Mantelzorg - Zorg voor een ander

Mantelzorg - Zorg voor een ander Veel mensen verlenen mantelzorg. Mantelzorg is het verlenen van zorg aan een familielid of bekende die zorg nodig heeft zonder dat de mantelzorger hiervoor betaald wordt. Mantelzorg gebeurt geheel op vrijwillige basis. Mantelzorg is niet hetzelfde als vrijwilligerswerk en is vaak een zware belasting voor degene die de mantelzorg verleent.

Wat is mantelzorg

Volgens de definitie van de Nationale Raad voor de volksgezondheid is mantelzorg:
‘Zorg die niet in het kader van een hulpverlenend beroep wordt geboden aan een hulpbehoevende, door personen uit diens directe omgeving waarbij de zorgverlening rechtstreeks voortvloeit uit de sociale relatie'. (Zorg Nabij, VWS 2001)

Dit betekent dat mantelzorg niet wordt gegeven door professionals die hiervoor een opleiding hebben gevolgd, maar door mensen uit de omgeving van degene die de hulp nodig heeft. Dit kan een familielid zijn maar kunnen ook kennissen of buren zijn. Mantelzorgers zorgen voor iemand die een chronische ziekte, een handicap of een beperking hebben. Mantelzorg is vaak langdurig en intensief en kan varieren van een aantal weken tot jarenlang. De zorg wordt bij de zorgvrager thuis gegeven en niet in een opvangtehuis of instelling. De mantelzorger gaat dus naar iemand thuis om daar hulp te verlenen. Mantelzorg kan varieren naar de behoefte van de zorgvrager. De ene zorgvrager heeft meer en andere hulp nodig dan een andere zorgvrager.

Wie ontvangen mantelzorg

Mensen die niet of niet volledig voor zichzelf kunnen zorgen door hun handicap, beperking of chronische ziekte krijgen mantelzorg als een familielid of een bekende de zorg op zich neemt waar dat nodig is. Een aantal voorbeelden van mantelzorg:
  • Een partner die voor zijn echtgenoot zorgt omdat deze een hersenbloeding heeft gehad
  • Een dochter die voor haar dementerende moeder zorgt
  • Ouders die voor hun gehandicapte kind zorgen
  • Een zus die voor haar broer zorgt die een psychische ziekte heeft.

Mantelzorg is geen vrijwilligerswerk

Hoewel mantelzorg en vrijwilligerswerk overeenkomsten hebben zijn het toch twee verschillende dingen. In beide gevallen wordt je weliswaar niet betaald voor de zorg die je verleent, toch zijn er een aantal verschillen. Het grootste verschil is echter dat je ervoor kiest om vrijwilligerswerk te gaan doen. Bij mantelzorg is het geen keuze, mantelzorg overkomt je. Je hebt een emotionele band met een persoon en als deze plotseling iets komt te mankeren rol je vanzelf in deze zorgfunctie. Mantelzorg kan heel zwaar zijn, in sommige gevallen ben je er 24 uur per dag mee bezig, soms jarenlang. Nog een verschil tussen vrijwilligerswerk en mantelzorg is dat je als vrijwilliger nooit verpleegkundige handelingen doet, als mantelzorger doe je deze handelingen vaak wel. Het komt vaak voor dat je als mantelzorger iemand op de wc helpt, helpt bij het wassen en aan- of uitkleden of het verband van een wond verschoont.

Vergoeding voor mantelzorgers

Een mantelzorger heeft vaak veel onkosten te betalen zoals reiskosten om iemand te kunnen helpen. Veel mantelzorgers krijgen hier geen vergoeding voor terug terwijl er wel een paar mogelijkheden zijn om een deel of alle kosten vergoed te krijgen. In sommige gevallen kan een mantelzorger bijvoorbeeld een vergoeding krijgen vanuit het persoonsgebonden budget van de verzorgde of via een aanvullende zorgverzekering. Op de website Regelhulp geeft de Overheid een overzicht van de verschillende vergoedingen die mogelijk zijn.
© 2009 - 2022 M_vermaat, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Mantelzorg en mantelzorgcomplimentMisschien ken je iemand in je omgeving die mantelzorg verzorgt. Deze persoon levert dan onbetaalde zorg voor zieke famil…
Mantelzorg en Dag van de MantelzorgMantelzorg en Dag van de MantelzorgMiljoenen mensen zorgen, zonder dat ze er voor betaald worden, voor evenzovele aan bed gekluisterde, gehandicapte en hul…
Mantelzorgdag, ieder jaar op 10 novemberMantelzorgdag, ieder jaar op 10 novemberIn Nederland zijn er meer dan 2,5 miljoen mantelzorgers en deze worden jaarlijks in het zonnetje gezet en wel op 10 nove…
Mantelzorg, wat wordt er onder verstaan (in België)?Mantelzorg, wat wordt er onder verstaan (in België)?Mantelzorg is een term die we misschien wel kennen, misschien al wel gehoord hebben, maar wat houdt het precies in? Wat…

Burenoverlast - Wat te doenBurenoverlast - Wat te doenIedereen die buren naast zich heeft wonen hoort wel eens geluiden die de buren maken. Natuurlijk is dit geen probleem al…
Liegen: Waaruit blijkt of iemand liegt?Het schijnt dat mensen zo'n twintig keer per dag liegen en dat is eigenlijk best veel als je erover nadenkt. Niet alle l…
Bronnen en referenties
Reacties

J. Baldee, 04-03-2014
Goeie morgen,

In bovenstaande tekst lees ik dat er verschillende mogelijkheden zijn voor mantelzorgers om een deel van de gemaakte kosten vergoed te krijgen. Mijn vrouw en ik wonen in Zundert. Mijn schoonmoeder verblijft in een verpleeghuis in Zwijndrecht. Wij bezoeken haar 2 maal per week. Dat brengt, naast andere kosten, veel reiskosten met zich mee (bijvoorbeeld bijna 1000 km per maand).

Wij zouden zeer graag op de hoogte gebracht worden over de hierboven genoemde mogelijkheden.

Bij voorbaat hartelijk dank,
Jan Baldee Reactie infoteur, 04-03-2014
Beste heer Baldee,

Allereerst bedankt voor uw reactie. Bij mantelzorg gaat het vaak om mensen die hulpbehoevend zijn, en nog in de eigen thuissituatie wonen. Voor de dagelijkse zorg zijn deze mensen afhankelijk van familie of bijvoorbeeld vrienden. In uw geval woont uw schoonmoeder in een verpleeghuis. Zij krijgt daar dan, als ik uw verhaal goed begrijp, de verzorging die zij nodig heeft en is daarmee niet afhankelijk van familie of andere personen in haar omgeving. Dit wordt dan geen mantelzorg meer genoemd en komen u en uw vrouw haar bezoeken. Misschien voert u daar verzorgende handelingen uit, maar is zij niet afhankelijk van de zorg die jullie haar geven. Ik begrijp dat dit kosten met zich meebrengt maar helaas kunt u niet in aanmerking komen voor een vergoeding in de vorm van het mantelzorgcompliment of betaling vanuit het PGB.

Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

K. Merkus, 25-04-2013
Ik ben single en heb de volledige zorg over mijn 2 kinderen. Ze zijn 2 en 6 jaar. Valt mijn zoontje van 2 onder mantelzorg? Omdat hij onder de 5 jaar is. Verder zijn het hele gezonde vrolijke kinderen. Reactie infoteur, 12-05-2013
Beste K. Merkus,

Als uw kind chronisch ziek of gehandicapt is valt deze zorg onder mantelzorg. Leeftijd van de kinderen is hierop niet van invloed.

Met vriendelijke groet

Eej Schut Vos, 24-09-2009
Ik ben mantelzorger voor mijn man en kind, min man heeft adhd, autisme en de daarbij horende depressie's, mijn 15-jarige zoon heeft mcdd, heb ik nu van beide recht op mantelzorg? Reactie infoteur, 25-09-2009
Hallo Eej Schut Vos,

Mantelzorg verleent u zoals ik begrijp aan zowel uw man als aan uw zoon. Uw vraag is mij echter niet geheel duidelijk maar ik zal proberen toch een antwoord te geven.
Mantelzorg kunt u niet aanvragen, dit geeft u al aan uw man en zoon wanneer u voor ze zorgt.

Het mantelzorgcompliment kan helaas niet aangevraagd worden, als u hiervoor in aanmerking komt wordt u hiervan vanzelf op de hoogte gesteld door de Sociale Verzekeringsbank. U kunt een mantelzorgcompliment verwachten als uw man en/of uw zoon een AWBZ indicatie voor langdurige extramurale zorg heeft.

Wanneer uw man en/of zoon geindiceerd is voor een PGB dan kunt u hieruit geld ontvangen voor de zorg die u verleent. U kunt hiervoor contact opnemen met het CIZ voor meer informatie. Zij kunnen u hiermee verder helpen. Ook om alsnog een indicatie voor PGB te krijgen kunt u contact opnemen met het CIZ.

Ik hoop hierbij uw vraag te hebben beantwoord.

Met vriendelijke groet,
M_Vermaat

M_vermaat (60 artikelen)
Laatste update: 21-09-2016
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Sociaal
Bronnen en referenties: 1
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.