InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Torastudie 99: De verschijning des Heren - Exodus (19:1-20)

Torastudie 99: De verschijning des Heren - Exodus (19:1-20)

Torastudie 99: De verschijning des Heren - Exodus (19:1-20) Deze torastudie handelt over de verschijning des Heren op de berg Sinaï. Het volk Israël heeft zich onderaan de berg Sinaï geplaatst. Mozes beklimt de berg en de Eeuwige daalt neder in vuur waardoor de hele berg rookt en beeft. Mozes spreekt tot de Heer en God antwoordt hem luid. Hij roept Mozes op naar de top van de berg. Hier zal Mozes de Tora ontvangen.

Exodus 19:1-20

Op de derde nieuwemaansdag na de uittocht der kinderen Israëls uit het land Egypte, op die dag kwamen zij in de woestijn Sinaï. Zij waren opgetrokken van Rephiediem en kwamen in de woestijn Sinaï en legerden zich in de woestijn; Israël legerde zich daar tegenover de berg. En Mozes steeg opwaarts tot God; en de Eeuwige riep hem toe van de berg, zeggende: zo zult gij zeggen tot het huis van Jakob en zult gij te kennen geven de kinderen Israëls. Gij hebt gezien, wat Ik Egypte heb gedaan; en Ik droeg u op arendsvleugelen en Ik bracht u tot Mij. Welnu, in dien gij luisteren zult naar Mijn stem en in acht zult nemen Mijn verbond, dan zult gij Mij het dierbaarst wezen van alle volkeren, want van Mij is geheel de aarde...Hierop voerde Mozes het volk God tegemoet uit de legerplaats, en zij plaatsten zich aan de voet van de berg. De berg Sinaï nu rookte overal, doordien de Eeuwige daarop was nedergedaald in vuur; en zijn rook steeg op als de rook eens kalkovens; en de gehele berg beefde zeer. En het bazuingeschal werd uitermate sterker en sterker; Mozes sprak en God antwoordde hem luid. Toen de Eeuwige was afgedaald op de berg Sinaï, op de top van de berg, riep de Eeuwige Mozes naar de top van de berg en steeg Mozes opwaarts.

De gehele tekst in het Hebreeuws luidt:

א בַּחֹדֶשׁ הַשְּׁלִישִׁי לְצֵאת בְּנֵי-יִשְׂרָאֵל מֵאֶרֶץ מִצְרָיִם בַּיּוֹם הַזֶּה בָּאוּ מִדְבַּר סִינָי. ב וַיִּסְעוּ מֵרְפִידִים וַיָּבֹאוּ מִדְבַּר סִינַי וַיַּחֲנוּ בַּמִּדְבָּר וַיִּחַן-שָׁם יִשְׂרָאֵל נֶגֶד הָהָר. ג וּמֹשֶׁה עָלָה אֶל-הָאֱלֹהִים וַיִּקְרָא אֵלָיו יְהוָה מִן-הָהָר לֵאמֹר כֹּה תֹאמַר לְבֵית יַעֲקֹב וְתַגֵּיד לִבְנֵי יִשְׂרָאֵל. ד אַתֶּם רְאִיתֶם אֲשֶׁר עָשִׂיתִי לְמִצְרָיִם וָאֶשָּׂא אֶתְכֶם עַל-כַּנְפֵי נְשָׁרִים וָאָבִא אֶתְכֶם אֵלָי. ה וְעַתָּה אִם-שָׁמוֹעַ תִּשְׁמְעוּ בְּקֹלִי וּשְׁמַרְתֶּם אֶת-בְּרִיתִי וִהְיִיתֶם לִי סְגֻלָּה מִכָּל-הָעַמִּים כִּי-לִי כָּל-הָאָרֶץ. ו וְאַתֶּם תִּהְיוּ-לִי מַמְלֶכֶת כֹּהֲנִים וְגוֹי קָדוֹשׁ אֵלֶּה הַדְּבָרִים אֲשֶׁר תְּדַבֵּר אֶל-בְּנֵי יִשְׂרָאֵל. ז וַיָּבֹא מֹשֶׁה וַיִּקְרָא לְזִקְנֵי הָעָם וַיָּשֶׂם לִפְנֵיהֶם אֵת כָּל-הַדְּבָרִים הָאֵלֶּה אֲשֶׁר צִוָּהוּ יְהוָה. ח וַיַּעֲנוּ כָל-הָעָם יַחְדָּו וַיֹּאמְרוּ כֹּל אֲשֶׁר-דִּבֶּר יְהוָה נַעֲשֶׂה וַיָּשֶׁב מֹשֶׁה אֶת-דִּבְרֵי הָעָם אֶל-יְהוָה. ט וַיֹּאמֶר יְהוָה אֶל-מֹשֶׁה הִנֵּה אָנֹכִי בָּא אֵלֶיךָ בְּעַב הֶעָנָן בַּעֲבוּר יִשְׁמַע הָעָם בְּדַבְּרִי עִמָּךְ וְגַם-בְּךָ יַאֲמִינוּ לְעוֹלָם וַיַּגֵּד מֹשֶׁה אֶת-דִּבְרֵי הָעָם אֶל-יְהוָה. י וַיֹּאמֶר יְהוָה אֶל-מֹשֶׁה לֵךְ אֶל-הָעָם וְקִדַּשְׁתָּם הַיּוֹם וּמָחָר וְכִבְּסוּ שִׂמְלֹתָם. יא וְהָיוּ נְכֹנִים לַיּוֹם הַשְּׁלִישִׁי כִּי בַּיּוֹם הַשְּׁלִשִׁי יֵרֵד יְהוָה לְעֵינֵי כָל-הָעָם עַל-הַר סִינָי. יב וְהִגְבַּלְתָּ אֶת-הָעָם סָבִיב לֵאמֹר הִשָּׁמְרוּ לָכֶם עֲלוֹת בָּהָר וּנְגֹעַ בְּקָצֵהוּ כָּל-הַנֹּגֵעַ בָּהָר מוֹת יוּמָת. יג לֹא-תִגַּע בּוֹ יָד כִּי-סָקוֹל יִסָּקֵל אוֹ-יָרֹה יִיָּרֶה אִם-בְּהֵמָה אִם-אִישׁ לֹא יִחְיֶה בִּמְשֹׁךְ הַיֹּבֵל הֵמָּה יַעֲלוּ בָהָר. יד וַיֵּרֶד מֹשֶׁה מִן-הָהָר אֶל-הָעָם וַיְקַדֵּשׁ אֶת-הָעָם וַיְכַבְּסוּ שִׂמְלֹתָם. טו וַיֹּאמֶר אֶל-הָעָם הֱיוּ נְכֹנִים לִשְׁלֹשֶׁת יָמִים אַל-תִּגְּשׁוּ אֶל-אִשָּׁה. טז וַיְהִי בַיּוֹם הַשְּׁלִישִׁי בִּהְיֹת הַבֹּקֶר וַיְהִי קֹלֹת וּבְרָקִים וְעָנָן כָּבֵד עַל-הָהָר וְקֹל שֹׁפָר חָזָק מְאֹד וַיֶּחֱרַד כָּל-הָעָם אֲשֶׁר בַּמַּחֲנֶה. יז וַיּוֹצֵא מֹשֶׁה אֶת-הָעָם לִקְרַאת הָאֱלֹהִים מִן-הַמַּחֲנֶה וַיִּתְיַצְּבוּ בְּתַחְתִּית הָהָר. יח וְהַר סִינַי עָשַׁן כֻּלּוֹ מִפְּנֵי אֲשֶׁר יָרַד עָלָיו יְהוָה בָּאֵשׁ וַיַּעַל עֲשָׁנוֹ כְּעֶשֶׁן הַכִּבְשָׁן וַיֶּחֱרַד כָּל-הָהָר מְאֹד. יט וַיְהִי קוֹל הַשֹּׁפָר הוֹלֵךְ וְחָזֵק מְאֹד מֹשֶׁה יְדַבֵּר וְהָאֱלֹהִים יַעֲנֶנּוּ בְקוֹל. כ וַיֵּרֶד יְהוָה עַל-הַר סִינַי אֶל-רֹאשׁ הָהָר וַיִּקְרָא יְהוָה לְמֹשֶׁה אֶל-רֹאשׁ הָהָר וַיַּעַל מֹשֶׁה.

Exodus 19:1

Op de derde nieuwemaansdag na de uittocht der kinderen Israëls uit het land Egypte, op die dag kwamen zij in de woestijn Sinaï.

Sivan

Op de eerste van de maand Sivan arriveerden zij in Sinaï...en op die dag zei Mozes niets tegen hen, vanwege hun uitputting van de reis.
Op de tweede dag zei hij tegen hen: “En jullie zullen Me een koninkrijk van priesters worden...”
Op de derde dag informeerde hij hen van Gods bevel grenzen te stellen (rond de Berg Sinaï)...
Op de vierde dag beval hij hen: “Heilig jullie zelf vandaag en morgen” (Exodus 19:10); waarop volgend de Tora op de zesde dag van Sivan werd gegeven.
Rabbi Jose zegt dat de Tora op de zevende dag van de maand werd gegeven...Mozes heeft een derde van heiliging toegevoegd vanuit zijn eigen begrip.
Allen komen overeen dat de Tora op de Sjabbat werd gegeven. Zij verschillen alleen met Rabbi Jose die zegt dat de eerste dag van de maand een zondag was, terwijl de andere rabbijnen zeggen dat de eerste van de maand een maandag was.

Lege geest

Is het niet vreemd dat Mozes op de eerste van de maand Sivan niets tegen hen zei vanwege de uitputting van de reis? Het volk had immers zo toegeleefd naar de ontvangst van de Tora.
Nee, de Goddelijke wijsheid kan alleen aan de menselijke geest gegeven worden door God zelf. De geest moet dan vrij zijn van het ego. Het moet leeg zijn om de Absolute Waarheid te ontvangen. Het volk moet helemaal gereed zijn om de Goddelijke waarheid te ontvangen.

Exodus 19:2

En legerden zich in de woestijn.

Woestijn

De Tora werd in de woestijn gegeven zodat niemand kon zeggen het is van ons als het bijvoorbeeld in het Land Israël werd gegeven. Nu kan iedereen het verkrijgen

Tora is zonder einde

Waarom werd de Tora in de woestijn gegeven? Om ons te leren dat als een persoon zichzelf niet overgeeft zoals de woestijn, hij niet de woorden van de Tora kan verdienen. En om ons te leren dat zoals de woestijn eindeloos is, zo ook de Tora zonder einde is.

Exodus 19:2

Israël legerde zich daar tegenover de berg.

Eén man, één hart

Bij alle andere kampementen zegt het vers: “en zij legerden”; hier zegt het vers: “en hij legerde”. Omdat in de andere kampementen onenigheid was, terwijl ze hier als één man, met één hart legerden.

Exodus 19:3

Zo zult gij zeggen tot het huis van Jakob en zult gij te kennen geven de kinderen Israël.

Vrouwen

“Het huis van Jakob” zijn de vrouwen; de “kinderen van Israël” zijn de mannen.
Waarom gaf Hij de vrouwen als eerste bevel? Omdat zij ijveriger zijn in de vervulling van de geboden. Een ander verklaring is: zodat ze hun kinderen introduceren tot de studie van de Tora.

Rabbi Tachlifa zegt: God zei: “Toen Ik de wereld schiep, gaf ik Adam als eerste bevel, en pas daarna Eva, met het resultaat dat zij de wereld op haar kop zette. Als Ik nu niet de vrouwen als eerste roep zullen zij de Tora nietig verklaren.”

Exodus 19:8

En het gehele volk antwoordde eenstemmig en zei: al, wat de Eeuwige heeft gesproken, zullen zij doen.

Garanties

Zei God tegen hen: “Ik eis garanties”
Zeiden het volk: “De hemel en de aarde zullen onze borg zijn”
Zei God: “Zij duren niet eeuwig”
Zeiden zij: “Onze vaders zullen het garanderen.”
Zei Hij: “Zij zijn druk.”
Zeiden zij: “Onze kinderen zullen het garanderen.”
Zei hij: “Zij staan garant.”

Exodus 19:16

En het geschiedde op de derde dag.

Drie

“Gezegend is de Barmhartige die een drievoudige Tora gaf (Tora, profeten en geschriften) aan een drievoudig volk (priesters, Levieten en Israëlieten) door een derde geborene (Mozes was het derde kind van Amram en Jocheved) op de derde dag in de derde maand.

Doel van de Tora is om vrede te maken

De Tora wordt geassocieerd met het nummer 3, omdat het doel van de Tora is vrede te maken en 3 vertegenwoordigt het concept van vrede.
Vrede is eenheid in diversiteit. Nummer 1 houdt exclusiviteit en eenheid in; nummer 2 komt overeen met diversiteit en pluraliteit; nummer 3 vertegenwoordigt een toestand waarin de diversiteit van 2 wordt overtroffen door een derde, door waarheid in te voegen, waarbinnen wier context er geen langer onderscheid bestaat maar eerdere diverse componenten in een harmonieus geheel samenvoegt. Dit is het doel van de Tora, om alle diverse objecten, krachten en mensen samen te voegen in een harmonieus geheel van dienen van het Goddelijk object in de schepping.

Zesde dag

Waarom staat er “de zesde dag” in Genesis 1:31, terwijl bij de andere dagen staat “een eerste dag, een tweede dag”, etc.? Dit leert dat God zegt: “Als Israël de Tora (op de zesde dag van Sivan) accepteert, zullen jullie bestaan; maar als het het niet accepteert, zal Ik jullie terug brengen in leegte.”

Exodus 19:17

En zij plaatsten zich aan de voet van de berg.

Berg Sinaï

Dit leert ons dat God de berg plaatst als een dreiging en tegen hen zegt: “Als je de Tora accepteer, fijn; zo niet zal er je begraafplaats zijn.”
Rabbijn Acha ben Jaakov: Dit resulteert in een sterke legale strijd tegen de Tora (omdat het een contract was onder dwang). Raba zei: Maar zij accepteerden het opnieuw (uit zichzelf). In het boek Esther (9:27) staat: “De Joden bevestigden en accepteerden” op die gelegenheid bevestigden zij wat zij lang daarvoor geaccepteerd hadden.

Exodus 19:19

Mozes sprak en God antwoordde hem luid.

Stem van de Eeuwige

“De stem van de Eeuwige is vol kracht” (Psalm 29:4). Als er had gestaan: “De stem van de Eeuwige is in Zijn kracht” kon de wereld het niet overleven; daarom staat er: “De stem van de Eeuwige is vol kracht”, in overeenstemming met de individuele kracht van een ieder van hen: de ouderen, de jongeren, de kinderen, de baby's en de vrouwen; elk naar hun kracht. En zelfs voor Mozes overeenkomstig zijn kracht, want er staat: “Mozes sprak en God antwoordde hem luid”.

Exodus 19:20

Toen de Eeuwige was afgedaald op de berg Sinaï, op de top van de berg, riep de Eeuwige Mozes naar de top van de berg en steeg Mozes opwaarts.

Decreet

Toen God de wereld schiep, gaf hij een decreet uit en zei: De hemelen zijn Gods, en de aarde wordt gegeven aan de mens (Psalm 115:16). Maar toen hij de Tora aan Israël gaf, annuleerde Hij het originele decreet en verklaarde: De lagere werelden mogen stijgen naar de hogere werelden en de hogere werelden mogen dalen naar de lagere werelden. En Ik zal zelf beginnen (zie Exodus 19:20)

Fysieke en spirituele werelden

De Tora werd al door de aartsvaders bestudeerd en zij vervulden de wetten. Wat was dan zo speciaal aan de schenking van de Tora aan het Joodse volk bij de Sinaï? Bij Sinaï schafte God het decreet af waarbij de fysieke en spirituele werelden twee aparte domeinen zijn. Vanaf toen kan een eindig fysieke ding 'heilig' worden. Hiervoor werden wel mitswot door de aartsvaders uitgevoerd maar deze konden niet de kloof overbruggen tussen materie en geest. Pas als een bevel van God kan de mitswa deze kloof overbruggen. Zo kan de mitswa het spirituele verwezenlijken en het materiële heiligen.



Samenvatting - vragen

Om voor uzelf te controleren of u de tekst goed begrepen heeft volgt hier een aantal vragen. De antwoorden vindt u terug in bovenstaande tekst.
  1. Is het niet vreemd dat Mozes op de eerste van de maand Sivan niets tegen hen zegt vanwege de uitputting van de reis?
  2. Waarom wordt de Tora in de woestijn gegeven?
  3. Waarom geeft God de vrouwen als eerste bevel?
  4. Waarom wordt de Tora geassocieerd met het nummer 3?
  5. Waarom staat er “de zesde dag” in Genesis 1:31, terwijl bij de andere dagen staat “een eerste dag, een tweede dag”, etc.?
  6. Waarom staan de Joden aan de voet van de berg?
  7. Wat is zo speciaal aan de schenking van de Tora aan het Joodse volk bij de Sinaï?

Lees verder

© 2009 - 2017 Etsel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Torastudie 102: Onder de berg Sinaï - Exodus 19:17Torastudie 102: Onder de berg Sinaï - Exodus 19:17Op de zesde dag van de maand Sivan in het Joodse jaar 2448 verzamelde het hele Joodse volk zich aan de voet van de berg…
Torastudie 100: dames ontvingen Tora eerst - Exodus (19:3)Torastudie 100: dames ontvingen Tora eerst - Exodus (19:3)Het is heel beleefd om dames voor te laten gaan. Of het nu gaat om de toegang tot een danszaal of het verlaten van een z…
Torastudie 122: de eerste Sivan – Exodus 30:15Torastudie 122: de eerste Sivan – Exodus 30:15Zes weken na de Exodus kwamen de Joden bij de berg Sinaï aan. Dit gebeurde op de eerste Sivan (maand van de Joodse kalen…
Geschiedenis Jodendom: Israël als Uitverkoren VolkGeschiedenis Jodendom: Israël als Uitverkoren VolkVeel mensen begrijpen niet het begrip 'Israël als Uitverkoren Volk'. Ze denken dat Israël boven de andere volken staat.…
Torastudie 88: doortocht Schelfzee II - Exodus (14:15)Torastudie 88: doortocht Schelfzee II - Exodus (14:15)In Exodus 14:15 staat een belangrijk stukje waarin God wil dat Mozes niet lang tot Hem bidt, maar dat hij de kinderen Is…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Tdjgordon / Pixabay
  • Talmoed, Shabbat 86b
  • Lubavitcher Rebbe
  • Mechilta D'Rashbi
  • Pesikta D'Rav Kahana
  • Mechilta
  • Rashi
  • Midrash Rabbah
  • Talmoed, Shabbat 88a
  • De Chassidische meesters
  • Midrash Tanchuma

Reageer op het artikel "Torastudie 99: De verschijning des Heren - Exodus (19:1-20)"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Etsel
Laatste update: 23-04-2017
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Special: Torastudie
Bronnen en referenties: 11
Schrijf mee!