InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Verschil kerkhervormers Johannes Calvijn en Maarten Luther

Verschil kerkhervormers Johannes Calvijn en Maarten Luther

Verschil kerkhervormers Johannes Calvijn en Maarten Luther Er is een beeldvorming ontstaan over Johannes Calvijn die totaal niet overeenstemt met de werkelijke persoon. Nu nog wordt Calvijn door velen gezien als een intolerante persoon die met gemak mensen die anders dachten dan hij naar de brandstapel stuurde. Johannes Calvijn vertegenwoordigt de tweede generatie van de kerkelijke hervormers. De eerste Hervorming of Reformatie is begonnen met Maarten Luther. Maarten Luther was een groot voorstander van de scheiding van kerk en staat. Johannes Calvijn was juist tegen deze scheiding. Maarten Luther en Johannes Calvijn hadden beiden wel kritiek op de katholieke kerk. Beiden waren er van overtuigd dat de kerk hervormd moest worden. Zij verschilden echter van mening over de redding van de mens en de kerk en staat.

De beeldvorming rondom Johannes Calvijn

Calvijn reisde op zondag, toonde emoties en dronk wijn

Johannes Calvijn  / Bron: Andre Engels, Wikimedia Commons (Publiek domein)Johannes Calvijn / Bron: Andre Engels, Wikimedia Commons (Publiek domein)
In de loop der jaren is er een beeldvorming ontstaan over Johannes Calvijn die totaal niet overeenstemt met de werkelijke persoon. Calvijn dronk op zijn tijd een wijntje, stak op zondag na de kerkdienst het Meer van Genève over (reizen op zondag dus) en toonde zijn emoties toen een goede vriend van hem was overleden. Dingen die voor Calvinisten taboe waren en voor sommigen nu nog steeds zijn. Calvijn was niet tegen luxe, wijn of vakantie. Wel tegen jaloezie die opgewekt kan worden door luxe. Nu nog wordt Calvijn door velen gezien als een intolerante persoon die met gemak mensen die anders dachten dan hij naar de brandstapel stuurde. Wat Calvijn wel heeft gedaan is in Genève ketter Servet bij de stadsbestuurders aangeven, omdat deze de drie-eenheid van God ontkende. In die tijd stond op die opvatting in heel Europa de doodstraf die werd voltrokken op de brandstapel. Men was verplicht om mensen met die opvatting bij de autoriteiten aan te geven.

Verschil Calvijn - Luther

Verschil van mening over de redding van de mens

Johannes Calvijn vertegenwoordigt de tweede generatie van de kerkelijke hervormers. De eerste Hervorming of Reformatie is begonnen met Maarten Luther. Luther leefde van 1483 tot 1546. In 1517 uitte Maarten Luther zijn kritiek op de katholieke kerk, op dat moment de enige kerk. Luther verwoordde zijn kritiek in zijn vermaarde 95 stellingen. Tussen Maarten Luther en Johannes Calvijn ligt het grootste verschil in de mening over de redding van de mens. Volgens Luther had de mens zelf invloed op zijn redding. De mens zou behouden blijven door het geloof in God, het lezen van de Bijbel en het verrichten van goede werken. Maar Calvijn was aanhanger van de leer van de predestinatie. De predestinatieleer stelt dat God voor de geboorte van iemand al heeft bepaald of deze in de hemel komt of niet. Volgens Calvijn wordt de verlossing niet dichterbij gebracht door het doen van goede werken. De mens is slechts rechtvaardig voor God door het verzoenende werk van Jezus Christus.

Maarten Luther  / Bron: Lucas Cranach the Elder, Wikimedia Commons (Publiek domein)Maarten Luther / Bron: Lucas Cranach the Elder, Wikimedia Commons (Publiek domein)

De scheiding van kerk en staat

Luther voor Calvijn tegen

Maarten Luther was een groot voorstander van de scheiding van kerk en staat. Johannes Calvijn was juist tegen deze scheiding. Maarten Luther en Johannes Calvijn hadden beiden wel kritiek op de katholieke kerk. Beiden waren er van overtuigd dat de kerk hervormd moest worden. Er waren teveel onheilige gebruiken de kerk binnengeslopen. Eén van de meest onheilige gebruiken was de zogenaamde aflaathandel. Hierbij konden volgens de katholieke kerk gelovige mensen een plaats in de hemel kopen. Een lucratieve zaak. Luther wilde het model van hiërarchie van de katholieke kerk zoveel mogelijk in takt laten, maar Calvijn was voorstander van een kerk die van onderuit was opgebouwd. Daarbij moesten de plaatselijke kerken veel gezag hebben.
© 2009 - 2017 Henbro, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Kinderspel in de zestiende eeuwKinderspel in de zestiende eeuwDe zestiende eeuw was de eeuw van de reformatie. Twee grote kerkhervormers traden naar voren, Calvijn en Luther. De twee…
De protestantse kerk in NederlandDe protestantse kerk in NederlandDe protestantse kerk (afgekort ook wel PKN genoemd) is de grootste kerkgemeenschap in Nederland. De gemeenschap heeft de…
De betekenis van het feest van AllerheiligenDe betekenis van het feest van AllerheiligenIeder jaar op 1 november vieren de katholieken het feest van Allerheiligen. Wat betekent dat? Vroeger kregen ook wij Ned…
Johannes Calvijn: God zorgt nog steeds voor Zijn scheppingJohannes Calvijn: God zorgt nog steeds voor Zijn scheppingVandaag de dag zijn veel mensen van mening dat God de wereld in de steek heeft gelaten. Johannes Calvijn geeft een helde…
Religie in de levenscyclus van de mensReligie in de levenscyclus van de mensDe psycholoog Erikson, had veel interesse in de betekenis van religie voor de mens. Volgens Erikson bestaat de cyclus va…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Verschil kerkhervormers Johannes Calvijn en Maarten Luther"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Geuz, 26-10-2016 15:11 #3
Calvijn beschreef de paus, in zijn boek De Instituten van de Christelijke religie, als de roomse antichrist. Maarten Luther titelde zijn laatste boek, over hoe het Pausdom op de zetel van de duivel is gebouwd.

Kritisch naar de katholieke term is niet de houding van Luther en Calvijn. Het Katholicisme was antichristelijk, wat ook duidelijk werd voor tijdgenoten, want duizenden mensen werden vermoord door de Katholieke Kerk omdat ze de Bijbel lazen. Er stond de doodstraf op het lezen van de bijbel. Een organisatie die beweert het monopolie op christendom, met moord en martelen als argument, het lezen van de Bijbel verbiedt, is terecht en begrijpelijk antichristelijk te noemen.

Luther en Calvijn waren kritisch naar andere theologen. Bekend bijvoorbeeld zijn de ruzies tussen Luther en Zwingly. Het Katholicisme is echter de leerstelling van de antichrist. De waarheid is geen kritiek, maar een stellingname na onderzoek en bewijsvoering.

Commandeur (infoteur), 25-10-2015 22:33 #2
Beste Henbro, Over je artikel is veel te zeggen. Eén punt wil ik eruit halen. Volgens Luther is het volstrekt onmogelijk voor de mens om invloed uit te oefenen op zijn redding. Goede werken helpen niets. Dát was juist de kern van zijn theologie! Allen het g e l o o f kan een mens redden, niet een geloof van werken, maar alleen het geloof in het verzoenende werk van Christus. Dit was zijn grote ontdekking en dat gaf hem bevrijding. Luther dacht juist -als monnik - door goede werken dichter bij God te kunnen komen, totdat hij tot het inzicht kwam dat alleen de genade van God hem kon redden.
Hart. gr. Commandeur

Petervandenburg (infoteur), 20-01-2009 12:25 #1
'Typisch Calvinistisch' Naar aanleiding van een artikel in Trouw in verband met Calvijn, heb ik tweemaal vergeefs geprobeerd onderstaande reactie geplaatst te krijgen (mogelijk past de inhoud niet in het stramien?).

Wellicht dat het via dit artikel in Infonu bij de doelgroep terecht komt.

In Trouw van 6 december jl. (De Verdieping / Podium) stelt Paul Kok het vanzelfsprekende gebruik van de aanduiding 'calvinistisch' aan de kaak als het gaat om spaarzaamheid, hard werken etc. Terecht. In navolging van Kok stel ik voor, aan allen die hun mening ten beste geven in de media of zich anderszins mengen in het publieke debat, nu eindelijk eens op te houden met het plakken van het etiket 'typisch calvinistisch' als het gaat om eigenschappen als zuinigheid, spaarzaamheid, soberheid, hard werken. Gewoon omdat het niet typisch calvinistisch is. We kunnen het net zo goed 'dopers' noemen.

De doopsgezinden ( mennonieten, dopersen, mennisten of hoe je ze ook noemen wilt), kenden in de eerste paar eeuwen van hun bestaan? Laten we zeggen de 16e, 17e, 18e eeuw? vele richtingen; van uiterst streng tot tamelijk?vrijzinnig?. Maar een sobere levenshouding, werkheiligheid en de 'doe maar gewoon' mentaliteit was iets wat hen allen kenmerkte? Hoewel de strenge richtingen daarin natuurlijk het verst gingen. En gezien het, in verhouding met tegenwoordig, grote aantal doopsgezinden in de 16, 17e eeuw in ons land, moeten hun opvattingen de vaderlandse volksaard wel mede bepaald hebben. Sterker nog: aangezien de doperse invloed in ons land gedeeltelijk voorafgaat aan de calvinistisch invloed, moeten we misschien wel van 'typisch dopers' spreken in plaats van?typisch calvinistisch?. (En dan laten we nog buiten beschouwing dat de echtgenote van Calvijn, Idelette de Bure, van doperse huize was?).

Maar nee, de aanduiding 'typisch dopers' moeten we ook maar niet gebruiken om de vaderlandse volksaard te duiden, want daar zou ook van alles op af te dingen en vooral ook aan toe te voegen zijn. Het lijkt me wel duidelijk dat we op meerdere wortels stuiten als we op onderzoek gaan naar de herkomst van wat 'typisch Nederlands' is.

Infoteur: Henbro
Laatste update: 07-08-2016
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Bronnen en referenties: 3
Reacties: 3
Schrijf mee!