Inburgeringsexamen: inburgeren om te blijven

Vanaf 1 januari 2010 moet iedereen die een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd of voortgezet verblijf aanvraagt, het inburgeringsexamen hebben gehaald.

Wet inburgering

Op 1 januari 2007 trad de Wet inburgering in werking. Deze wet verwacht van iedere vreemdeling die in Nederland woont dat ze zich inburgeren. Iedereen met een verblijfsvergunning moet hiermee voldoende kennis krijgen van de Nederlandse taal en de Nederlandse samenleving.
Vanaf januari 2010 is het halen van het inburgeringsexamen nu als voorwaarde gekoppeld aan twee verblijfsvergunningen, de verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd en die van voortgezet verblijf.

Iedereen die met een verblijfsvergunning in Nederland woont, krijgt van de gemeente een uitnodiging om deel te nemen aan het inburgeringstraject. Binnen 3,5 jaar moet dit zijn afgerond.
Vanaf dit jaar moet men nu dus ook het inburgeringsexamen hebben gehaald om twee verblijfsvergunningen aan te kunnen vragen:

• verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd (asiel of regulier)
• verblijfsvergunning voor voortgezet verblijf

Onbepaalde tijd en voortgezet verblijf

Verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd
Een eerste verblijfsvergunning wordt altijd afgegeven voor een bepaalde tijd. De eerste keer vaak voor een jaar. Daarna kan men een verlenging of wijziging aanvragen.
Na 5 jaar met een verblijfsvergunning in Nederland te hebben gewoond, kan men zich permanent in Nederland vestigen. Men kan dan namelijk in aanmerking komen voor een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd.

Voortgezet verblijf
Als iemand naar Nederland komt om met hun partner of echtgeno(o)t(e) te gaan wonen, kan men na drie jaar samenwoning een zelfstandige verblijfsvergunning aanvragen. Vanaf dan is het verblijfsrecht niet meer afhankelijk van degene met wie de vreemdeling samenwoont of heeft samengewoond. Deze verblijfsvergunning noemt men een verblijfsvergunning voor voortgezet verblijf.

Om voor een van beide verblijfsvergunningen in aanmerking te komen moet men nu vanaf 1 januari 2010 eerst geslaagd zijn voor het inburgeringsexamen.

Vrijstellingen

Niet iedereen hoeft het inburgeringsexamen te halen. Er zijn vrijstellingen. Uitgezonderd van het examen zijn personen die:

• 65 jaar of ouder zijn;
• jonger dan 18 jaar zijn;
• de Belgische of Luxemburgse nationaliteit hebben;
• tussen hun 5e en 16e jaar in Nederland hebben gewoond; of
• die personen die een diploma, certifcaat of ander document hebben wat hen vrijstelt van het inburgeringsexamen

Bij deze laatste groep gaat het onder meer om de volgende diploma's, certificaten of documenten:

• Een Nederlands diploma of certificaat van de universiteit, HBO, algemeen voortgezet onderwijs, beroepsonderwijs of leerlingwezen
• Een Belgisch diploma of certificaat van de universiteit, HBO, algemeen voortgezet onderwijs, beroepsonderwijs of leerlingwezen met een voldoende voor Nederlands
• Een Surinaams diploma of certificaat van de universiteit, HBO, algemeen voortgezet onderwijs, beroepsonderwijs of leerlingwezen met een voldoende voor Nederlands
• Een diploma in de Nederlandse taal gehaald in de Nederlandse Antillen of Aruba met een voldoende voor Nederlands
• Een diploma van het Europees baccalaureaat van de Europese school met een voldoende voor Nederlands
• Het staatsexamen Nederlands als tweede taal
• Het certificaat Nieuwkomers met de verklaring van het ROC
• Het certificaat inburgering Oudkomers

Ontheffing
Naast vrijstelling is het ook mogelijk om ontheffing te krijgen van het inburgeringsexamen.
Een ontheffing is allereerst mogelijk om medische redenen. Als de inburgeringsplichtige aantoont dat hij door psychische of lichamelijke redenen het examen niet kan halen, kan hij/zij door de gemeente worden ontheven van het inburgeringsvereiste. De gemeente wijst een arts aan die de persoon zal onderzoeken en een medisch oordeel zal geven.
Ook zijn er mensen die na zoveel pogingen maar niet kunnen slagen voor het examen. Hier wordt dan vaak de ROC-procedure gestart. ROC (Regionaal opleidingen centrum) Amsterdam voert een haalbaarheidsonderzoek uit. Dit is een onderzoek naar analfabetisme en leervermogen. Om voor ontheffing in aanmerking te komen, moet men dus eerst dit onderzoek laten doen. De vreemdeling moet dan wel nog steeds de Toets Gesproken Nederlands hebben behaald. Ook moet hij eerst laten zien dat hij het wel geprobeerd heeft. Dat hij/zij wel cursussen heeft gevolgd om te leren lezen en schrijven in het Nederlands.

Het inburgeringsexamen

Het inburgeringsexamen wordt door DUO (eerst heette het Informatie Beheer groep) afgenomen. Zie ook www.ib-groep.nl.
Het examen bestaat uit een centraal examen en een praktijkdeel.

Praktijkdeel
Bij het praktijkgedeelte gaat het erom dat iemand kan laten zien dat hij/zij zich kan redden in het dagelijkse leven in Nederland. Men kan dit aantonen op drie manieren:

1. Men kan situaties nadoen uit de praktijk. Op www.kce.nl kan men zien waar dit kan.
2. Men kan een portfolio aanleggen. Men verzamelt dan bewijzen van gesprekken in het Nederlands. Dit kan bijvoorbeeld een gesprek zijn bij de huisarts, in een winkel, op school. Na zo'n gesprek ondertekent de persoon met wie ze hebben gesproken het bewijs dat het gesprek goed is gegaan.
3. Een derde manier is een combinatie van beiden.

Centraal deel
Het centrale examen gaat via de computer en heeft 3 onderwerpen waarover vragen gesteld kunnen worden:

1. Kennis van de Nederlandse samenleving
2. Toets Gesproken Nederlands
3. Elektronisch praktijkexamen

Oefeningen en voorbeelden zijn te vinden op www.inburgeren.nl. Ook staat op deze site waar het examen kan worden gemaakt en waar er cursussen worden gegeven.

Oudkomers en nieuwkomers
Het inburgeringsexamen moet zijn gehaald op niveau A2. Dit bepaalt de Wet inburgering. Maar omdat deze wet in 2007 in werking trad, is er onderscheid gemaakt tussen oudkomers en nieuwkomers. Onder oudkomers verstaat men mensen die voor 2007 naar Nederland kwamen. Nieuwkomers zijn degenen die vanaf 2007 naar Nederland verhuisten.
Oudkomers moeten minimaal A1 niveau hebben behaald voor het schriftelijk deel en A2 voor de Toets Gesproken Nederlands. Nieuwkomers moeten beide modulen op niveau A2 hebben gehaald.