Emigreren: waar moet je aan denken?

Je kunt niet zomaar van vandaag op morgen besluiten om te emigreren. Er is gedegen voorbereiding nodig, want er moet redelijk wat geregeld worden. Hieronder volgt een overzicht van de zaken die geregeld moeten worden. In geval van een eigen huis, hypotheek, kinderen, etc. wordt deze lijst uiteraard langer.

• Uitschrijven gemeente
  
• Bankrekening
  
• Krediet
  
• Zorgverzekering
  
• Belastingdienst
  
• Inentingen
  
• Abonnementen
  
• Rijbewijs
  
• Documenten
  
• Special
  

Uitschrijven gemeente

Elke inwoner van Nederland staat ingeschreven bij de Gemeentelijke Basisadministratie (GBA). Als je langer dan acht maanden naar het buitenland gaat, moet je je uitschrijven. Dit kan door een bezoek aan het gemeentehuis of via een formulier emigratie of huisvesting in het buitenland. Weet je nog niet hoe lang je weg blijft dan kun je kiezen om je al bij vertrek uit te laten schrijven of pas als een aantal maanden voorbij zijn. Dit laatste heeft als voordeel dat je niet weer een hele papierwinkel hoeft te doorlopen, mocht je besluiten terug te gaan. Het nadeel is dat je gebonden bent aan alle Nederlandse verzekeringen, waaronder een prijzige zorgverzekering. Je kunt je niet met terugwerkende kracht uitschrijven, dus dat geld ben je kwijt als je besluit te blijven. Verder moet je in dat geval veel vanuit het buitenland regelen en dat is onhandig.

Op het formulier moet je een nieuw adres doorgeven en dit wordt centraal opgeslagen. Stuur een kopie van je paspoort mee. Je ontvangt vanzelf bericht wanneer je uitgeschreven bent. Een bewijs van uitschrijving heb je in Azië niet nodig. Als je je weer wilt inschrijven, hoeft je je enkel maar te melden, want als Nederlands burger blijven je gegevens bewaard.

Bankrekening

Je kunt je Nederlandse bankrekening behouden als je er een Nederlands adres aan kunt koppelen. Bedenk wel dat je sommige bankzaken persoonlijk moet afhandelen en dat je dus beter een betrouwbaar persoon (familielid of goede vriend) kunt machtigen. Deze persoon kan dan bijvoorbeeld tekenen voor je bankpassen als nieuwe toegestuurd moeten worden na verlies of diefstal. Ook in geval van fraude of schuldeisers kan deze persoon je belangen behartigen. Je voorkomt daarmee dat je voor je geldzaken naar huis moet gaan. Informeer bij je bank wat de kosten zijn aan hun kant voor het ontvangen van geld via een Europese of buiten-Europese banktransfer.

Krediet

Het is volgens de Nederlandse wet niet toegestaan om krediet te ontvangen in Nederland als je er niet woont. Dit betekent dus dat je niet rood kan staan op je rekening en dat je geen Nederlandse credit card mag hebben. Al je schulden (behalve studieschuld) en openstaande rekeningen moeten zijn betaald. Je studieschuld vervalt niet als je emigreert, want de IBG telt gewoon je buitenlandse inkomen. Je hebt maximaal 15 jaar om je schuld af te lossen. Als je inkomen in het buitenland te laag is om af te lossen, telt iedere maand met een dergelijk laag inkomen als deel van die 15 jaar. Stel dus dat je twee jaar lang te weinig verdient voor aflossing, dan heb je nog 13 jaar aflossingstijd open staan. Naar het buitenland verhuizen om onder je studieschuld uit te komen, wordt dus moeilijk gemaakt

Zorgverzekering

Als je buiten Europa gaat werken, vervalt het recht op de basisverzekering. De gemeente zal aan je zorgverzekeraar doorgeven dat je uitgeschreven bent, waarna zij de verzekering stopzetten. Als dit wat lang duurt, bel dan de verzekeraar op om na te vragen of alles goed is doorgekomen. Zorg dat er geen onverzekerde periodes ontstaan tussen aankomst en vertrek. Bedenk dat een gewone reisverzekering uit Nederland er vanuit gaat dat je een basisverzekering hebt en vertrek voor werk of stage niet verzekert.

Belastingdienst

Als je huur- of zorgtoeslag ontvangt, moet je deze zelf stopzetten. Dat kan met de belastingprogramma’s online voor voorbije jaren of met een telefoontje naar de Belastingtelefoon. De Belastingdienst zal aanslagen sturen naar je buitenlandse adres, tenzij je een Nederlands correspondentieadres aan ze doorgeeft. Als je vertrekt uit Nederland bouw je geen pensioen meer op, dus het kan nuttig zijn om te kijken naar een aanvullende verzekering voor AOW, ANW, WAO, WW en ZW.

Inentingen

Afhankelijk van het gebied waar je heen gaat, heb je bepaalde inentingen nodig. Ga hiervoor naar de GGD op een moment dat je nog in de zorgverzekering zit, want dan wordt het meestal gewoon vergoed.

Abonnementen

Zeg bijtijds abonnementen op tijdschriften, kranten en magazines op. Vergeet niet een eventuele doorlopende reisverzekering stop te zetten, want die is vaak niet geldig voor lange vakantieperiodes. Tenzij je een Nederlandse telefoon wilt aanhouden, kun je het beste de provider verzoeken je abonnement om te zetten naar pre-paid. Je behoudt dan je sim-kaart en nummer waardoor je tijdens bezoeken kan bellen. Ook lidmaatschappen van verenigingen, stichtingen of loterijen kun je het beste opzeggen. Als je geregeld geld geeft aan een goed doel, overweeg dan of je daarmee door wilt gaan. Een internationale overschrijving naar je Nederlandse rekening kan namelijk prijzig zijn, dus dat wil je niet te vaak doen.

Rijbewijs

Een Nederlands rijbewijs is buiten Europa niet geldig. Binnen de EU/EER geldt het alleen als je voor korter dan zes maanden in dat land woont. Wil of moet je autorijden in een niet-Europees land of blijf je langer dan zes maanden in een EU-land, zorg dan voor een internationaal rijbewijs bij de gemeente. Om legaal te rijden moet je beide bewijzen bij je hebben. In sommige landen (zoals China) is ook het internationaal rijbewijs niet geldig en zou je dus plaatselijk examen moeten doen. Ook als je niet gaat autorijden, kan het handig zijn om je rijbewijs toch mee te nemen. Je kunt het namelijk afgeven als onderpand in plaats van een paspoort, bijvoorbeeld bij brommerhuur o.i.d. In andere omstandigheden kun je het rijbewijs niet gebruiken, dus je kunt overwegen om het thuis te laten, mits je het veilig kunt opbergen.

Mocht je het rijbewijs binnen de EU/EER kwijt raken of verloopt het, dan moet je in het betreffende land een rijbewijs aanvragen. Via de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) kun je een echtheidsverklaring aanvragen. Woon je buiten de EU en ben je het rijbewijs kwijt of verloopt het, dan kun je via het RDW een nieuwe aanvragen. Het formulier is op de website te downloaden. Bedenk wel dat de pasfoto moet voldoen aan de Nederlandse eisen!

Documenten

Voor vertrek heb je waarschijnlijk ook een visum nodig. Als je al een werkvisum kan regelen in Nederland, is dat fijn, maar het is geen vereiste. De meeste landen laten je binnen op een toeristenvisum, waarna je een tripje naar de grens doet om het om te wisselen in een werkvisum en verblijfsvergunning. De instelling hoort dit allemaal voor je te regelen. Maar ook voor een toeristenvisum moet je naar de ambassade of het consulaat van het land, meestal in Den Haag. Via internet kun je visumdiensten vinden die het werk tegen vergoeding voor je uit handen nemen.

Zorg dat je kopiën van belangrijke documenten zoals paspoort, visum en diploma's in Nederland laat. Het is ook uitermate handig als de doos met belangrijke post niet in een opslagplaats staat, maar bij een betrouwbaar persoon, zodat diegene indien nodig gegevens voor je kan opzoeken.

Special

Lees meer over dit onderwerp in mijn Special Docent in Azië.