InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Psychologie > Trichotillomanie, een stoornis in impulsbeheersing

Trichotillomanie, een stoornis in impulsbeheersing

Trichotillomanie, een stoornis in impulsbeheersing Bij trichotillomanie heeft een persoon de behoefte haren te trekken. Het kan hierbij gaan om wimpers, wenkbrauwen, hoofdhaar, armhaar, et cetera. Naast de wat meer bekende stoornissen in impulsbeheersing als pyromanie en kleptomanie, komt ook de obsessie om haren te trekken voor. Wat eens begon met het onschuldig trekken van wat haartjes, kan uiteindelijk leiden tot haarverlies, ongemak en zelfs negatieve sociale en functionele gevolgen. Vaak wordt een prettig en ontspannen gevoel ervaren, direct na het trekken.

Trichotillomanie

Trichotillomanie (trich = haar, till = trekken, manie = gekte) werd voor het eerst beschreven door de dermatoloog Hallopeau. Het is een stoornis die voorkomt bij een grote hoeveelheid stress, waarbij het trekken wordt gezien als een manier om te ontspannen. Omdat het vervolgens weer leidt tot meer stress (vanwege sociale gevolgen, kaalheid en een gevoel van ongemak) werkt het uiteindelijk als een vicieuze cirkel. Het is echter ook niet altijd zo dat het leidt tot gevoelens van opluchting en ontspanning, omdat niet iedereen zich ervan bewust is het te doen. Het is dan ook vaak automatisch gedrag.

Het meest voorkomend is het trekken van de hoofdharen, gevolg door wenkbrauwen en ogen. Het komt echter ook voor dat schaamhaar of borsthaar wordt getrokken. Er wordt meestal slechts één haar tegelijkertijd getrokken, wat betekent dat de persoon er langere perioden mee bezig kan zijn. Het haartrekken is vaak gekoppeld aan een bepaalde situatie of omgeving, bijvoorbeeld op je eigen slaapkamer.

Naast kaalheid kunnen er nog meer fysieke problemen optreden, zoals infecties en problemen met maag en darmen (wanneer de haren ook worden opgegeten).

Oorzaken

Zoals al genoemd, komt trichotillomanie vaak voor bij stress. Het wordt dan ook veel gezien bij personen met hoge angst, depressie, een posttraumatische stressstoornis en andere obsessief-compulsieve stoornissen. Ook zijn er genen onderzocht die men gevoeliger zou maken voor de stoornis, en er zijn gebieden in het brein gevonden die ermee verbonden zouden kunnen zijn (bijv. het cerebellum, dat kleiner zou zijn).

Prevalentie

De stoornis komt bij ongeveer 1% van de populatie voor, meer bij vrouwen dan bij mannen. Het ontstaat vaak tijdens de puberteit, hoewel het bij alle leeftijden voorkomt. De stoornis zou echter ook ondergediagnosticeerd kunnen zijn, omdat de personen met de stoornis zich vaak schamen voor hun gedrag en het proberen te verbergen (bijv. dragen van lange mouwen of een pruik).

Behandeling

De behandeling van trichotillomanie is erg lastig, omdat terugval veel voorkomt. Het is in de behandeling vooral belangrijk om het onbewuste gedrag bewust te maken, en indien er sprake is van opluchting en ontspanning, dit prettige gevoel weg te nemen.

De meest effectieve behandeling is door middel van cognitieve gedragstherapie. Verder kan ook medicatie of hypnose worden gebruikt. Ten eerste wordt een patiënt bewust gemaakt van zijn/haar gedrag (bijv. dagboekregistratie). Tijdens deze periode mag men nog steeds doorgaan met het gedrag. Daarna wordt er vaak een extra gedrag toegevoegd, zodat het trekken minder verleidelijk wordt gemaakt (bijv. eerst een blokje om lopen vóór het haren trekken). Ten slotte wordt het gedrag afgeleerd door het te bestraffen wanneer het wordt gedaan. Het gaat hierbij wel om een positieve bestraffing, zoals iemand ergens mee helpen, klusjes in huis doen, of meer gaan sporten voor een gezonder lichaam.

Terugval

Hoewel de behandeling heel snel positief kan verlopen, kan een enkel keer weer één haar trekken ertoe leiden dat de patiënt weer helemaal van vooraf aan moet beginnen.
© 2012 - 2019 Moneyq89, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Trichotillomanie: oorzaken en behandelingenTrichotillomanie: oorzaken en behandelingenTrichotillomanie is een aandoening die jammer genoeg niet zo goed gekend is bij het grootste deel van de bevolking. Het…
Trichotillomanie: dwangmatig haren uit het hoofd trekkenTrichotillomanie: dwangmatig haren uit het hoofd trekkenJe eigen hoofdharen uittrekken is een dwangmatige handeling waar je misschien graag vanaf wilt maar waar je maar niet me…
Trichotillomanie: Letterlijk de haren uit het hoofd trekkenNeuspeuteren, aan korstjes pulken, nagelbijten. We kijken er niet van op. Anders wordt het als iemand zijn haren uittrek…
Alles over stoornissen in de impulsbeheersingAlles over stoornissen in de impulsbeheersingControleverlies over impulsen komt bij iedereen wel eens een keer voor. Je hebt je bijvoorbeeld voorgenomen om niet te s…
Trichotillomanie: Terugkerende drang om haren uit te trekkenTrichotillomanie: Terugkerende drang om haren uit te trekkenTrichotillomanie is een psychische aandoening in de impulscontrole waardoor een patiënt een terugkerende, onweerstaanbar…
Bronnen en referenties
  • http://en.wikipedia.org/wiki/Trichotillomania

Reageer op het artikel "Trichotillomanie, een stoornis in impulsbeheersing"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Kim, 20-06-2017 21:41 #2
Bedankt voor deze tekst. ik ben pas twaalf en ik heb Het ook. ik dacht eerst dat ik de enigste was maar dat is niet zo. het is wel een grote opluchting voor mij en ik probeer er alles aan het doen om te stoppen. ik ga nu pleisters om me vingers heen doen dan kan het niet meer maar heel erg bedankt.

N. Mulder, 07-10-2012 12:26 #1
Heel jammer dat in dit artikel een aantal zaken door elkaar gehaald worden. De twee belangrijkste misverstanden wil ik hieronder noemen.

1. Trichotillomanie wordt ingedeeld bij de stoornissen in de impulsbeheersing, net als kleptomanie en pyromanie. Soms ook wordt trichotillomanie gezien als een vorm van obsessieve-compulsieve stoornis (dwangstoornis). In uw artikel schrijft u dat smetvrees, pyromanie en kleptomanie onder de obsessieve-compulsieve stoornissen vallen, wat pertinent onjuist is.

2. Trichotillomanie kan op diverse manieren behandeld worden. In de voorlaatste alinea suggereert u dat bestraffing onderdeel is van cognitieve gedragstherapie. Dat klopt niet: straffen kan daarentegen wel een onderdeel zijn van aversietherapie (een andere vorm van gedragstherapie).

Als bron vermeldt u Wikipedia. Zowel bij de omschrijving van ‘Trichotillomanie’ als van ‘Stoornis in de impulsbeheersing’ heb ik de onjuiste informatie die u geeft niet terug kunnen vinden.

Met vriendelijke groet,
Nynke Mulder Reactie infoteur, 07-10-2012
Beste Nynke,

Wat punt 1 betreft zou ik dat even na moeten zoeken. Punt 2 is vooral gebaseerd op een college psychologische interventies dat ik heb gehad op mijn universiteit. Dat verklaart ook waarom bepaalde zaken niet geheel overeen zullen komen met mijn bron. Ik heb daar namelijk wel enkele informatie vandaan, maar de meeste informatie is afkomstig van een college gegeven door een psycholoog die zelf de behandeling biedt. Ik zag dat dit op Wikipedia anders werd vernoemd, maar de bron geldt niet voor het hele artikel.

Infoteur: Moneyq89
Laatste update: 07-10-2012
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Psychologie
Bronnen en referenties: 1
Reacties: 2
Schrijf mee!