Impeachment - afzetting van de president van Amerika

Impeachment - afzetting van de president van Amerika De president van Amerika is een machtig man (de eerste vrouwelijke president moet nog gekozen worden), maar hij kán worden afgezet. Amerika beschikt over een impeachmentprocedure, een afzettingsprocedure voor hoge functionarissen, die bestaat uit meerdere stappen. Een president kan niet zomaar worden afgezet; hij moet eerst in staat van beschuldiging worden gesteld. Het is in de geschiedenis van Amerika (tot en met de 44ste president Obama) nog nooit tot een volledige impeachment gekomen. Tegen twee presidenten kwam het tot een stemming in het Huis van Afgevaardigden en tegen één werd de procedure gestart maar kwam het niet tot stemming omdat de president in kwestie zelf eieren voor zijn geld koos en aftrad. Hoe werkt de impeachmentprocedure?

Hoe werkt een afzettingsprocedure van de president in Amerika?


Impeachment

Een impeachment is een beschuldiging, een reden om de president naar huis te sturen. To impeach betekent letterlijk 'aanklagen'. In de geschiedenis is driemaal een impeachmentprocedure gestart, die tweemaal uitmondde in een stemming in het Huis van Afgevaardigden. De eerste keer betrof het president Andrew Johnson in 1868 en de tweede keer, in 1998, ging het om Bill Clinton. In beide gevallen strandde de impeachment in de Senaat. De derde keer dat de procedure werd gestart, was tijdens het presidentschap van Richard Nixon. Die procedure werd niet helemaal doorlopen omdat Nixon in 1974 zelf al opstapte. Donald Trump is in februari 2017 nog geen drie weken president van Amerika, de 45ste, of het woord 'impeachment' valt al serieus.

Wanneer kun je een afzettingsprocedure starten?

Een afzettingsprocedure is niet zomaar iets en er moet wel wat aan de hand zijn wil een impeachment-procedure in gang gezet kunnen worden. Heeft de president de Amerikaanse de wet op een serieuze manier geschonden, dan kan de eerste stap van een afzettingsprocedure gezet worden. Er moet dan sprake zijn van verraad, omkoperij of andere zware misdaden en misdrijven.

Stap 1 - Indienen Resolution of inquiry

Een impeachmentprocedure begint met het in staat van beschuldiging stellen van de president. Met een Resolution of inquiry kan een lid van het Huis van Afgevaardigden informatie verzamelen die het begin kan vormen van een aanklacht. Een Resolution of inquiry is de eerste en ook noodzakelijke stap in een afzettingsprocedure van een president.

Capitool, zetel van het Congres / Bron: Snty-tact, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Capitool, zetel van het Congres / Bron: Snty-tact, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
Het Congres
Het Congres, de wetgevende instantie van Amerika met een Lagerhuis (Huis van Afgevaardigden) en een Hogerhuis (de Senaat), zetelt in het Capitool in Washington. Tijdens een afzettingsprocedure heeft het Congres de status van een rechtbank met het Lagerhuis als aanklager en een Senaat waar de rol van rechtbankjury voor is weggelegd. Elk lid van het Congres, van het Huis van Afgevaardigden of van de Senaat, kan het initiatief nemen tot een afzettingsprocedure en verzoeken om impeachment.

Stap 2 - Onderzoek of de overtreding zwaar genoeg is

De volgende stap is dat de Commissie voor Justitie van het Huis van Afgevaardigden zich over het verzoek buigt om na bestudering ervan een aanbeveling naar het complete Huis van Afgevaardigden te sturen. Het Huis van Afgevaardigden buigt zich nu over de vraag of de overtreding zwaar genoeg is om verder te gaan met de impeachmentprocedure en formuleert als het ware de aanklacht. De meerderheid van het Huis bepaalt of de volgende stap gezet gaat worden.

Stap 3 - Presentatie aan de Senaat

Heeft het Huis van Afgevaardigden voor impeachment gestemd, dan worden er een paar ‘managers’ geselecteerd die de rol van aanklagers krijgen en de zaak moeten presenteren aan de Senaat.

Stap 4 - Trial

In de Senaat wordt verder ingegaan op de zaak en begint wat de trial, het proces, wordt genoemd onder leiding van de opperrechter van het Supreme Court. De senatoren zijn de juryleden en ze worden ook ingezworen zoals gebruikelijk is bij een jury. In deze trial wordt beslist of de impeachmentprocedure tot aan de daadwerkelijke afzetting wordt doorgezet. Hier is tweederde meerderheid van de Senaat voor nodig.

Stap 5 - Onmiddellijk weg

Bij een stemming vóór aftreden moet de president onmiddellijk het veld ruimen. Ook kan de president de uitspraak niet aanvechten via een rechter. Afhankelijk van de feiten op basis waarvan de president wordt afgezet, kan er nog een strafrechtelijke vervolging worden ingezet.

Presidentsverkiezingen in Amerika

Amerika had in 2016 presidentsverkiezingen en mag op 3 november 2020 weer naar de stembus. Die verkiezingsdata zijn onafhankelijk van het feit of de zittende president opstapt, wordt weggestuurd of komt te overlijden. De vice-president neemt dan het stokje over. Mocht de vice-president dat om wat voor reden niet kunnen doen, dan wordt de voorzitter van het Huis van Afgevaardigden de president van Amerika en als ook hij niet kan, dan neemt de Senator Pro Tempore (de oudste senator) het roer over.

Designated survivor

Als bij een calamiteit de zittende president en al zijn zeventien directe opvolgers, regeringsleden, omkomen, dan heeft Amerika nog de designated survivor om te beëdigen, een verstopte plaatsvervanger die speciaal verre van de president wordt gehouden om in geval van nood het roer over te nemen.

Washington

Legenda
A. Capitool
B. The White House

Lees verder

© 2017 - 2022 Piejet, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Mike Pompeo, minister van Buitenlandse Zaken van de VSMike Pompeo, minister van Buitenlandse Zaken van de VSMike Pompeo is op 13 maart 2018 tot minister van Buitenlandse Zaken van de Verenigde Staten (VS) benoemd. Hij volgt Rex…
Barron Trump: de zoon van Donald Trump en Melania KnaussBarron Trump: de zoon van Donald Trump en Melania KnaussOp 20 maart 2006 kwam Barron William Trump ter wereld in Florida. Barron is de jongste zoon van Donald Trump en het enig…
Donald Trump en de Trump buildings in New YorkDonald Trump is de Amerikaanse vastgoedmagnaat die in de stad New York spreekwoordelijk tegen menig gebouw zijn pootje h…
Tiffany Trump: dochter van Donald Trump en Marla MaplesTiffany Trump: dochter van Donald Trump en Marla MaplesTiffany Trump wordt in 1993 geboren als liefdesbaby van Donald Trump en actrice Marla Maples. Dit huwelijk is echter van…

FvD programma 2017: Partij voor meer democratieFvD programma 2017: Partij voor meer democratieDe politieke partij 'Forum voor Democratie' (FvD) bestaat sinds 22 september 2016 en doet mee aan de Tweede Kamerverkiez…
Het verkiezingsprogramma van de SP voor 2017 tot 2021Het verkiezingsprogramma van de SP voor 2017 tot 2021Zoals alle partijen heeft ook de Socialistische Partij (SP) een verkiezingsprogramma opgesteld voor de Tweede Kamerverki…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Noclip, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Trump Daily – maandag 13 februari
  • http://www.huffingtonpost.com/norman-solomon/the-long-road-to-impeach_b_14674200.html Geraadpleegd op 14 februari 2017
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Richard_Nixon Geraadpleegd op 14 februari 2017
  • https://retro.nrc.nl/W2/Lab/Clinton/impeachment.html Geraadpleegd op 15 februari 2017
  • Trump Daily - woensdag 15 februari
  • Afbeelding bron 1: Snty-tact, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
Piejet (1.232 artikelen)
Laatste update: 28-02-2019
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Politiek
Bronnen en referenties: 7
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.