie, welke gekarakteriseerd wordt door percepties van gebrek aan controle en onvoorspelbaarheid in mogelijk bedreigende situaties. Angst is een basale menselijke emotie. Het heeft een adaptieve functie doordat het iemand op mogelijk gevaar wijst. Angst en kinderen is een onderdeel van de normale ontwikkeling.

In dit artikel worden de volgende onderwerpen besproken:

Normale angst

Normale angsten bij kinderen:
  • Kinderen rond de 6 tot 9 maanden vertonen vaak angst voor vreemden.
  • Kinderen rond het 2e levensjaar vertonen angst voor imaginaire monsters
  • Kinderen rond de 4 jaar zijn bang voor het donker
  • Oudere kinderen en adolescenten zijn bang voor falen en beoordeling
  • Verlatingsangst

Verandering van de focus van angst reflecteert de cognitieve, sociale en emotionele ontwikkeling van het kind. Meisjes blijken meer angst te vertonen dan jongens. Het aantal angsten en de intensiteit hiervan neemt geleidelijk af met de leeftijd.

Abnormale angst

Abnormale angst is angst die niet strookt met het ontwikkelingsniveau en de leeftijd van het kind. Een angststoornis bij kinderen is mogelijk. Om gediagnosticeerd te worden met een stoornis gerelateerd aan angst moet men significant hinder ondervinden van de angstgevoelens. Angststoornissen zijn de meest voorkomende stoornissen bij kinderen en adolescenten. Naar schatting heeft zo'n 12 tot 20% van de kinderen in de schoolleeftijd een vorm van angststoornis.

Specifieke fobie

Een specifieke fobie is een aanhoudende angst voor een specifiek object of situatie, welke ongebruikelijk is of excessief. De specifieke fobie komt zowel bij volwassenen als bij kinderen voor. Een groot verschil is dat een kind vaak niet inziet dat de angst niet reëel is. De specifieke fobie bij kinderen kan zich uiten in de vorm van huilen, rillen en/of 'bevriezen' wanneer het kind in contact komt met de gevreesde situatie. Kinderen met een specifieke fobie proberen het voorwerp of de gebeurtenis van angst te vermijden, dit beperkt het kind niet alleen in de activiteiten maar de levensstijl en de activiteiten van de gehele familie.

Sociale angststoornis

De sociale angststoornis is een andere benaming voor de sociale fobie. Kenmerkend aan de sociale angststoornis is de aanhoudende angst voor het zichzelf voor gek zetten of falen in sociale situaties en extreme verlegenheid. Wederom realiseren kinderen zich niet altijd dat de angst onrealistisch en overdreven is. Om de sociale angststoornis van andere ontwikkelingsstoornissen te kunnen onderscheiden is het van groot belang dat het kind wél met bekenden contact maakt zonder angst. Veel kinderen met een sociale fobie bagatelliseren hun klachten om zich zo te gedragen zoals ze denken dat van hen verwacht wordt. De sociale angststoornis komt mogelijk voort uit de normale angsten in de ontwikkeling, zoals scheidingsangst en angst voor onbekenden.

Separatie angst

Separatie angst is een excessieve angst gescheiden te worden van een belangrijke hechtingsfiguur of huis. Jonge kinderen die last van separatie of scheidingsangst hebben gedragen zich erg aanhankelijk en volgen hun ouders overal. Ze klagen over somatische problemen, nachtmerries en angst voor verlies. Oudere kinderen zullen eerder apathische en depressieve symptomen vertonen. Schattingen stellen dat zon 3 tot 12% van de jonge mensen separatie angst heeft (gehad). De stoornis is zeer zeldzaam bij adolescenten en volwassenen.

Angst om van de ouders gescheiden te worden is een algemene veelvoorkomende angst bij kinderen tijdens het normale ontwikkelingsproces De afwezigheid hiervan wijst zelfs op een mogelijke onzekere hechting. De angst is echter problematisch wanneer de angst gescheiden te worden blijft bestaan buiten de verwachte leeftijd, of wanneer de angst zeer ernstig is. Kinderen met de diagnose separatie angst hebben een verhoogde kans op het ontwikkelen van agorafobie (pleinvrees) op latere leeftijd.

Schoolweigering

Sommige kinderen vertonen hevige angst wat het naar school gaan betreft. Schoolweigering is geen officiële DSM-stoornis. Schoolweigering ontstaat dikwijls na een stressvolle levensgebeurtenis, zoals de dood, ziekte, verandering van school of verandering van woonplaats. Kinderen met schoolweigering zijn afwezig van school met medeweten van hun ouders. 70% van de fobieën van kinderen betreft schoolweigering.

Gegeneraliseerde angststoornis

De gegeneraliseerde angststoornis wordt gekenmerkt door excessieve angst en zorgen welke moeilijk te controleren zijn voor het kind. Het angstgedrag focust zich niet slechts op één gebeurtenis of situatie, maar is aanwezig in diverse situaties en vaak zonder aanwijsbare stressvolle levensgebeurtenis. Veel kinderen met een gegeneraliseerde angststoornis maken zich extreem zorgen over hun performance en indruk op anderen. De kinderen zorgen constant bevestiging, vertonen nerveus gedrag (zoals nagelbijten) en slapen slecht.

Paniekstoornis

Kinderen met een paniekstoornis hebben intense ervaringen van extreme angst, welke plotseling en onverwacht op komen zetten. Dit wordt een paniekaanval genoemd. Een dergelijke paniekaanval duurt meestal niet langer dan 10 minuten. Het is lastig te achterhalen of de paniekaanvallen bij het kind inderdaad onverwacht optreden, mogelijk herkennen kinderen de lichamelijke voortekenen voorafgaand aan een paniekaanval niet.

Obsessief compulsieve stoornis

Hoewel velen dit niet weten, draait het bij mensen met een obsessief compulsieve stoornis, ook wel dwangstoornis genoemd, om angst. Obsessies zijn ongewenste, zich herhalende, indringende gedachten. ompulsies zijn zich herhalende, stereotype gedragingen welke het kind gedwongen voelt uit te voeren om zo angst te reduceren. Kinderen weten deze klachten vaak goed verborgen te houden voor de buitenwereld. Daarom merken ouders deze stoornis vaak pas op wanneer de klachten heel ernstig zijn. De obsessief compulsieve stoornis komt vaak tegelijkertijd met het Gilles de la Tourette syndroom.
Al op jonge leeftijd draait de dag om rituelen voor kinderen, zoals het naar bed gaan en het eten. Wanneer deze routine en rituelen doorbroken worden raken veel kinderen uit hun humeur.

Lees verder

© 2008 - 2019 Melod, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Rekenangst bij kinderenRekenangst bij kinderenJe gaat er vanuit dat je kind vanaf groep één meegenomen wordt in het onderwijs zoals wij dit kennen. Lezen, schrijven,…
Angst voor spinnenAngst voor spinnenAngst voor spinnen: de meeste mensen vinden spinnen helemaal niks. Ze heben er angst voor en gaan ze het liefst uit de w…
Bang in het donkerBang in het donkerVeel kinderen zijn bang in het donker. Meestal zijn het vooral jonge kinderen die hier last van hebben. Het kan echter o…
Angst: definitie, soorten en behandelingAngst is een emotie die gekenmerkt word door gevoelens als: je niet op je gemak voelen, onrust en paniek. Er zijn nog ee…
Angst met paardrijden overwinnenAngst tijdens het paardrijden is een veelvoorkomend verschijnsel voor menig ruiter. Het overwinnen van angst is in de pr…
Bronnen en referenties
  • Wicks-Nelson R. & Israël A. C. (2009) Abnormal Child and Adolescent Psychology

Reageer op het artikel "Abnormale ontwikkeling kind: angst bij kinderen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Melod
Laatste update: 27-08-2009
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Pedagogiek
Special: Ontwikkeling kind
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!