Psychologische test kinderen: taal

De taalontwikkeling van kinderen verloopt zeer verschillend van kind tot kind. Bij sommige kinderen is er sprake van een niet aangeboren taalstoornis, een zogenaamde afasie. Met diverse psychologische testen voor kinderen kan je de taalvaardigheden in kaart brengen. Er bestaan onder andere afasie screeningen, benoemtaken (Boston Naming Taak) en testen waarmee je de receptieve en expressie taal kan onderzoeken (Peabody Picture Vocabulary Test, Token Test).

Kinderen en taalstoornissen

Het vermoeden van een taalstoornis is één van de meestvoorkomende redenen voor een neuropsychologisch onderzoek. Dit gebeurt veelal wanneer ouders het idee hebben dat de zogenaamde taalmijlpalen niet binnen de verwachte leeftijd bereikt worden of wanneer ouders of de school denken dat het kind een taal-leerstoornis heeft. Onderzoek naar een taalstoornis kan echter ook plaatsvinden wanneer een kind hersenletsel opgelopen heeft en het onduidelijk is wat de invloed hiervan op de taalvaardigheden van het kind is.

Wat wordt er onderzocht

Taal is een heel breed begrip: er wordt onder meer onderscheid gemaakt in gesproken taal, geschreven taal en gebarentaal. Tijdens een onderzoek naar taalstoornissen wordt er in de eerste plaats zorgvuldig geobserveerd. Hoe is de spontane spraak van het kind? Vertelt het veel uit zichzelf? Heeft het moeite om op bepaalde woorden te komen of spreekt het vloeiend? Hoe is de inhoud van de taal? Maakt het kind opvallende taalfouten? Begrijpt het kind het verschil tussen de begrippen "boven" en beneden"? Naast observatie nemen taaltesten een belangrijke rol in in het onderzoek. Er wordt bijvoorbeeld onderzocht hoe het gesteld is met het taalbegrip, de lees- en schrijfvaardigheden en benoemen van voorwerpen. Welke testen er gebruikt worden is afhankelijk van de onderzoeksvraag.

Afasie

Afasie is een taalstoornis die het gevolg is van hersenletsel. Afasie is dus niet aangeboren. Er zijn verschillende subtypen afasie. Welke klachten een kind heeft, is afhankelijk van de locatie en ernst van het letsel. Kinderen met Broca's afasie hebben een intact taalbegrip maar een weinig vloeiende spraak. Bij Wernicke's afasie daarentegen is er sprake van een vlotte spraak maar is het taalbegrip aangedaan. Naast afasie van Broca en afasie van Wernicke worden er nog een aantal soorten afasie onderscheiden, zoals globale afasie en anomische afasie.

Afasie screening

Er zijn een aantal testen waarmee men globaal een idee krijgt van aanwezige taalstoornissen. Dergelijke screeningsinstrumenten beslaan een heel breed gebied en geven daarom een globaal beeld van de taalvaardigheden van een kind. Een voorbeeld van een veelgebruikt afasie screeningsinstrument is de Halstead-Wepman afasie screening test. De Halstead-Wepman afasie screening test meet zowel de receptieve als expressieve taal.

Benoemen

Het snel kunnen benoemen van voorwerpen en het snel op woorden kunnen komen is erg belangrijk. Bij sommige kinderen gaat dit niet zo soepel. Zij moeten erg lang nadenken of verwarren woorden die op elkaar lijken met elkaar. Deze woordverwarringen kunnen woorden zijn die qua klank op elkaar lijken (rat en kat) maar ook woorden die qua betekenis op elkaar lijken (rat en muis). Sommige kinderen komen ook met niet bestaande woorden op de proppen, zoals klat. Er zijn verschillende manieren om het benoemend te onderzoeken. Zo kun je kinderen een aantal plaatjes laten zien, die zij moeten benoemen. Een veelgebruikte test waarbij kinderen afbeeldingen moeten benoemen is de Boston Naming Taak (BNT). Dergelijke taken zijn wel erg gevoelig voor omgevingsinvloeden. Kinderen die opgroeien in een gezin waar Nederlands niet de hoofdtaal is, hebben bijvoorbeeld vaak een minder grote woordenschat dan kinderen die vanaf jongs af aan alleen Nederlands spreken en om zich heen horen. Dit maakt het voor hen moeilijker dergelijke taken goed te volbrengen.

Receptieve en expressieve taal

Met receptieve taal wordt het begrijpen van taal bedoeld. Begrijpt het kind wat je van hem wilt? Met expressieve taal wordt het zelf produceren van taal bedoeld. Bij de Peabody Picture Vocabulary Test luistert het kind naar de onderzoeker, die een bepaald voorwerp omschrijft. Vervolgens krijgt het kind de keuze uit vier afbeeldingen, en moet het de afbeelding aanwijzen die het best bij de omschrijving van de onderzoeker past. Met de Expressive One-Word Picture Vocabulary Test wordt de expressieve taal onderzocht. Het kind moet een afbeelding met een voorwerp, handeling of concept in één woord beschrijven. Met de zogenaamde Token Test onderzoekt men de receptieve taal van kinderen. Het kind krijgt een rij met gekleurde cirkels en vierkanten voor zich, en wordt gevraagd iets met deze voorwerpen te doen, bijvoorbeeld:
  • Raak de kleine, witte cirkel aan
  • Raak het witte vierkant en het blauwe vierkant aan
  • Raak de blauwe cirkel aan met het rode vierkant

Lees verder

© 2012 - 2020 Melod, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Werken bij de politie  Info over de sollicitatieprocedureWerken bij de politie Info over de sollicitatieprocedureWerken bij de politie lijkt simpel. Maar het is niet zo makkelijk als veel mensen denken. Bij dit werk komt er nog veel…
Shuttle run testIedereen heeft wel eens gehoord van de shuttle run test of de piepjestest. Deze test wordt wereldwijd gebruikt en aanger…
Psychologische test: Rorschach test (inktvlekken test)De Rorschach inktvlekken test is een psychologische test. De Rorshach test behoort tot de zogenaamde indirecte methoden…
Waarom testen op hoogbegaafdheid?Waarom testen op hoogbegaafdheid?Waarom moet je testen op hoogbegaafdheid? Dit is een vraag die mensen zich waarschijnlijk stellen. Het is goed mogelijk…

De toegevoegde waarde van de verbinderDe toegevoegde waarde van de verbinderWat voor iemand is de verbinder? De man of vrouw die in staat is mensen die op wezenlijke vlakken relatief ver van elkaa…
Emoties: wat emotioneert ons?Emoties: wat emotioneert ons?Emoties maken van een persoon een mens. Onze emoties zorgen ervoor dat we liefhebben, verdrietig zijn, boos worden, iets…

Reageer op het artikel "Psychologische test kinderen: taal"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Heerkens, 28-10-2015 17:48 #1
Hallo, mijn vraag is waar komt een receptieve taalstoornis vandaan en is dit erfelijk?
Ik ben er zelf mee geboren en ben nu in verwachting van mijn eerste kindje.
Bedankt Alvast voor uw reactie.

Infoteur: Melod
Gepubliceerd: 28-01-2012
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Psychologie
Special: Psychologische testen kinderen
Reacties: 1
Schrijf mee!