Betekenis van de lachende Boeddha

De lachende boeddha is in veel landen in Zuidoost Azië in tempels te vinden. Maar ook bij mensen thuis of op straat.Ook hier in Nederland kopen mensen vaak een lachende boeddha omdat hij zo leuk en gezellig aandoet. Maar de lachende Boeddha is veel meer dan dat. Hij is de toekomstige Boeddha als het boeddhisme van tegenwoordig zal zijn verdwenen.

De Maitreya, de Boeddha van de toekomst

De lachende Boeddha staat ook bekend onder de naam Maitreya. Dit woord komt van het woord maitri uit het Sanskriet en betekent de liefhebbende vriendelijkheid. Deze naam werd niet zomaar gekozen, Maitreya’s grootste kwaliteit was die liefhebbende vriendelijkheid en de wens m anderen gelukkig te maken. In het Pali, de andere oude Indiase taal waarin de Boeddhistische leer is vastgelegd is de naam voor de Maitreya Metta. woord maitri uit het Sanskriet en betekent de liefhebbende vriendelijkheid. Deze naam werd niet zomaar gekozen,

De Maitreya

Sommige boeddhistische tradities geven aan dat Maitreya al lang een eigen pad had afgelegd, en al lang Boeddha (de verlichte) was toen hij op de aarde verscheen als leerling van de Boeddha zoals die nu als Boeddha wordt betiteld. (Boeddha Sakyamuni, ook wel Prins Sidharta). De vraag die dan gesteld wordt is waarom de Maitreya dan toch nog het pad volgt, terwijl hij het doel al lang bereikt heeft. Het antwoord is dat hij als voorbeeld wilde dienen en wilde laten zien hoe een barmhartig bodhisattva (iemand die is voorbestemd om verlichting te bereiken) zou moeten leren onder leiding van een spiritueel leraar. Andere verhalen geven overigens aan dat het anders ligt. Daarin zou Maitreya een bodhisattva zijn die door constant de leer in de praktijk te brengen uiteindelijk de dharma (de leer) zelf zal ontdekken en een boeddha wordt.

Lachende Boeddha wordt de nieuwe Boeddha

Feit is dat boeddhisten geloven dat de lachende Boeddha de nieuwe Boeddha zal zijn. Zij geloven dat het boeddhisme zoals dat op dit moment bestaat zal verdwijnen, omdat mensen steeds individueler worden, er steeds meer haat, hebzucht en onwetendheid ontstaat en mensen steeds minder hechten aan de leer van het boeddhisme. De Maitreya zal dan vervolgens opstaan en zorgen voor een nieuw soort boeddhisme op het moment dat het er met de wereld zo slecht voorstaat. Hoewel de Maitreya verlicht is, zal hij in eerste instantie niet als een Boeddha worden herkend. Het enige wat zal opvallen is dat hij langer is en aantrekkelijker dan al die anderen. Mensen zullen daarvan onder de indruk zijn en hem vragen hoe hij dat bereikt heeft. Met zijn antwoord wil hij de wereld terug op het juiste pad brengen en dat antwoord luidt: Door moreel goed te handelen en anderen geen schade toe te brengen.” Dit antwoord moet anderen vervolgens inspireren om ook een ethisch goed leven te leiden en liefhebbende vriendelijkheid in de praktijk te brengen. Daarmee komt dan een einde aan de verloedering en dit brengt vreedzaamheid, betere gezondheid en meer geluk.

Als dit alles is gebeurd en er voldoende mensen zullen zijn die het onderricht van de Maitreya aankunnen, zal hij weer op aarde terugkomen, maar dan als een Boeddha die het volgende gouden tijdperk van de leer inluidt.

Terugkeer van de Maitreya

Over de terugkeer van de Maitreya bestaan heel wat ideeën. Vooral de vraag wanneer Maitreya weer terug op aarde zal keren houdt mensen heel erg bezig. De opvattingen daarover lopen uiteen. Sommigen denken dat het nog wel een aantal duizend jaar zal duren (ongeveer 2500 jaar) , anderen gaan er vanuit dat het slechts een kwestie van een paar eeuwen is. Weer anderen geloven dat hij al op aarde is en zijn aanwezigheid snel kenbaar zal maken. Ook wordt wel gezegd dat de Maitreya in het zuivere rijk verblijft dat Tushita heet. Hij zal daar blijven net als Boeddha Sakyamuni voor hem deed tot het juiste moment daar is om naar de aarde af te dalen. Hij zal daar dan vervolgens geboren worden. De lachende Boeddha wordt soms afgebeeld alsof hij elk moment kan opstaan. Dit is zo gedaan omdat daarmee wordt aangegeven dat deze Boeddha bereid is om de wereld te hulp te schieten. De meeste andere Boeddha’s zijn niet te vinden in zo’n houding. Zij zitten meestal met gekruiste benen in de meditatiehouding.

Hoe ziet toekomstige Boeddha eruit?

De Maitreya of lachende Boeddha heeft vaak een zak in zijn hand. Daarin zitten snoepjes, rijst of andere spullen die hij aan arme kinderen geeft. Ook wordt de lachende Boeddha wel afgebeeld met een pot of schaal met kostbaarheden boven het hoofd. In de Indiase en vroeg Chinese afbeeldingen wordt de Maitreya overigens niet als lachende Boeddha afgebeeld, maar net als Sakyamuni. Daarbij draagt hij ook vaak een fles levenselixer. Om het onderscheid tussen de huidige Boeddha en de toekomstige (Maitreya) wat duidelijker te maken is de Maitreya op een gegeven moment in China afgebeeld als de dikbuikige lachende Boeddha. Deze afbeelding heeft niet veel met de leer te maken, maar maakte de toekomstige Boeddha wel heel herkenbaar. Andere namen voor de lachende Boeddha zijn in het Chinees Mile(fo) en in het Japans: Miroku.