InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Jodenster: identificatie

Jodenster: identificatie

Jodenster: identificatie Al heel lang werd er onderscheid gemaakt tussen de verschillende geloven. Het jodendom is waarschijnlijk de eerste of de oudste godsdienst. De Jodenster werd afgeleid van de davidster. Tijdens de tweede wereldoorlog bezette de nazi's verschillende gebieden in Europa. Wie de Jodenster niet droeg, kon een straf verwachten.

Onderscheid

Al heel lang werd er onderscheid gemaakt tussen de verschillende geloven. Het jodendom is waarschijnlijk de eerste of de oudste godsdienst. Het Joodse geloof ligt aan de basis voor het christendom, maar ook voor de islam. Het Joodse geloof gaat dan ook ruim 4.000 jaar terug. In de dertiende eeuw besliste de paus dat Joden en Saracenen (tegenstanders van de Christenen) andere kleding moesten dragen. In 1221 werd het voor Joden verplicht om een blauw teken te dragen. Dit gebeurde ook in Europa. Later nog, werd de jodenhoed verplicht. De jodenhoed was puntig en rond. Tijdens de Franse revolutie, in de 17e eeuw, werd het verplicht dragen van kleding een teken of een jodenhoed weer helemaal afgeschaft.

Davidster

De davidster was eerst een symbool teken onder verschillende culturen. Pas in de 15e eeuw werd de davidster een Joods teken. Het teken bestaat uit twee driehoeken die in tegengestelde richting op elkaar liggen, zodat er een ster met zes punten ontstaat. De betekenis van de ster kent verschillende vormen. Een daarvan is dat de punt die naar boven wijst, naar de hemel wijst en dus de hemel uitbeeld, en de punt die naar onderen wijst de aarde uitbeeldt. Weer een andere verklaring is dat de twee driehoeken David en Salomo uitbeeld, of man en vrouw. In ieder geval vind men de davidster terug op de vlag van Israël. Deze vlag is wit met boven en onder twee blauwe strepen, en in het midden een blauwe davidster.

Jodenster

De Jodenster werd afgeleid van de davidster. Tijdens de tweede wereldoorlog bezette de nazi's verschillende gebieden in Europa. De gebieden die bezet waren door de nazi's, werden verplicht om voor alle joden boven de zes jaar een Jodenster te dragen. Deze Jodenster moest aan de linkerkant ter hoogte van de borst worden gedragen. In Polen moest men het eerst de Jodenster dragen, in 1939, vanaf 1942 ook in Nederland. De Jodenster werd uit gele stof gemaakt, de sterren werden met zwart getekend. Midden in de ster stond de tekst Jood, in de taal van het desbetreffende land. De ster was er om ervoor te zorgen dat de nazi's konden onderscheiden wie wel en geen Jood was.

Jodenster in Nederland

Op woensdag 29 april 1942 werd de aankondiging van de Jodenster in een avondblad bekend gemaakt. Op zondag 3 mei 1942 was de ingang van de Jodenster in Nederland, vanaf toen moest alle Joden een Jodenster gaan dragen. Deze moesten de Joden ook zelf gaan betalen. De prijs per ster was 4 cent per stuk. Bovendien kostte elke vier sterren ook 1 textielpunt. De Joden kregen maximaal vier sterren per persoon, zodat ze deze op meerdere kledingstukken konden naaien. Bijna overal werd de Jodenster gedragen, maar in een aantal landen niet. Dit waren Finland, die een bondsgenoot van Duitsland was, In Noorwegen, Denemarken en het Vichy-Frankrijk. In Bulgarije gingen de joden zelfs in verzet hiertegen en maakten zelf sterren die ze gingen dragen. Inwoners van Bulgarije juichten de Joden die dit deden toe, waardoor de Duitsers het uiteindelijk maar opgaven om ze daar te verplichten tot het dragen van een Jodenster De sterren werden in Enschede gemaakt, door een joodse familie die een textielfabriek had. Pas in 1997 ontdekte men de herkomst van de Jodensterren. Voorheen werd altijd gedacht dat de sterren in Polen gemaakt waren.

Straf

Wie de Jodenster niet droeg, kon een straf verwachten. Deze straf hield in een boete van 1.000 gulden of zes maanden hechtenis. Iedereen wist echter wel dat deze hechtenis betekende da me de doodstraf kreeg in een Duits kamp. Joden waren dus wel voorzichtig ermee. Sommige Joden droegen de ster zelfs met trots, andere Joden vonden het wel grappig. In Amsterdam, in de jodenbreestraat, werd de straat zelfs de sterrenmelkweg genoemd vanwege de vele sterren die er gedragen werden. Een aantal mensen kwam in verzet tegen de Jodenster, er werden vanaf de bijenkorf in Amsterdam 300.00 biljetten neergelaten met de tekst 'Jood en niet-Jood één in strijd!'. Mensen die hieraan meededen, werden opgepakt en gedurende twee weken in een kamp vast gezet, waar ze uitgeput en vermagerd van terug kwamen. De Jodenster moest altijd gedragen worden als men naar buiten ging, dus op iedere jas moest een Jodenster zitten. Zelfs bij bruiloften werd de Jodenster gedragen.

Jodenster in 2010

In het Zweedse Malmö worden bij kinderen een Jodenster om hun rug geplakt, zonder dat de leraren hierbij ingrijpen. Er heerst angst onder de Joodse bevolking, en dertig gezinnen zijn al gelijk vertrokken uit het gebeid. De sterren worden opgeplakt door islamitische jongeren, om de Joodse kinderen te pesten. De Jodensterren zij stickers die de kinderen bij de joden opplakken onder het voorbijgaan. Dit onder het mom dat alle Joden moeten worden neergeschoten.
© 2010 - 2019 Bibiana, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Boekrecensie: Het Jodendom  dr. A. van der HeiderecensieBoekrecensie: Het Jodendom dr. A. van der Heide'Het Jodendom' (2001) van A. van der Heide is een boek dat deel uitmaakt van de Wegwijs serie dat betrouwbare, zakelijke…
Boekrecensie: Mijn Jodendom  Dick Houwaart e.arecensieBoekrecensie: Mijn Jodendom Dick Houwaart e.aMijn Jodendom is een boek dat dateert uit 1980. Vragen die aan de orde komen zijn o.a.: Wat betekent het om Joods te zij…
Boekrecensie: Joodse identiteit  Prof. dr. I.B.H. AbramrecensieBoekrecensie: Joodse identiteit Prof. dr. I.B.H. AbramOver Joodse identiteit is altijd veel te doen. Prof. dr. I.B.H. Abram heeft er een boekje over geschreven. Hij definieer…
Boekrecensie: Jodendom in de praktijk  Evers/StodelrecensieBoekrecensie: Jodendom in de praktijk Evers/Stodel'Jodendom in de praktijk' (2011) van Lou Evers en Jansje Stodel is een handzaam boek waarin duidelijk wordt uitgelegd ho…
Joods Nederland: onderwijs, jeugd, cultuur en sportJoods Nederland: onderwijs, jeugd, cultuur en sportNa de Tweede Wereldoorlog is het Joodse leven in Nederland weer langzaam gaan opbloeien. De Joodse gemeenschap heeft een…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Jodenster: identificatie"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Bredewolt, 31-01-2017 21:30 #1
Hallo,
Jaren geleden van een oud echtpaar uit Asd. een doos met oude boeken gekregen. In één van deze oude boeken zaten 2 Jodensterren. Ik heb toen direct contact opgenomen met dit oude echtpaar. De mevrouw vertelde me dat de 2 Jodensterren afkomstig waren van een een Joods gezin, toen de buren van het oude stel aan de Meeuwenlaan, Asd noord. Al veel onderzoek gedaan, maar stuit iedere keer op zeer weinig informatie over deze Jodensterren. Er staan 2 namen op de achterkant van deze Jodensterren, 1 met Mevrouw Goedknegt en op de andere Goedknegt, en nog een wat onduidelijke naam. Graag zou ik met mijn onderzoek verder willen gaan, maar dit is toch wel erg moeilijk, en ligt ook wel heel gevoelig.

Zou er toch een mogelijkheid zijn om verder onderzoek te kunnen doen naar deze Joodse fam.?
Ik hoop toch een keer verder te komen met mijn toch wel belangrijk onderzoek. Ook hoop ik van u te horen, met hopelijk een positieve reactie.
Met vriendelijke groet,
Henk Bredewolt

Infoteur: Bibiana
Laatste update: 24-06-2015
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Bronnen en referenties: 2
Reacties: 1
Schrijf mee!