InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Psychologie > Probleem of stoornis: Pijnstoornis

Probleem of stoornis: Pijnstoornis

Pijn is een heel gewone reden waarom mensen zich voor hulp bij een arts vervoegen. Volgens sommige schattingen heeft tot driekwart van de patiënten die zich tot hun huisarts wenden ergens duidelijk pijn. Ons lichaam zit tjokvol pijnvezels die als wachtposten dienen om ons te alarmeren bij dreigende ziekte of verwondingen.

Definitie en beschrijving

Acute pijn doet ons onze hand terugtrekken van de hete kachel, dwingt ons ertoe een geblesseerde enkel te ontzien en attendeert ons op de mogelijkheid van een aangetaste kies of ontstoken blinde darm. Onze pijnervaring is echter niet alleen maar het eindresultaat van de transmissie van elektrische signalen vanaf gestimuleerde pijnreceptoren naar onze hersenen.

Pijn is een complexe subjectieve ervaring die ook wordt gemoduleerd door in tegengestelde richting lopende zenuwpaden vanuit de hoger gelegen hersenschors omlaag. We hebben allemaal gemerkt dat pijn kan verergeren of afnemen al naar gelang onze cognitieve of emotionele toestand. Je volledige aandacht op een pijnprikkel richten is bijvoorbeeld dé manier om de pijn erger te maken, terwijl ze dikwijls minder hevig wordt door je in andere interessante zaken te verdiepen.

Iemands persoonlijkheidstype, culturele achtergrond en opvoeding beïnvloeden allemaal zijn beleving van pijn en de wijze waarop hij daar uitdrukking aan geeft. Mmensen die zijn grootgebracht in een cultuur waarin stoïcijnse gelatenheid bon ton is, laten pas bij uitzonderlijk hevige pijn iets merken.

Hier moet vooral niet de verkeerde conclusie worden getrokken dat, omdat de pijnstoornis in de DSM-IV is opgenomen, het hebben van pijn betekent dat u een geestelijke stoornis heeft. Pijn die zes maanden of korter aanhoudt wordt als 'acuut' beschouwd. Dit soort pijn wijst bijna altijd duidelijk op een onderliggende medische problematiek die onmiddellijke aandacht vereist (zoals een acute infectie, traumatisch letsel, kanker). Voor mensen met acute pijn is de kans groot dat de pijn met passende medische behandeling volledig zal verdwijnen.

Wanneer pijn eenmaal minstens zes maanden aanhoudt, wordt ze als 'chronisch' beschouwd en neemt de kans dat ze ooit volledig zal verdwijnen sterk af. Gelukkig wordt de pijn bij slechts een kleine minderheid van de mensen met acute pijn chronisch.

Pijn die blijft voortbestaan, heeft gewoonlijk ieder nuttig doel overleefd en gaat een ongewenst eigen leven leiden. Pogingen om de psychische en lichamelijke aspecten van chronische pijn nauwkeurig te ontrafelen, leveren gewoonlijk niets op. Meestal zijn bij het voortbestaan van chronische pijn zowel lichamelijke als emotionele factoren betrokken. Aan de lichamelijke kant kan sprake zijn van chronische ontstekingen, kwetsuren of kanker.

Aan de psychische kant leiden de pijn en de hinder daarvan tot een emotionele ontreddering die op haar beurt de pijn weer verergen en minder ruimte laat voor activiteiten die voor afleiding zouden kunnen zorgen. Dat de pijnstoornis in de DSM-IV is opgenomen, is om duidelijk te maken dat de meeste mensen die chronisch pijn lijden, voordeel kunnen hebben van een behandeling die zich zowel op de lichamelijke als de psychische aspecten van de pijn richt.

Behandeling

Bij de behandeling van chronische pijn moet men niet mikken op het totaal doen verdwijnen ervan, maar op het vinden van een manier om er zo effectief mogelijk mee om te gaan en het dagelijks functioneren er zo min mogelijk door te laten verstoren. Hoewel men het als een nederlaag zou kunnen beschouwen, moeten we ons vooral blijven realiseren dat de eeuwige zoektocht naar de heilige graal van de volledige genezing de zaak nog erger kan maken. Voortdurende blootstelling aan steeds agressievere therapeutische manoeuvres houdt gewoonlijk steeds hogere risico's in.

Pijnmanagement werkt goed om mensen te leren met en om pijn heen te leven. Veel mensen met chronische pijn lijden ook aan depressies. Ofschoon zij de depressie gewoonlijk als een onvermijdelijk aanhangsel van de chronische pijn beschouwen, ligt de eigenlijke oorzaak-en-gevolg relatie russen pijn en depressie dikwijls gecompliceerder. Zoals we in hoofdstuk I hebben besproken, bestaat een depressie uit een bepaalde constellatie van symtomen, waaronder mogelijk ook pijn.

Sommige mensen met een depressie ervaren gegeneraliseerde lichamelijke pijn zelfs als hun primaire depressiesymptoom. Bovendien kunnen bij mensen met een chronisch toe- en afnemend probleem, zoals rugpijn of artritis, periodes van depressiviteit tot een verlaging van de pijndrempel leiden. Puur praktisch bezien is het niet zo belangrijk of de depressie de oorzaak of het gevolg van de pijn is, aangezien bij beide scenario's de behandeling dezelfde is begeleiding en antidepressiva.

Diagnostiek volgens DSM IV
Volgens het diagnostisch handboek is er sprake van een pijnstoornis als sprake is van het volgende:
  • De pijn verstoort het dagelijks leven .
  • Psychologische factoren spelen een belangrijke rol in de pijnbeleving.
  • Pijn is de voornaamste reden voor het melden bij behandelingscentra. Met de focus op de angst een ernstige ziekte of een lichamelijke aandoening te hebben

Lees verder

© 2008 - 2019 Sophocles, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
De pijnstoornisDe pijnstoornisPijnstoornis is één van de 7 somatoforme stoornissen die door de DSM-IV worden onderscheiden. Deze groep stoornissen hee…
Wat is psychosomatiek nou precies?Psychosomatiek is een begrip dat veel voorkomt in de medische wereld. Het is een onderwerp dat ook jouw leven kan raken.…
Endometriose bij de vrouwEndometriose bij de vrouwEndometriose is een ziektebeeld dat voorkomt bij vrouwen. Het heeft te maken met het slijmvlies van de geslachtsorganen.…
SomatisatiestoornisSomatisatiestoornisDe somatisatiestoornis is één van de 7 somatoforme stoornissen die door de DSM-IV worden onderscheiden. Deze groep stoor…
Psychische stoornissen: oorzaak, diagnose en behandelingPsychische stoornissen: oorzaak, diagnose en behandelingEr zijn vele verschillende psychische stoornissen. Ook zijn er vele verschillende oorzaken van psychische stoornissen. W…

Reageer op het artikel "Probleem of stoornis: Pijnstoornis"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Parmentier Etienne, 17-10-2011 17:27 #2
Door chronishe rug en beenpijn ben ik in behandeling in de pijnkliniek in Roeselare
ik ben tevreden met de behandeling, door toedoen van een psycholoog leer ik op een goede manier omgaan met pijn en de verandering in mijn leven, al kan ik moeilijk aanvaarden dat de pijn er altijd maar is, die pijn die er nu is komt na een rugoperatie vorig jaar, maar ik geef niet op dankzij een psycholoog en de goede zorgen in de pijnkliniek, er volgt nu nog rugschool en hopen maar dat het beter word.

Sylvia Stam, 28-05-2009 20:50 #1
Ik heb sinds 1995 af erge pijnklachten in het bekkengebied en SI gewricht. In 2004 is vastgesteld dat ik de ziekte van Bechterew heb. Ik liep toen al een paar jaar bij een reumatoloog, die uiteindelijk heeft vastgesteld. Ik heb chronische pijn langs de linkerbekkenrand, vanaf onder het SI-gewricht over de rand van het bot heen naar voren tot aan de linkerlies toe. Kenacorte injecties helpen soms een paar weken, ik slik oxy contin 2 x 10 mg./dag en Butazolidine, en regelmatig krijg ik lidocaïne injecties bij de huisarts. Ik liep bij een revalidatiecentrum, in de hoop begeleiding te krijgen bij de pijnklachten, maar dat kwam eigenlijk niet aan bod, dus ben ik er mee gestopt. De huisarts vind dat erg jammer en adviseerde om eens na te denken over gesprekken met een psycholoog die gespecialieerd is in omgaan met pijn. Dus vandaar mijn reactie. Ik heb jaren bij de GGZ gelopen ivm depressies en onverwerkte trauma's en ben daar onlangs ontslagen. Er is daar nooit over de pijnklachten gesproken, als was dat wel bekend. Kunt u mij adviseren? Al zie ik er wel tegenop als ik weer mn hele levensverhaal zou moeten gaan oprakelen. Reactie infoteur, 04-06-2009
Is er al onderzoek gebeurd naar de zenuw die in dat gebied loopt, als ik mij niet vergis is dat de tibia.

Infoteur: Sophocles
Gepubliceerd: 12-01-2008
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Psychologie
Special: Probleem of stoornis
Reacties: 2
Schrijf mee!