Joodse Bijbel: manna uit de Hemel

Joodse Bijbel: manna uit de Hemel De Israëlieten maken een lastige tocht door de woestijn. Ze vinden moeilijk water. Als ze uiteindelijk water hebben gevonden is dit bitter. G'd geeft Mozes echter de opdracht het water zoet te maken. Ook zorgt G'd voor vlees en manna. Manna ontvangen de Joden zes dagen per week uit de hemel. Op vrijdag ontvangen ze een dubbele portie voor de Sjabbat. Op Sjabbat moeten alle Joden rusten en de dag heiligen omdat G'd op deze dag na de Schepping rustte.

Joodse Bijbel met commentaar van Rashi

Per vers het commentaar van Rashi, de Joodse Bijbelcommentator die leefde van 1040-1105. Rashi wordt beschouwd als de leraar van de leraren. Door alle traditionele Joden wordt Rashi als autoriteit op het gebied van de Joodse Bijbel en de Talmoed beschouwd. Vandaar dat het belangrijk is om zijn commentaar op de Joodse Bijbel weer te geven. Rashi gebruikt nieuw Hebreeuws aangevuld met Oud Franse woorden. Zijn taalgebruik is soms wat orakelachtig kort. Voor nadere verklaring is het verstandig een orthodox Joodse rabbijn te raadplegen.

Mozes maakt het bittere water zoet

Nadat ze de kust van de Rode Zee hebben verlaten, gaan de kinderen van Israël de droge woestijn van Shur binnen waar geen water is zodat ze dorst krijgen. Uiteindelijk komen ze bij een bron terecht; maar wanneer ze het water proberen te drinken is het bitter van smaak. Het smaakt niet zoals ze gewend waren van het Nijlwater. De bron wordt Mara (bitterheid) genoemd. De bevolking vraagt aan Mozes wat ze zullen drinken. Mozes bidt tot de Heer en Deze toont hem een boom en vertelt dat er wat hout in het water moet worden gestopt. De bittere smaak van het water verandert in zoetheid en de Israëlieten worden gered van hun dorst. Bij Mara geeft G'd het Joodse volk wat wetten en verplichtingen en vertelt hen dat wanneer ze G'd gehoorzamen er niets met hen zal gebeuren. Want G'd zal Zelf voor hen zorgen en al hun wonden helen. Exodus 15:25-26: Dus riep hij tot de Heer, en de Heer instrueerde hem over een stuk hout dat hij in het water gooide, en het water werd zoet. Daar gaf Hij hun een verordening en een verordening, en daar testte Hij hen. En Hij zei: Als je luistert naar de stem van de Heer, je God, en je doet wat juist is in Zijn ogen, en je luistert aandachtig naar zijn geboden en onderhoudt al zijn inzettingen, alle ziekten die ik in Egypte heb bezocht, ik zal u niet bezoeken, want Ik, de Heer, genees u.

Commentaar van Rashi Exodus 15:25

Daar gaf Hij ze: In Mara gaf Hij ze enkele delen van de Tora zodat ze zich ermee zouden bezighouden, namelijk [ze kregen de wetten die van toepassing waren op] de sabbat, de rode koe en wetten van jurisprudentie. - [van Mechilta en Sanh. 56b]

en daar testte Hij hen: [Hij testte] het volk en zag hoe halsstarrig ze waren, dat ze Mozes niet met respectvolle taal raadpleegden: 'Smeek [God om genade met ons dat we water zouden hebben om te drinken'. maar ze klaagden. - [van Mechilta]

Als u luistert: dit is de aanvaarding [van de wet] die zij op zichzelf zouden moeten aanvaarden.

en je doet: dit betekent de uitvoering [van de geboden].

en je luistert aandachtig: [Dit betekent dat] je je oren [moet] neigen om ze nauwgezet [te vervullen].

al zijn statuten: dingen die alleen het besluit van de koning zijn, zonder enige [duidelijke] reden, en waarmee de kwade neiging fouten maakt, [zeggende]: “Wat is [de zin van] het verbod op deze [dingen]? Waarom waren ze verboden? " Bijvoorbeeld [het verbod op] het dragen van shatnes [een mengsel van wol en linnen] en het eten van varkensvlees, en [het ritueel van] de rode koe en dergelijke. - [gebaseerd op Yoma 67b]

Ik zal u niet bezoeken: en als ik [ziekte over u] breng, is het alsof het niet is gebracht: "want Ik, de Heer, genees u." Dit is de midrasj-interpretatie ervan (zie Sanh. 101a, Mechilta). Volgens de eenvoudige betekenis ervan [leggen we uit:] "want Ik, de Heer, ben je Geneesheer" en [Ik] leer je de Tora en de mitswot zodat je van hen wordt gered [ziekten], zoals deze arts die zegt tegen een persoon: "Eet geen dingen waardoor je weer in de greep van ziekte terechtkomt." Deze [waarschuwing] verwijst naar het nauwkeurig luisteren naar de geboden, en daarom zegt [de Schrift]: "Het zal genezing zijn voor uw navel" (Spreuken 3:8). - [van Mechilta]

Vlees en brood in de woestijn

Uitgeput en hongerig bereiken de Israëlieten de woestijn van Zin en zij beginnen hun stem te verheffen tegen Mozes en Aäron omdat er nergens brood en vlees is te vinden. Ze zeggen: Exodus 16:3: "Och, dat wij door de hand van de Eeuwige in het land Egypte gestorven waren, toen wij bij de vleespotten zaten en volop brood aten; want gij hebt ons in deze woestijn geleid om deze gehele gemeente van honger te doen omkomen."

Commentaar van Rashi Exodus 16:3

Waren we maar gestorven: Hebreeuws מוּתֵנוּ, dat we zouden zijn gestorven, maar het is geen zelfstandig naamwoord zoals מוֹתֵנוּ, onze dood, maar zoals עִשׂוֹתֵנוּ, חִנוֹתֵנוּ, שׁוּבֵנוּ, dat we doen, dat we kamperen, [dat we terugkeren,] dat we sterven. [Letterlijk zou dit vertaald worden: Wie zou toestaan dat we sterven.] Zijn targum [echter Onkelos] is: לְוַי דְמִיתְנָא, zoals 'Als we maar לוּ מָתְנוּ waren gestorven' (Numeri 14:2), als we maar zou zijn overleden.

G'd vertelt Mozes dat hij de kinderen van Israël hemels voedsel zal geven dat zal regenen uit de lucht. Dit kunnen de kinderen van Israël elke ochtend verzamelen zodat ze genoeg hebben voor de hele dag. Alleen op vrijdag zullen zij een dubbele portie hebben omdat zij op Sjabbat geen voedsel mogen verzamelen. En G'd laat Mozes en Aäron de kinderen van Israël vertellen: "Jullie zullen vlees eten en in de morgen zullen jullie brood krijgen; en jullie zullen weten dat Ik de Eeuwige jullie G'd ben." En zo geschiedde.

's Avond komen er vogels het kamp binnen. De Joden krijgen zo meer vlees dan ze op kunnen. In de morgen valt er fijn graan als dauw op de grond. Het volk Israël vraagt aan Mozes wat het is en hij antwoordt dat het hemels brood is dat G'd hen te eten geeft. Iedereen kan zoveel verzamelen als hij nodig heeft voor de hele dag. Maar er mag niets overblijven voor de volgende dag. G'd schenkt dagelijks nieuwe manna. Het is puur wit voedsel en smaakt heerlijk.

Sommige mensen nemen toch extra manna en zijn Mozes dus ongehoorzaam. Ze kunnen de volgende dag de manna niet eten omdat het bedorven is. Alleen op vrijdag is het mogelijk een dubbel portie te verzamelen voor de Sjabbat. Op Sjabbat blijft de manna vers. Wanneer sommige mensen toch op Sjabbat naar manna gaan zoeken vinden ze niets. Mozes wordt kwaad en spreekt namens G'd: Exodus 16:28-29: "Hoelang weigeren jullie Mijn geboden en Mijn leer niet na te komen. Zie dat de Eeuwige jullie de Sjabbat heeft gegeven. Daarom geeft G'd op de zesde dag twee porties. Laat iedereen op de zevende dag rusten."

Commentaar van Rashi Exodus 16:28-29

Hoe lang wil je weigeren?: Het is een veel voorkomend spreekwoord: samen met de doorn wordt de kool gescheurd. Door de goddelozen ondergaan de goeden schande. [van B.K. 92a]

Zie: met uw eigen ogen dat de Heer in Zijn heerlijkheid u waarschuwt voor de sabbat, want dit wonder werd elke sabbatavond verricht om u brood te geven voor twee dagen.

Laat elke man op zijn plaats blijven: van hieruit ondersteunden de wijzen [de wet van] vier el voor iemand die de grenzen van de sabbat verlaat [dwz de 2000 el van zijn stad die men mag lopen en niet meer dan vier el van de zijne. plaats], drie [el] voor zijn lichaam en één [el] om zijn handen en voeten te strekken. - [van Er. 51b]

laat niemand vertrekken, enz .: Dit zijn de 2000 el van de sabbatgrenzen (Mechilta), maar dit is niet expliciet, want [de wetten van de sabbat] zijn slechts rabbijnse bepalingen [letterlijk, uit de woorden van de schriftgeleerden] (Sotah 30b), en de essentie van het vers werd vermeld met betrekking tot degenen die het manna verzamelden.

Veertig jaar lang voedt G'd het Joodse volk met het hemelse brood. Op G'ds bevel vult Aäron één pot met manna en bewaart het in de heilige Tabernakel, zodat de generaties erna met hun eigen ogen kunnen zien wat G'd aan de kinderen van Israël heeft gegeven in de woestijn nadat Hij hen uit Egypte heeft geleid.

Water uit de rots

Vanuit de woestijn Zin gaat het Joodse volk op weg naar Refidim, een andere plek in de woestijn waar geen water is. Opnieuw begint het volk te morren. G'd beveelt Mozes de oudsten van het volk naar een rots te nemen waar Mozes met zijn staf op moet slaan. Uit de rots zal water komen, genoeg om alle kinderen van Israël en hun vee van drinken te voorzien. Mozes doet wat G'd hem beveelt en zo worden mens en dier gered. De plek wordt 'Massa' (proef) en 'Meriva' (strijd) genoemd, ter herinnering aan het gebrek van vertrouwen in G'd en Mozes die de kinderen van Israël hadden getoond.

Samenvatting - vragen

Om voor uzelf te controleren of u de tekst goed begrepen heeft volgt hier een aantal vragen. De antwoorden vindt u terug in bovenstaande tekst.
  1. Hoe maakt Mozes het bittere water zoet?
  2. Hoe zorgt G'd ervoor dat de Joden in de woestijn niet van de honger omkomen?
  3. Waarom moeten de Joden op vrijdag een dubbele portie manna verzamelen?
  4. Hoe zorgt Mozes ervoor dat water uit een rots komt?

Lees verder

© 2009 - 2021 Jehoeda, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Torastudie: Lied Mozes II, manna, Amalek Exodus 15-17Torastudie: Lied Mozes II, manna, Amalek Exodus 15-17In Exodus 15 lezen we over het lied van Mozes. Mirjam nam de tamboerijn en de andere vrouwen gingen haar met tamboerijn…
Wat was Manna? Voedsel voor Joden in de woestijnWat was Manna? Voedsel voor Joden in de woestijnBeroemd is het Bijbelse verhaal over de Joden die door de woestijn trokken en door G'd gevoed werden met brood uit de he…
Torastudie: verband manna en sjabbat - Exodus 16:32Torastudie: verband manna en sjabbat - Exodus 16:32De Sjabbat is totaal anders dan de doordeweekse dagen. Het is een feestelijke dag met een rijkelijk bedekte tafel. Hoe m…
De geneeskracht van pluimesManna uit de pluimes wordt gebruikt als zoetstof. Het is gezonder dan suiker en heeft vrijwel geen invloed op de bloedsu…

Joodse Bijbel: Amalek en JethroJoodse Bijbel: Amalek en JethroTerwijl de Israëlieten nog steeds in Refidim zijn, worden ze door de Amalekieten, een machtig strijdbaar volk en afstamm…
Torastudie: doortocht Schelfzee II - Exodus 14:15Torastudie: doortocht Schelfzee II - Exodus 14:15In Exodus 14:15 staat een belangrijk stukje waarin God wil dat Mozes niet lang tot Hem bidt, maar dat hij de kinderen Is…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: OpenClipartVectors, Pixabay
  • Our People, history of the Jews - Jacob Isaacs
  • Tenach
Jehoeda (1.615 artikelen)
Laatste update: 08-06-2021
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Bronnen en referenties: 3
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.