De Amish: het saamhorigheidsgevoel

Uit de vorige artikelen kwamen behalve de nadruk op het traditionele geloof en het vermijden van contact met de buitenwereld als opvallende eigenschappen van de Amish naar voren. Deze keer aandacht voor een ander sterk punt dat eerder kort belicht werd: het saamhorigheidsgevoel. Een aangeboren plicht. Dit gevoel van sterke betrokkenheid met elkaar komt het duidelijkst naar voren bij ingrijpende gebeurtenissen. We nemen drie voorbeelden om dit te illustreren.

Barn raising

Als er bij de Amish een boerenschuur door brand wordt verwoest of er moet om een andere reden een nieuwe schuur worden gebouwd, komt de hele gemeenschap in actie. Barn raising, het bouwen van zo'n grote houten boerenschuur is
een typisch Amish-evenement. Het is ook een typisch voorbeeld van het toepassen van het christendom op de dingen van alledag. Hulp aan anderen is immers een plicht en een belangrijke uiting van gemeenschapszin: alle mannen van de plaatselijke gemeenschap, buren, vrienden en bekenden, bouwen dus mee. Bij het aanbreken van de dag arriveren de buggy 's bij de boerderij waar een schuur moet worden opgericht. Het werk kan beginnen onder leiding van een ervaren Amish-timmerman of -aannemer. Het is niet ongebruikelijk dat er honderden mannen tegelijk aan het werk zijn. Vele handen maken licht werk: vaak zijn het geraamte en de wandbekleding van de schuur al vóór de middag klaar. Tijdens de middag wordt dan het dak erop gezet. Aan het einde van de dag kunnen de bouwers terugkijken op een enorme boerenschuur die in één dag is opgetrokken. Ze werken met eenvoudige gereedschappen, maar als er zo af en toe het geluid van een kettingzaag klinkt, knijpt men wel een oogje toe. Het is dan wel een gemotoriseerd stuk gereedschap, maar het werkt op een accu en dat wordt dikwijls wel toegestaan.

Natuurlijk gebeurt niet echt álles in één dag. Er is heel wat voorbereiding nodig voordat de buren en vrienden bij elkaar komen om het geraamte, de wandbekleding, de vloer en het dak te bouwen. Ook valt er nog wel het een en ander af te werken als de mannen vertrokken zijn, denk b.v. maar aan het schilderwerk. Maar de Amish zijn trots op die barn raisings en het is ook een uitje voor hen. Ze ontmoeten vrienden en bekenden, maken heel wat grappen onder elkaar en genieten met z'n allen van een heerlijk middagmaal. Want ook de vrouwen en kinderen gaan mee naar de barn raising. De vrouwen maken gedurende de ochtend een uitgebreide maaltijd klaar en de kinderen spelen, kijken naar de bouw en zijn beschikbaar om boodschappen voor de vrouwen en de bouwers te doen. De mannen en vrouwen doen dat allemaal gratis en hun beloning bestaat eigenlijk alleen uit het feestelijke middagmaal en de onderlinge contacten, waarbij nogal eens wat plagerijen voorkomen, zoals het aan een hoge balk timmeren van de strohoed van een van de mannen.

Veilingen

Nog een gelegenheid waarbij de Amish graag bij elkaar komen is de veiling. Ook dan komen hele gezinnen van heide en ver. Een openbare verkoping is een uitje, een sociale bezigheid. Of ze nou iets willen verkopen of niet, is niet zo belangrijk: ze gaan vooral naar zo'n veiling om andere Amish te ontmoeten en om bij te praten. Mannen bemoeien zich met elkaar, de vrouwen staan apart in groepjes en de kinderen spelen. Rond de plek waar zo'n openbare verkoping plaats vindt staan dan soms wel honderden buggy' s, waarvan meestal de paarden uitgespannen zijn en in een wei staan te grazen. Omdat de Amish paarden en muildieren of muilezels voor hun buggy 's en hun landbouwwerktuigen gebruiken, zijn die dieren erg belangrijk in hun leven. Ze behandelen ze als huisdieren en geven ze al hun aandacht en zorg. Bovendien zijn ze meesters in de omgang met die dieren. Het is verbazingwekkend hoe gemakkelijk ze de acht paarden die een landbouwwerktuig trekken op een hellende akker naar hun hand weten te zetten.

Begrafenissen

Ook begrafenissen zijn gelegenheden waarvoor de Amish hun buggy 's inspannen; je ziet ze dan in lange rijen door het landschap trekken, want iedereen komt de laatste eer aan de dode bewijzen. Zo'n begrafenis is wel heel eenvoudig: geen bloemen, geen versierde grafsteen. De overledene wordt in het wit gekleed in een handgemaakte, ruwhouten kist zonder voering gelegd en na het laatste gebed begraven. 's Ochtends is er dan al een begrafenisdienst geweest en de ceremonie wordt afgesloten met een begrafenismaal dat door buren en vrienden is klaargemaakt. Verdrietig zijn ze niet erg: de overledene is immers op weg naar een hoger en beter leven! © 2008 - 2010 Staal, gepubliceerd in Religie (Mens en Samenleving) op 11-02-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Staal is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• De Amish, terug in de tijd: De Amish geloofsgemeenschap is een aparte gemeenschap die leeft ver van de “moderne wereld”. Ze kunnen in eigen middelen voorzien, bouwen zelf huizen, onderwijzen hun kinderen en…
• De Amish: vestiging in de Nieuwe Wereld: De wederdopers van Jacob Ammann hadden het moeilijk. Door hun strenge en sobere levenshouding en onbuigzame overtuiging werden ze soms ook in de Elzas het doelwit van…
• De Amish: het gezinsleven: De rond tweehonderdduizend Amish in de USA wonen voornamelijk in de noordoostelijke staten en het midwesten. De Amish-streek bij uitstek waar de strengste leden wonen is het distri…
• De Amish: interne en externe gevaren: Ogenschijnlijk gedijen de Amish goed in hun achttiende eeuwse levenswijze. Elke twintig jaar blijken ze zich in aantal te verdubbelen. De vrouwen krijgen gemiddeld zeven…
• De Amish: onderwijs en huwelijk: Kinderen zijn voor de Amish-gemeenschap heel belangrijk. Waar in onze moderne Westerse wereld twee à drie kinderen zo'n beetje het maximum is, hebben Amish-echtparen er meest…