Psychologie studeren: wat word je eigenlijk?
Tja? Wat is dat eigenlijk, een psycholoog? Op een stoel zitten, je cliënt voor je op een lang rood gestoffeerde sofa waarbij jij alleen maar ja en nee knikt en af en toe een zinvol woordje uitkraamt om het gesprek niet ten einde te laten vallen? Doet een psycholoog dat? Het antwoord moge duidelijk zijn, maar, wat doet een psycholoog dan wel? Hier vind je de meest gangbare richtingen.Psychologie studeren
Je vindt het leuk om te onderzoeken hoe en waarom een mens is zoals hij is. Psychologie is een studie waarbij je heel veel boeken moet lezen, waar statistiek belangrijk is en diagnostische gesprekken gevoerd zullen worden. Hoe droog de stof soms ook is, je bent een doorzetter want je wilt nou eenmaal psycholoog worden.A&O- psycholoog
De arbeid en organisatie psycholoog wordt ook wel een industrial and organizational psychologist genoemd. Deze tak van de psychologie richt zich vooral op het bedrijfsleven. Je moet denken aan personeelselectie (welke sollicitant is het meest geschikt?), loopbaanontwikkeling, training, coach, manager, mediator (als neutraal partij handelen tussen conflicterende partijen), counselor, beroepskeuze specialist of werkbegeleider. Om personeel te kunnen selecteren wordt er vaak gebruik gemaakt van statistische methoden. De arbeid en organisatiepsycholoog weet dus veel van dit gebied af.Een A&O psycholoog word je door een specifieke richting te kiezen na je bachelor. Na je bachelor begint je master opleiding en hier kun je vakken kiezen die gerelateerd zijn aan bovenstaande functies. Deze master duurt vaak één jaar. Je hebt ook masters die twee jaar in beslag nemen.
GZ psycholoog
Na het afronden van de vier jarige universitaire studie psychologie, bachelor en master, kun je een post master gaan volgen. Een post master is dus een opleiding ná je master. Deze opleiding leidt je in twee jaar op tot gezondheidszorg psycholoog. Je volgt in deze twee jaren zowel een cursorisch deel als een praktijkdeel. Een gezondheidszorg psycholoog, ook wel gz- psycholoog genoemd, weet alles af van de diagnostiek met betrekking tot de cliënt. Vooral de (lichtere) psychologische problemen komen aan bod. Waar moet je dan aan denken?De opleiding tot gz-psycholoog kun je niet overal volgen! Er zijn speciaal geselecteerde plekken in Nederland waar je deze opleiding kunt volgen. Elk jaar zijn er ook altijd veel meer aanmeldingen dan er plek is. Er zijn studenten die jaren moeten wachten op een plek.
Na deze tweejarige studie kun je aan het werk als gezondheidszorg psycholoog. Werkplek voor dit type psycholoog vind je vooral in de geestelijke gezondheidszorg instellingen als eerstelijnspsycholoog. Je kunt na het behalen van je gz diploma ook verder studeren. Je kunt bijvoorbeeld toegelaten worden tot de studie klinische psychologie.
Psychotherapeut
Psychotherapeut word je ook niet zomaar. Ook deze opleiding is een selectieopleiding en wordt niet overal gegeven. Deze opleiding kun je na je master psychologie volgen en valt dus ook onder de noemer: postdoctorale opleiding. De opleiding (zowel cursorisch als praktijk) duurt na je master vier jaar. Je krijgt voor deze opleiding een aantal jaren vrijstelling als je al de opleiding tot gezondheidszorg psycholoog hebt.Een psychotherapeut maakt gebruik van de psychotherapie. Psychotherapie is een manier om problematiek bij de patiënt op te sporen. Deze problematiek zit vaak diep geworteld bij de patiënten die een psychotherapeut behandelt. We hebben het hier dan ook over de moeilijkere en zwaardere cases. Met deze opleiding kun je niet toegelaten worden tot de klinische psychologie. Hiervoor heb je een gezondheidszorg (GZ) diploma voor nodig.
Klinische psycholoog
De klinische psycholoog heeft al heel wat jaren gestudeerd! Na het behalen van de ‘’gz-titel’’ mag je deze opleiding volgen. Het is een opleiding van drie jaar waar ook een stage in zit verwerkt. De opleiding zit op geselecteerde plekken in Nederland.Als klinisch psycholoog mag en kun je heel veel en zit je in de top. Een klinische psycholoog behandelt patiënten door middel van psychotherapie. Psychotherapeutische kennis wordt vooral gebruikt bij patiënten met langdurige klachten. Deze patiënten kunnen in principe ook door psychotherapeuten worden behandeld. Een klinische psycholoog daarentegen doet meer dan dat. Een klinische psycholoog heeft namelijk ook expertise op het gebied van complexe diagnostiek. Je zou dit kunnen opvatten als het behandelen van patiënten die extreem moeilijk zijn en psychopathologische klachten hebben.
Mag een klinische psycholoog medicijnen uitschrijven?
Nee. Een Nederlandse klinische psycholoog mag geen medicijnen voorschrijven aan zijn of haar cliënten. Een klinische psycholoog mag natuurlijk wel advies geven over gebruik van medicatie. In geval van medicatie wordt de huisarts vaak ingeschakeld. Deze mag wel medicijnen uitschrijven want is als medicus bevoegd. Het kan wel eens mis gaan bij deze methode. Huisartsen hebben vaak slechts oppervlakkige contacten met de cliënt/patiënt en zijn niet op de hoogte van alle ontwikkelingen met betrekking tot de casus. De kans op het verkeerd voorschrijven van psychofarmaca (het medicijn) wordt hierdoor vergroot. De vraag is natuurlijk of de klinische psycholoog dit zelf beter zou kunnen.Psychiater?
Een psychiater heeft in beginselen geen psychologische studie gevolg maar een medische studie. Deze studie is geneeskunde en volg ja aan de universiteit. Na de zes jaren tot basisarts heeft deze zich gespecialiseerd in de psychiatrie. Deze specialisatie duurt zo’n vijf jaar. Een psychiater mag, in tegenstelling tot de gz-psycholoog, psychotherapeut en klinische psycholoog, medicijnen voorschrijven aan zijn of haar patiënten. Deze medicijnen werken vaak op de hersenen van de patiënt. De psychiater werkt ook met de zwaardere cases. In sommige delen van Amerika mogen klinische psychologen (clinical psychologist) wel medicijnen voorschrijven aan patiënten. Psychiaters zijn sceptische en vinden dat (klinische) psychologen dit niet kunnen en ook niet zouden mogen. Het tegendeel is echter bewezen. Klinische psychologen in Amerika boeken groot succes met deze nieuwe bevoegdheid.Wat is er nog meer?
Er zijn natuurlijk nog meer functies te noemen waar je terecht kunt als je een afgestudeerd psycholoog bent. Je moet bijvoorbeeld denken aan:- schoolpsycholoog
- medische psycholoog
- ontwikkelingspsycholoog
- onderzoeker aan een universiteit
- les geven op een hogeschool of universiteit
- je eigen praktijk beginnen
- seksuoloog
- neuropsycholoog (onderzoeker)
Om het allemaal nog ingewikkelder te maken kun je tijdens je studie zelfs overschakelen naar studies als kunstmatige intelligentie of pedagogiek. Je kunt vaak dan instromen in het laatste traject, de master. Je moet het dan wel slim aanpakken want vaak zijn specifieke toelatingseisen nodig. Deze specifieke eisen (vakken eigenlijk) kun je vaak volgen in het derde jaar van je studie.
