InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Filosofie > Definitie van Geluk

Definitie van Geluk

Ben je gelukkig? Zo’n simpele vraag en toch blijkt het moeilijk er antwoord op te geven. Het is vaak een gevoel dat je hebt, maar omschrijven wat geluk nou precies is, is nog niet zo gemakkelijk Hieronder worden vier manieren methodes genoemd om geluk te beschrijven. Met de voor- en nadelen van deze methodes. En dan de grote vraag: kunnen we naar aanleiding van deze methodes een definitie voor geluk geven? Op welke manier kunnen de vier methodes van geluksonderzoek behulpzaam zijn bij het formuleren van het concept van geluk?

De vier methodes van geluksonderzoek

Er zijn vier (bekende) theorieën als het gaat om het onderzoeken van geluk.
  • vragen naar gevoel
  • de drie pijlers
  • de piramide van Maslow
  • de geluksformule van Rothwell.

Maar wat zijn dit nou precies voor onderzoeken?

Vragen naar gevoel is de meest gebruikte methode als het gaat om onderzoek naar geluk. Hierin moet de ondervraagde persoon een vragenlijst invullen over zijn huidige leefsituatie en hoe gelukkig deze persoon zich voelt. Deze methode wordt veel gebruikt, maar is niet enorm betrouwbaar, omdat het om een momentopname gaat. Als iemand van tevoren net een leuke gebeurtenis heeft beleefd is de vragenlijst positiever dan wanneer iemand net een vervelende gebeurtenis heeft meegemaakt.

De drie pijlers zijn drie factoren voor het geluk. Er wordt hier gekeken naar de lange termijn en het is dus betrouwbaarder.
De eerste pijler is het sociale contact. Hoe meer sociale contacten iemand heeft, hoe gelukkig hij/zij over het algemeen is. Uit onderzoek blijkt dat iemand met veel sociale contacten minder snel ziek wordt. De diepte van de relaties hebben ook een grote invloed op het geluk.

De tweede pijler is het hebben van een geloof of een diepe filosofische overtuiging. Het is een geruststellend gevoel dat er iets is dat groter is dan een persoon zelf.

De laatste pijler is het hebben van plezier en het bereiken van bepaalde doelen. Het geeft een gelukkig gevoel als het doel wordt gehaald. Ook is het belangrijk dat er plezier wordt beleefd op het moment dat er gestreefd wordt naar het halen van een doel.

Dit zijn over het algemeen de drie pijlers voor geluk. Toch kwam ik er ook nog een heleboel andere tegen, omdat het niet echt drie algemene pijlers zijn. Namelijk deze drie: basisbehoeften, waardering en een gevoel dat hier en nu overstijgt. Hier wordt dus ook nog aandacht besteedt aan de basisbehoeften. Daarnaast waren deze pijlers er nog: identiteit, creativiteit en spiritualiteit. Dit komt eigenlijk weer neer op de eerste 3 pijlers. Identiteit, omdat je jezelf goed leert kennen door sociale contacten en je door sociale contacten jezelf leer kennen. Creativiteit komt neer op het bereiken van doelen en spiritualiteit is het geloven.

Over het algemeen komen de pijlers ongeveer op hetzelfde neer, maar verschilt het wel wat. Daarom houd ik het bij de pijlers die ik uitgebreid heb besproken, omdat het anders erg onduidelijk wordt.

Abraham Maslow (1908-1970) ontwikkelde in de jaren ’60 een piramide die erg veel gebruikt wordt en ook erg bekend is als het gaat om de beschrijving van geluk. De piramide bestaat uit vijf lagen.

De onderste (eerste) laag zijn de primaire biologische behoeften. Dit zijn de primaire benodigdheden zoals eten en drinken, maar ook warmte en zuurstof. Zonder deze dingen kunnen we niet overleven. Als deze eerste laag vervuld is, kun je naar de tweede laag gaan, de bestaanszekerheid. Dit gaat om zaken zoals beschutting en bescherming, zekerheid en stabiliteit. Is dit ook voldoende vervuld, dan kun je weer een laag naar boven gaan: Dit is de derde laag. De sociale behoefte. Dit is de behoefte om bij een bepaalde groep te horen. Deze behoeften worden bevredigd door bijvoorbeeld een gezin te stichten, maar ook door familie, vrienden, verenigingen en clubs. Als dit ook vervuld is, kun je naar de vierde laag. Dit is de zelfwaardering en erkenning.

Zelfwaardering betekent dat je jezelf waardeert. Dat je dus succes hebt met bijvoorbeeld een studie en dat je verlangt naar vrijheid en onafhankelijkheid. Erkenning betekent dat anderen respect voor je hebben en dat ze je erkennen op grond van je kwaliteiten. Mocht dit ook allemaal vervuld zijn, dan kom je bij de vijfde laag. De zelfontwikkeling. De behoefte aan zin en doel in het leven. Er hoeft niet langer aan de behoeft te worden gedaan om zichzelf te bewijzen. Het is het niveau van de vrije zelfontplooiing. Niet iedereen komt helemaal tot aan de vijfde laag, maar volgens Maslow is het wel zo dat je geen lagen kan overslaan. Je kunt dus niet ineens van de eerste naar de vierde laag gaan.

Persoonlijk ben ik het niet helemaal met Maslow eens. Kijk maar naar zwervers. Zij hebben geen bestaanszekerheid, ze weten niet waar ze elke nacht weer moeten slapen. Maar toch zijn er veel zwervers die niet alleen zijn en wel hun sociale contacten hebben. Zij helpen elkaar juist. En erkenning zullen ze misschien wel niet veel krijgen, maar misschien wel van hun vrienden of van mensen die respect hebben voor hun leefwijze. Als zij blij met hun leven zijn en zichzelf ook respecteren kan die vierde laag naar mijn mening ook best bereikt worden.

De volgende methode die een bespreking waard is, is de geluksformule van Rothwell. Rothwell heeft op basis van onderzoek de volgende formule opgesteld: P + (5 x E) + (3 x H. De P staat voor positieve Persoonlijke eigenschappen. De E (die belangrijker is, deze telt 5 keer) staat voor Essentiële behoeften, zoals bijvoorbeeld goede contacten en gezondheid. Dan heb je nog de H: De Hogere behoeften. Dit zijn bijvoorbeeld zelfwaardering en gevoel voor humor. Deze telt 3 keer mee. Deze formule is opgesteld na een onderzoek onder 1000 mensen. Mannen en vrouwen van boven de 18 jaar werden gevraagd om over vijf situaties te zeggen of deze hen meer of minder gelukkig zouden maken. Ze kregen vragen over hun kenmerken, vooruitzichten en hun levenssituatie. Hoe hoger de waarde die uit de formule komt, hoe gelukkiger de persoon in kwestie is.

Wat zijn de voor- en nadelen van elk onderzoek?

Om nog wat meer duidelijkheid te krijgen over elke methode van onderzoek naar geluk ga ik kijken naar de voor- en de nadelen van elke methode. (pas op, dit is niet een weerspiegeling van de feiten, maar van mijn eigen mening!)

Vragen naar gevoelHet is een simpele methode. Het is snel en makkelijk uitvoerbaar. Makkelijk vast te stellen manier van de term geluk. Het is een momentopname. Het is een beetje een banaal onderzoek en je krijgt hierdoor niet een duidelijk beeld bij geluk.
De drie pijlersEr wordt gekeken naar de lange termijn en is dus betrouwbaarder. Het is ook redelijk makkelijk uitvoerbaar. Niet duidelijk vast te stellen wanneer iemand gelukkig is. Er zijn niet drie duidelijk pijlers, waardoor het een beetje onduidelijk wordt.
De piramide van MaslowDuidelijke piramide en dus ook duidelijk wanneer iemand gelukkig is. Redelijk simpel voor iemand om vast te stellen wanneer diegene gelukkig is. Ik ben het er niet mee eens dat je per se laag voor laag moet afwerken. Ik denk dat je ook wel een laag kunt overslaan.
De geluksformule van RothwellWel een duidelijk beeld over geluk en wat erg belangrijk is. Het is een lastige formule en iemand kan hem zelf niet erg precies en goed invullen. Ik denk dat je geluk niet kunt laten afhangen van een formule.

Hierin staat duidelijk wat ik zelf de voor- en de nadelen van elke formule vindt en waarom de ene dus eigenlijk beter is als de andere. Dit werk ik verder uit in de deelvraag: Welk onderzoek naar geluk lijkt het beste te zijn?

Welke onderzoek naar geluk lijkt het beste te zijn?

Elk onderzoek naar geluk heeft zijn voordelen en nadelen, maar er zijn toch duidelijke verschillen te onderscheiden. Zo is er bij het ene onderzoek sprake van een duidelijke uitslag over hoe gelukkig iemand is, terwijl er bij het andere onderzoek meer een vage uitslag uitkomt. De piramide van Maslow is een soort richtlijn over het geluk (hoe hoger, hoe gelukkiger je in theorie zou zijn) terwijl bijvoorbeeld de geluksformule een formule is die je moet invullen om te kijken hoe gelukkig iemand is. Elke onderzoek heeft zijn voor- en nadelen. Het ene onderzoek meer dan de andere. Voor grootschalig onderzoek naar geluk, waarbij alles niet enorm nauw wordt genomen, is vragen naar gevoel de beste methode. Dit is een simpele en snelle methode die voor de meeste mensen niet moeilijk in te vullen is.

Als het gaat om een minder groot onderzoek, of alleen voor jezelf vind ik de piramide van Maslow het beste. Het is een duidelijke piramide met een duidelijk omschrijving. De piramide is ook best wel bekend. Ik had er al eerder over gehoord. Doordat deze piramide best wel bekend is, is het niet erg onduidelijk. Je kan dus ook snel zien in welke laag je zit en hoe gelukkig je dan dus bent. Het is dus best wel simpel om vast te stellen wanneer iemand gelukkig is.

Mijn conclusie is dus dat ik de piramide van Maslow de beste methode vind, omdat deze makkelijk is en een goede overzichtelijke weergave heeft.

Op welke manier kunnen de vier methoden van geluksonderzoek behulpzaam zijn bij het formuleren van het concept van geluk?]

Hierboven staan de geluksonderzoeken uitvoerig beschreven en zijn de voor- en de nadelen bekeken. Uiteindelijk heb ik, op basis van voor- en nadelen, verschillen en overeenkomsten, de conclusie getrokken dat de piramide van Maslow de beste methode is naar mijn inzien.

In de vier methodes zie je bepaalde dingen steeds weer terug komen, namelijk de woorden:
Sociale contacten, geloof, streven naar doelen, primaire en secundaire behoeften, bestaanszekerheid, zelfwaardering en zelfontwikkeling. Dit zijn dus blijkbaar erg belangrijke factoren die een grote rol spelen bij het ontwikkelen van geluk. Ik denk dat je voor geluk niet echt een definitie kunt geven. Het is een gevoel en er zijn veel factoren die hierbij een rol spelen. En is geluk wel het enige dat telt? Want zoals bleek uit de ervaringsmachine van Robert Nozick is voor een groot deel van de bevolking geluk niet het belangrijkste, maar zijn er ook nog andere factoren die een rol spelen.

Het volgende staat in het woordenboek: Geluk’ o fortuin, voorspoed; gunstig toeval; aangenaam gevoel daarbij.
Al met al denk ik dat geluk een gevoel is dat te omschrijven is, maar waar iedereen anders over denkt. De een voelt zich extra gelukkig na tegenspoed als het weer wat beter gaat, terwijl de andere dan juist in een diep dal valt. Mensen zijn verschillend en geluk is dus ook voor iedereen anders.

Concluderend denk ik dat dit ongeveer een goede omschrijving is voor geluk:
Geluk is een gevoel dat ieder mens anders ervaart en anders omschrijft, maar er zijn een aantal factoren die hierbij een grote rol spelen, namelijk de basis voor ons bestaan, onze primaire behoeften. Voor sommige mensen is bestaanszekerheid belangrijk, maar dit hoeft niet. Iedereen heeft sociale contacten nodig, al is het alleen maar voor je zelfwaardering en uiteindelijk ook je zelfontwikkeling. Het geloof of spirituele gedachten kunnen de mens hierbij helpen. Een extra factor die helpt bij het behalen van geluk is het streven naar doelen. Als dit ook nog eens met plezier gebeurt is het al helemaal goed, vooral als het doel dan gehaald wordt.

Mensen die al deze kenmerken ongeveer in zichzelf herkennen, kunnen zichzelf waarschijnlijk een gelukkig mens noemen.
En toch wil ik dan nog even het volgende kwijt: Want wat maakt het nou uit hoe geluk wordt omschreven? Iedereen die zegt dat hij of zij gelukkig is, is goed bezig en dat is het belangrijkste dat telt!
© 2011 - 2019 Hm92, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Piramide van MaslowIn dit artikel word de werking van de piramide van Maslow uitgelegd en in welke verschillende situaties deze economische…
Pinto: interculturele communicatiePinto, hoogleraar interculturele communicatie, heeft de piramide van Pinto bedacht, de tegenhanger van de piramide van M…
Wat is geluk? Vier definities van het begrip 'geluk'Wat is geluk? Vier definities van het begrip 'geluk'Hoe word ik gelukkig? Op welke manier bereik ik het ware geluk? Wat is geluk eigenlijk? Deze vragen kunnen alleen beantw…
Piramide van MaslowAbraham Maslow was een van de bekendste vertegenwoordigers van de humanistische psychologie. Hij heeft een onderzoek ged…
Iedereen gelukkig?Geluk, wie wil dit niet? Wat is het begrip “geluk” en hoe wordt het geïnterpreteerd door de samenleving.
Bronnen en referenties
  • http://www.dag.nl/1032420/Nieuws/Artikelpagina-Nieuws/Nederlanders-zijn-een-gelukkig-volk.htm http://www.eur.nl/fsw/soc/mtict/vragen/paper/inhoud/ http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/happiness_formula/4783836.stm http://nl.wikipedia.org/wiki/Piramide_van_Maslow http://home.wanadoo.nl/a.heer/Maslow.htm http://blog.seniorennet.be/gyovanna/archief.php?ID=5 http://www.krisverburgh.com/index.php?option=com_content&task=view&id=25&Itemid=6 http://www.klasse.be/leraren/archief.php?op=sendtofriend&q=archief/8229 http://www.psycholoog.net/?p=488 http://www.katholieknederland.nl/soeterbeeck/archief/2008/detail_objectID617495.html

Reageer op het artikel "Definitie van Geluk"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Wim van Hal, 27-03-2011 18:11 #1
Bedankt voor dit artikel, heb het met veel waardering gelezen, zeker gezien de kritiek op de piramide van Maslow, en die toch te adviseren voor persoonlijk gebruik.

Infoteur: Hm92
Laatste update: 08-02-2011
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Filosofie
Bronnen en referenties: 1
Reacties: 1
Schrijf mee!