Kabbala: de aartsvaders en het Joodse geloof

Genesis is eigenlijk een buitenbeentje in de Tora. Het bevat nauwelijks wetten en handelt voornamelijk over de aartsvaders. Maar zonder Genesis kunnen we God niet goed leren dienen. Wat zijn de belangrijkste lessen die de aartsvaders ons kunnen leren? In dit tweede artikel gaat het over de drie aartsvaders en het Joodse geloof. Abraham was de eerste monotheïst en de stichter van het monotheïstische geloof.

Drie stadia van geloof: alomtegenwoordigheid, vrije wil en Goddelijke Voorzienigheid

alomtegenwoordigheid

Abraham onderwees ons dat God alom vertegenwoordigd is; God is alles. "Hoor Israël, de Heer is onze God, de Heer is Eén". De Joden reciteren het Shema twee keer per dag ('s avonds en 's morgens). Door het reciteren van het Shema trekken we ons wezenlijk bestaan in Gods oneindig licht; we proberen te ervaren dat er niets is behalve God, waarin we niet een onafhankelijk bewustzijn hebben, maar slechts de uitdrukkingen van God zijn. Dit is Abrahams begrip van Gods alomtegenwoordigheid.

Hoe kunnen we ons bestaan nietig verklaren en tegelijkertijd zeggen dat we van God moeten houden, zoals in het vervolg vers staat van het Shema. Zijn alomtegenwoordigheid gedurende de Shema, is als het ervaren van Zijn oneindige liefde, die ons beiden achter laten zonder een gevoel van gescheiden zijn. Genoegd is nu om te zeggen: God is alles en alles is God.

vrije wil

Het Joodse geloof erkent dat we een vrije wil hebben. In het Hebreeuws heeft 'vrije wil' de letterwaarde 613. Dit komt overeen met het aantal geboden. Wanneer we veronderstellen dat God alomtegenwoordig is, lijkt een vrije wil niet te bestaan. Door het scheppen van een leegte binnen Zijn uitdrukking, staat God echter een autonome wil toe en geeft vrijheid aan elke ziel.

Goddelijke Voorzienigheid

Volgend op de these (God is alles) en de antithese (de ziel heeft een vrije wil) komt de synthese, het derde element van het Joodse geloof: Goddelijke Voorzienigheid. In het Jodendom verwijst de Goddelijke Voorzienigheid naar de persoonlijke Goddelijke Voorzienigheid. Hoewel ik een vrije wil heb en autonoom ben, bepaalt God alles in mijn leven, Hij helpt me en leidt me op elke stap die ik neem. God helpt me bij het nemen van een positief pad, die mezelf en mijn leven zuivert. Wanneer ik het verkeerde pad kiest word ik niet geholpen, maar er blijft een opening bestaan, waarbij God het goede bemoedigt.

De straal van Gods oneindig licht, de kav, symboliseert Goddelijke Voorzienigheid, de synthese, die bepaalt dat de sleutel in mijn hand is: Ik maak de beslissing hoe mijn leven te leiden, en God helpt. Of God helpt degenen die zichzelf helpen. "God is je schaduw over je rechterhand."
De rechterhand symboliseert actie en God als de schaduw van de hand, geeft in mooie poëtische taal de paradox van Goddelijke Voorzienigheid aan. De rechterhand correspondeert ook met de sefira van liefhebbende-vriendelijkheid, tot Abrahams essentie, die suggereert dat door een toenemende bewustzijn van Goddelijke Voorzienigheid, we dichterbij komen tot de directe ervaring van Gods oneindige licht. Abrahams ervaring van de Goddelijke Voorzienigheid wordt in de Tora beschreven als het schild van Abraham, alsof Gods oneindig licht een schild is die Abraham beschermt en hem succes verzekert in alles wat hij doet. Jakob correspondeert met deze synthese. Wanneer Jakobs bewustzijn naar de achtergrond valt, leidt het tot een besef van Abrahams bewustzijn op de voorgrond.

Conclusie

Normaal gesproken bestaat het Jodendom uit twee principes: vrije wil (Izaäk) en Goddelijke Voorzienigheid (Jakob). Abrahams bewustzijn van Gods alomtegenwoordigheid ligt echter op de achtergrond. Dit betekent dat Goddelijke Voorzienigheid en vrije wil altijd vergezeld dienen te gaan met het gevoel dat God alles is en alles God.

Er zijn dus drie modellen bij de Kabbalistische analyse van de aartsvaders:
  • eerste model: het verkrijgen van een toestand van gebalanceerde bewustzijn dat ons toestaat onze rijkdom (fysiek en spiritueel) te gebruiken en op een juiste manier te geven.
  • tweede model: bouwt op het eerste model en is een complete beschrijving van de drie basis dynamieke in het proces van de schepping.
  • derde model: de essentie van de aartsvaders voor onze meest fundamentele dagelijkse geloof en ervaringen van het leven. Dit model bemoedigt ons verantwoordelijkheid te nemen voor onze handelingen en voor ons leven, op een manier dat onze vrije wil en Goddelijke Voorzienigheid balanceert.
© 2009 - 2021 Jehoeda, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Kabbala: de aartsvaders als archetypenGenesis is eigenlijk een buitenbeentje in de Tora. Het bevat nauwelijks wetten en handelt voornamelijk over de aartsvade…
Geschiedenis Jodendom: Talmoed - Geloof van de JodenGeschiedenis Jodendom: Talmoed - Geloof van de JodenDe Talmoed beschrijft de verordeningen uit de Bijbel en de praktische leefregels. De relatie tussen God en de mens neemt…
Joodse filosofie - Chabad 9: God weet alles en vrije wilDe vraag waar filosofen zich al eeuwen mee bezighouden is: Als God weet wat de mens zal doen, hoe kan er dan sprake zijn…
Geschiedenis Jodendom: Joodse filosofie-Maimonides-RambamGeschiedenis Jodendom: Joodse filosofie-Maimonides-RambamDe Joodse filosoof Maimonides (Rabbi Mosjé ben Maimon- Rambam) wordt beschouwd als de meest diepzinnige filosoof van zij…

Geestelijke lessen voor jongeren m.b.v. schilderij RembrandtGeestelijke lessen voor jongeren m.b.v. schilderij RembrandtJongeren kunnen enorm worstelen met het inlossen van schuld bij hun opvoeders. Het gaat niet om financiële schuld maar o…
Bronnen en referenties
  • Kabbala online
Jehoeda (1.615 artikelen)
Laatste update: 08-07-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Bronnen en referenties: 1
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Schrijf mee!