Terrorisme : wat is het en welke soorten zijn er ?

Terrorisme is een van de meest angstaanjagende vormen van criminaliteit. Als terroristen toeslaan kunnen hele samenlevingen verontrust worden. In sommige gevallen kan terrorisme de hele wereld in een angstpsychose onderdompelen, zoals bij de aanslagen op het World Trade Center in New York. De verschillende soorten terrorisme hebben met mekaar gemeen dat ze aandacht willen vestigen op een bepaalde zaak. De grootste terroristische acties van de laatste jaren zijn de bomaanslagen op de metro in Londen (2005), de aanslag op een treinstation in Madrid (2004), en de aanslagen van 11 september 2001 in de Verenigde Staten. Hoe groter het aantal slachtoffers, hoe groter het verlangen om inzicht te krijgen in terroristische groepen en hun doelstellingen.

Definitie van terrorisme

Terrorisme is het gebruik van herhaaldelijk ernstig geweld tegen personen of eigendommen. Als die eigendommen willekeurig gekozen worden, dan spreken we van gelegenheidsdoelwitten. Worden ze selectief gekozen, dan spreken we van representatieve of symbolische doelwitten. Het symbolisch doelwit bij uitstek was het World Trade Center in New York, dat symbool stond voor het Amerikaanse kapitalistisch systeem en voor de vrije handel.

Ook het dreigen met geweld kan beschouwd worden als een daad van terrorisme, net als het intimideren van het publiek en het chanteren van de regering. Dit laatste kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer men een vooraanstaande persoon ontvoert en hem alleen wil vrijlaten als de regering terroristische medestanders vrijlaat.

Bijzonder aan terrorisme is dat er een communicatieproces aan te pas komt waarbij de terroristen slachtoffers gebruiken als middel om de aandacht te trekken van het publiek. Terroristen willen dat hun eisen en hun doelstellingen in de media komen. Ze willen met andere woorden een boodschap overbrengen. Dit proberen ze te doen door het gebruik van "ernstig" geweld zoals moord, kidnapping, afpersing, brandstichting en bomaanslagen.

Soorten terrorisme

De soorten van terrorisme zijn het best te beschrijven wanneer we ons baseren op de doelstellingen van terroristen.

Crimineel terrorisme is het systematisch gebruik van terreur voor materiële doeleinden, zoals ontvoeringen van bekende personen voor losgeld, drughandel en afpersing.

Politiek terrorisme is het systematisch gebruik van geweld of de dreiging met geweld om politieke doeleinden te verwezenlijken. Een voorbeeld hiervan is het Iers Republikeins Leger (IRA) dat geweld gebruikt om onafhankelijkheid voor katholiek Noord-Ierland te verwezenlijken.

Ideologisch terrorisme betekent het gebruik van geweld met religieuze of ideologische doeleinden, zoals bijvoorbeeld de grote terroristische groep Al Qaida die de islam overal ter wereld als godsdienst wil propageren.

Politiek terrorisme en ideologisch terrorisme kunnen een revolutionair karakter aannemen. Dit revolutionair karakter betekent dat het steeds om een groep gaat en de terroristische daden niet door individuen gepleegd worden. Ook heeft de terroristische groep in dit geval altijd een revolutionaire ideologie als basis. Hierbij bestaan speciale netwerken om mensen te mobiliseren voor terroristische daden. Tegelijkertijd probeert de terroristische groep door te dringen in het maatschappelijk leven, om via het politieke systeem haar doelstellingen na te streven.

Politiek terrorisme en ideologisch terrorisme kunnen ook een nationalistisch karakter hebben. Hierbij legt men het verband tussen het territorium van een volk, het bestuur over dat gebied en met de bestuurders van dat volk. Nationalisten streven naar een zogenaamde "natie-staat" : een autonome staat waarvan de politieke eenheid samenvalt met het volk en de culturele eenheid.
Het nationalisme gaat ervan uit dat de wereldbevolking van de wereld verdeeld is in naties en dat elk van deze naties recht heeft op zelfbestuur, ofwel als volledig autonome staat, ofwel als een autonome eenheid binnen een bestaande staat. Een voorbeeld hiervan is de ETA, die al jaren strijdt voor een onafhankelijk Baskenland.