Joodse Bijbel: Richteren - Deborah en Barak

Joodse Bijbel: Richteren - Deborah en Barak Na de eerste drie Richteren (Otniël, Ehud en Shamgar) treden twee nieuw Richteren op de voorgrond: Deborah en Barak. Deborah is bekend om de palmboom waar ze onder zit. Van deze plek geeft ze advies, waarschuwt en oordeelt ze. Ze ziet dat het volk onderdrukt wordt en voelt de misère. Daarom stuurt ze een bericht naar Barak, de zoon van Abinoam. Barak trekt ten strijde tegen de Kanaänieten. Deze worden verslagen. Als dank schrijft Deborah een lied.

Joodse Bijbel met commentaar van Rashi

Per vers het commentaar van Rashi, de Joodse Bijbelcommentator die leefde van 1040-1105. Rashi wordt beschouwd als de leraar van de leraren. Door alle traditionele Joden wordt Rashi als autoriteit op het gebied van de Joodse Bijbel en de Talmoed beschouwd. Vandaar dat het belangrijk is om zijn commentaar op de Joodse Bijbel weer te geven. Rashi gebruikt nieuw Hebreeuws aangevuld met Oud Franse woorden. Zijn taalgebruik is soms wat orakelachtig kort. Voor nadere verklaring is het verstandig een orthodox Joodse rabbijn te raadplegen.

Onder Kanaänietische onderdrukking

Na de dood van Ehud verlaten de Joden wederom het pad van de Tora. Deze keer worden de Joden overgeleverd in de handen van de Kanaänieten, die, onder Jabin, koning van Hazor de Joden vreselijk onderdrukken. Zijn generaal Sisera onderdrukt de Joden 20 jaar.

Maar opnieuw stuurt G'd een verlosser: Deborah.

Deborah

Er woont in die tijd tussen Rama en Beth-el, in het gebergte van Efraïm, een wijze en G'dvrezende vrouw met de naam Deborah, de vrouw van Lapidot. Ze is een bekend profetes. Gedurende de zonde van de afgoderij is zij trouw gebleven aan G'd en Zijn woord en zij wordt erkend en benoemd als opper Richter door de hele natie. Onder een palmboom die eeuwenlang beroemd blijft, zit ze en geeft advies, waarschuwt en oordeelt. Ze ziet dat het volk onderdrukt wordt en voelt de misère. Daarom stuurt ze een bericht naar Barak, de zoon van Abinoam. Richteren 4:4-6: Nu was Debora een vrouwelijke profetes, de vrouw van Lapidoth; zij richtte Israël in die tijd. En zij zat onder de palmboom van Debora, tussen Rama en Beth-El, op de berg van Efraïm; en de kinderen Israëls kwamen naar haar toe voor een oordeel. En zij zond en riep Barak, de zoon van Abinoam, uit Kedesh-Naphtali. En zij zei tegen hem: 'Ja, de Heer, de G'd van Israël, heeft geboden:' Trek op naar de berg Tabor en neem tienduizend mannen mee van de kinderen van Naftali en van de kinderen van Zebulon.

Commentaar van Rashi Richteren 4:4-6

de vrouw van Lapidoth: Ze maakte lonten voor het Heiligdom.

onder de palmboom: Ze had palmbomen in Jericho.

tussen Rama en Beth-el, op de berg van Efraïm: Volgens de weergave van Targum Jonathan kunnen we afleiden dat dit vers niet letterlijk moet worden genomen. Dit waren niet haar verblijfplaatsen, maar ze was eerder een rijke vrouw en van deze plaatsen verdiende ze een bestaan en woonde ze in haar stad Ataroth. Vandaar:

onder de palmboom: ze had palmbomen in Jericho, wijngaarden in Rama, olijven in de vlakte van Beth-El waar olie overvloedig was, en (עָפָר חִיוֵר) witte aarde op de berg van Efraïm in Tur Malka. Ik zeg dat dit aan pottenbakkers is verkocht. Sommigen interpreteren עפר חיור - Een ingezaaid veld als een graanveld.

"Inderdaad ... bevolen": Door Mozes (Deuteronomium 20:17), "U zult hen totaal vernietigen." Zo staat het in de Mechilta.

Barak antwoordt

Barak is bereid aan de oproep gevolg te geven als Deborah bereid is hem te vergezellen. Generaal Sisera verneemt van Baraks komst en maakt zijn leger gereed voor strijd tegen de Joden. Sisera plaats zichzelf vooraan in de strijd. Aanvankelijk lijken de Kanaänieten de strijd te winnen, maar plotseling brengt G'd het leger van Sisera in algemene verwarring. Alle soldaten vluchten in allerlei richtingen. Sisera daalt van zijn strijdwagen af en verstopt zich in één van de niet-Joodse huizen langs de weg. Daar woont Heber, die een nakomeling van Jetro, de schoonvader van Mozes, was. Heber heeft een goede verstandhouding met Jabin, de koning van Hazor, en Sisera denkt een veilige plek te hebben gevonden in het huis van Heber. Jael, de vrouw van Heber, biedt hem onderdak aan totdat de Joodse legers weg zijn. Sisera valt al spoedig in slaap en Jael doodt hem vanwege zijn wrede daden. Wanneer Barak langs komt toont Jael hem het dode lichaam van Sisera.

Het lied van Deborah

Als gevolg van deze overwinning worden de Kanaänieten onderworpen. Deborah schrijft er een gedicht over. Het lied van Deborah is het tweede beroemdste na het lied van Mozes. Deborah begint met de mannen te prijzen die gevochten hebben en daarna hun haar hebben laten groeien als de Nazireeërs.

De profetes zingt over G'ds macht in de oude dagen, vooral bij de openbaring op de Sinaï, en gaat dan verder met de beschrijving van Israëls plicht om te vechten tegen de onderdrukking van de Kanaänieten toen het volk geen wapens had om zichzelf te verdedigen.

Ze uit kritiek op de stammen die haar langzaam vergezelden. Ze beschrijft het goede voorbeeld van Zebulon en Naftali die hun levens opofferden op het slagveld. Dan beschrijft ze het verschrikkelijke slagveld en de wonderen die Israël de overwinning brachten. Deborah prijs de moedige vrouw Jaël, de vrouw van Heber (nakomeling van Jetro) die met haar eigen handen de wrede Sisera doodt. De Joden leven twintig jaar lang in vrede onder het wijze leiderschap van Deborah en Barak.



Samenvatting - vragen

Om voor uzelf te controleren of u de tekst goed begrepen heeft volgt hier een aantal vragen. De antwoorden vindt u terug in bovenstaande tekst.
  1. Waarom worden de Joden onderdrukt door de Kanaänieten?
  2. Wat doet Deborah onder een palmboom?
  3. Waardoor verliezen de Kanaänieten de strijd van Barak?
  4. Wat doet Deborah na de overwinning op de Kanaänieten?

Lees verder

© 2009 - 2021 Jehoeda, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Ehud Barak, Israëls meest gedecoreerde soldaatVoordat Ehud Barak de Israëlische politieke arena betreedt (hij is een paar jaar minister-president en nu is hij ministe…
Bijbel (Tenach) - Hebreeuwse poëzie in de TenachBijbel (Tenach) - Hebreeuwse poëzie in de TenachIn Tenach vinden we veel poëzie. Sommige Bijbelboeken zijn zelfs geheel in dichtvorm geschreven. De belangrijkste poëtis…
Boekverslag: Carla Kovach 'Stil maar' (Reeks: Gina Harte 1)Boekverslag: Carla Kovach 'Stil maar' (Reeks: Gina Harte 1)Stil maar is het eerste deel van de reeks met Gina Harte in de hoofdrol, die haar baan als inspecteur ter harte neemt, v…
Deborah Harkness: Allerzielen trilogieDeborah Harkness: Allerzielen trilogieDeborah Harkness is een professor in de geschiedenis en heeft met Allerzielen haar debuut gemaakt als fictie schrijfster…

Facinatie voor het bovennatuurlijkeIn de 5e eeuw veroverden barbaren het romeinse rijk. De onthutste burgers zochten steun bij het christelijk geloof en va…
Wat zijn Priesters (Kohaniem) in het Jodendom?Wat zijn Priesters (Kohaniem) in het Jodendom?De Kohaniem (Priesters) in het Jodendom hebben een speciale positie. Ze mogen geen contact hebben met doden, geen gesche…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: OpenClipartVectors, Pixabay
  • Our People, history of the Jews - Jacob Isaacs
  • Tenach
Jehoeda (1.615 artikelen)
Laatste update: 08-06-2021
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Bronnen en referenties: 3
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.