InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Joodse Bijbel: schepping van de wereld; Adam en Eva

Joodse Bijbel: schepping van de wereld; Adam en Eva

Joodse Bijbel: schepping van de wereld; Adam en Eva Het Woord van G'd zet de Schepping in beweging: hemel en aarde, bergen en rivieren en alles wat er op leeft. In het begin roept G'd de hemel en de aarde in leven. In zes dagen schept Hij een wereld van orde en schoonheid. Op het einde van de zesde dag schept G'd de mens. Adam (dat betekent mens van de aarde) is de eerste mens die G'd schept uit de grond van alle delen van de aarde. Daarna schept G'd Eva, de eerste vrouw. Zij wordt geschapen uit de zij van Adam. Zij wordt de vrouw van Adam. Samen leven zij in het Hof van Eden. Op de zevende dag "rust" G'd. Dit wordt ook de rustdag voor de Joden, de Shabbat, die later wordt ingesteld bij de Openbaring op de Sinaï. Na gezondigd te hebben door te eten van de Boom des Kennis van goed en kwaad verdrijft G'd Adam en Eva uit het Hof van Eden.

G'd schept Hemel en Aarde

Genesis 1:1-2
In het begin (bereishit)1 schiep G'd2 de hemel en de aarde. De aarde was nog woest en doods, en duisternis lag over de oervloed, maar G'ds geest zweefde over het water.

De eerste dag van de Schepping

Op de eerste dag zegt G'd: "Laat er Licht zijn" en er is Licht. Genesis 1:3-5: G'd zei: "Er moet licht komen", en er was licht. G'd zag dat het licht goed was, en Hij scheidde het licht van de duisternis 3; het licht noemde Hij dag, de duisternis noemde Hij nacht. Het werd avond en het werd morgen. Eén dag4.

De tweede dag van de Schepping

Op de tweede dag schept G'd het uitspansel en noemt het Hemel. Genesis 1:7-8: En zo gebeurde het. G'd maakte het gewelf en scheidde het water onder het gewelf van het water erboven. Hij noemde het gewelf Hemel. Het werd avond en het werd morgen. De tweede dag.

De derde dag van de Schepping

Op de derde dag brengt G'd de aarde op orde. Op Zijn bevel verzamelt het water zich op bepaalde plaatsen. Het water vormt zeeën en oceanen, meren en rivieren zodat in de andere delen droog land zichtbaar wordt. Genesis 1:9: G'd zei: "Het water onder de Hemel moet naar één plaats stromen, zodat er droog land verschijnt."

Nader bevel van G'd zorgt ervoor dat de aarde allerlei soorten planten, gras, bomen, struiken en bloemen ging voortbrengen.5 Elk bevat zijn eigen zaad voor verdere groei en reproductie. Genesis 1:11: G'd zei: "Overal op aarde moet jong groen ontkiemen: zaadvormende planten en allerlei bomen die vrachten dragen met zaad erin." En zo gebeurde het.

De vierde dag van de Schepping

Op de vierde dag schept G'd de zon, maan en de sterren om licht op de aarde te schijnen. En zo stelt G'd dag en nacht, de week, de maand en het jaar en een tijd voor de vier seizoenen in. Genesis 1:14-15: G'd zei: "Er moeten lichten aan het hemelgewelf komen om de dag te scheiden van de nacht. Ze moeten de seizoenen aangeven en de dagen en de jaren, en ze moeten dienen als lampen aan het hemelgewelf, om licht te geven op aarde". En zo gebeurde het.

De vijfde dag van de Schepping

Op de vijfde dag vult G'd de zeeën met vissen en andere waterdieren. De lucht vult G'd met allerlei soorten vogels. Genesis 1:20: G'd zei: "Het water moet wemelen van levende wezens, en boven de aarde, langs het hemelgewelf moeten vogels vliegen."

De zesde dag van de Schepping

Op de zesde dag schept G'd alle andere dieren, groot en klein. Aan het einde van de zesde dag plaatst G'd een G'ddelijke ziel in een lichaam dat hij van aarde en klei heeft gemaakt. Dit is de mens.6 G'd geeft de mens een hoge mentale bekwaamheid zodat men zal kunnen denken en zijn eigen conclusies kan trekken. G'd geeft de mens ook het vermogen om te praten en Hij maakt de mens superieur ten aanzien van alle andere wezens op aarde. G'd geeft de mens de bevoegdheid alle wezens op aarde en krachten van de natuur te besturen. Genesis 1:26: G'd zei: "Laten wij mensen maken die ons evenbeeld zijn, die op ons lijken7; zij moeten heerschappij voeren over de vissen van de zee en de vogels van de Hemel, over het vee, over de hele aarde en over alles wat daarop rondkruipt."

De zevende dag van de Schepping

Op de zevende dag is G'd klaar met de schepping. G'd "rust" op de zevende dag en Hij verheerlijkt deze dag als rustdag. Daarom moet de mens zes dagen werken en op de zevende dag, de Sjabbat, rusten. G'd heeft de Sjabbat gezegend en heilig verklaard voor de tijd erna. Door de Sjabbat na te leven geloven we dat G'd de Schepper is van de wereld. Genesis 2:3: G'd zegende de zevende dag en verklaarde die heilig8, want op die dag rustte Hij van heel zijn scheppingswerk.

God zegent Adam en Eva

G'd zegent Adam en Eva9. Genesis 1:18: "Wees vruchtbaar en wordt talrijk, bevolk de aarde en breng haar onder je gezag. Heers over de vissen van de zee, over de vogels van de Hemel en over alle dieren die op de aarde rondkruipen"10

Het Hof van Eden

En Adam en Eva leven gelukkig in het Hof van Eden dat het beste gedeelte is op aarde. Zij hebben alles in overvloed.

De Slang

Maar het geluk duurt niet lang. Samen met hen leeft de Slang die sluwer is dan enig ander dier. De Slang misgunt G'ds zegen aan Adam en Eva. Hij is jaloers dat de mensen de macht hebben te heersen over alle schepsels van de wereld. Daarom bedenkt hij een plan dat zal leiden tot de val van de mensen.

Het Eerste Gebod

Toen G'd Adam toestemming geeft te eten van alle bomen in het Hof van Eden, waarschuwt Hij hem niet te eten van de vrucht van 'Etz Hadaath' (De Boom der Kennis)11 van goed en kwaad, die in het midden van het Hof stond. Haar vruchten zijn erg mooi. Zolang Adam er niet van eet is hij als een engel die alleen het goede doet en eeuwig leeft. De vrucht van de 'Boom der Kennis' heeft echter de macht de mens te voorzien van het verlangen zowel goed als kwaad te doen. Genesis 2:16-17: Hij hield hem het volgende voor: "Van alle bomen in de tuin mag je eten, maar niet van de boom van de kennis van goed en kwaad; wanneer je daarvan eet, zul je onherroepelijk sterven."

Het Plot

De Slang is hiervan op de hoogte en hij baseert hier zijn plan op. Hij ontmoet Eva en vraagt haar of G'd werkelijk gezegd heeft dat niet van de vruchten van de boom gegeten mag worden. Eva bevestigt dit. Als van de boom wordt gegeten zal de mens sterven. Maar de Slang ontkent dit. Genesis 3:4-5: "Jullie zullen helemaal niet sterven," zei de slang. "Integendeel, G'd weet dat jullie de ogen zullen opengaan zodra je daarvan eet, dat jullie als goden zullen zijn en kennis zullen hebben van goed en kwaad."

De Eerste Zonde

Eva kijkt naar de boom. De vruchten zien er heerlijk uit. Maar haar hart waarschuwt niet haar eeuwig leven op het spel te zetten omwille van macht en plezier. Ze wordt verscheurd tussen haar verlangen te eten en haar angst voor de dood. Ze kan uiteindelijk de verleiding niet weerstaan. Maar ze eet niet alleen. Ook Adam geeft ze te eten zodat hij haar noodlot zal delen12. Genesis 3:7: Toen gingen hun beiden de ogen open en merkten ze dat ze naakt waren. Daarom regen ze vijgenbladeren aan elkaar en maakten er lendenschorten van.

Excuus van Adam en Eva

Plotseling horen ze G'ds stem in het Hof en zij werden bang. Ze verbergen zich. Maar G'd roept Adam: "Waar ben je?"13 Adam antwoordt: "Ik hoorde Uw stem in het Hof en werd bang."
G'd vraagt Adam: "Heb je van de boom gegeten waarvan ik je verboden had te eten?"
Adam antwoordt: "Ik ben niet schuldig. De vrouw die u me gaf gaf me de vruchten te eten."
G'd vraagt aan Eva waarom ze dat gedaan had. Ook zij heeft een excuus. De Slang heeft haar verleid.

De Straf

G'd wendt zich tot de Slang en zei: "Omdat je dit gedaan hebt, ben je vervloekt onder alle dieren; je zal op je buik moeten lopen en je zal stof eten je hele leven lang."
Tegen de vrouw zegt G'd: "Je pijn zal erg groot zijn; je zal in pijn kinderen baren."
Tegen Adam zegt G'd: "De aardbodem is om uwentwil vervloekt; al zwoegend zal je daarvan eten zolang je leeft, en doornen en distels zal hij u voortbrengen. In het zweet des aanschijns zal je brood eten tot je terugkeert naar de aardbodem vanwaar je bent genomen; want stof ben je en als stof zul je terugkeren."

Uitzetting uit het Hof van Eden

Vervolgens drijft G'd Adam en Eva uit het Paradijs waar zij alles hadden en zonder zorgen leefden. Nu moeten Adam en Eva werken. Nu moeten zij de grond ploegen om eten voor zichzelf te krijgen. Genesis 3:22-24: Toen dacht de Eeuwige G'd: Nu is de mens aan ons gelijk geworden, nu heeft hij kennis van goed en kwaad. Nu wil Ik voorkomen dat hij ook vruchten van de levensboom plukt, want als hij die zou eten, zou hij eeuwig leven. Daarom stuurde hij de mens weg uit de tuin van Eden om de aarde te gaan bewerken, waaruit hij was genomen. En nadat Hij hem had weggejaagd, plaatste hij ten oosten van de tuin van Eden de keroevs en het heen en weer flitsende, vlammende zwaard. Zij moesten de weg naar de levensboom bewaken.

Voetnoten

1 In het Hebreeuws begint de Tora met de letter beit de tweede letter van het Hebreeuwse alef-beit, in plaats van met de eerste letter, alef. Dit wordt op verschillende manieren verklaard. De Schriftelijke Tora begint met het woord “Bereishit” (in het begin) terwijl de Mondelinge Tora begint met het woord "mei'ei'matai" (מאימתי). Dus, de eerste letters van de Schriftelijke en Mondelinge Tora spellen het woord "bam" (בם). Dit zinspeelt op wat de Joodse wijzen vertellen (Yoma 19b) over de woorden "vedibarta bam" - "en u zult over hen spreken." Een persoon zou zijn spraak en gesprek moeten gebruiken voor de studie van de Schriftelijke Tora en de Mondelinge Tora en niet voor zwijgen of prietpraat. Er bestaat volgens Midrash Tanchuma (Bereishit 5) ook nog een andere verklaring, namelijk dat alef de eerste letter is van het woord "arur"– "vervloekt", terwijl dat de eerste letter is van het woord "baruch" – "gezegend”. Alef staat voor het getal één en beit voor het getal twee. In het verlengde hiervan verwijst alef naar één persoon (zelfzuchtig) en beit naar twee personen (onzelfzuchtig). Volgens de Joodse wijze Hillel staat aan de basis van de hele Tora onzelfzuchtigheid. Zelfzucht moet vermeden worden. Vandaar dat de Tora begint met een beit.

2 Op het Joodse feest Simchat Tora, als de Joden klaar zijn met het lezen van alle vijf boeken van de Schriftelijke Tora, beginnen ze meteen opnieuw te lezen vanuit Bereishit. Dit laat zien dat de Tora geen einde kent, zoals een cirkel die geen begin of einde heeft. Er bestaat een verband tussen de allereerste woorden van de Tora en haar laatste zin: "Le'einei kol Yisrael" - "voor de ogen van heel Israël" (Deuteronomium 34:12). Hashem vertelde Moshe dat "le'einei kol Yisrael" - "voor de ogen van heel Israël" [hij zou moeten schrijven] "Bereishit bara Elokim", en het is niet nodig om de volgorde van de woorden om te keren, omdat het Joodse volk gelooft in slechts één God, en Hij alleen alles heeft geschapen.

3 Het woord "Tora" is afgeleid van het woord "hora'ah" - "onderricht" (zie Psalms 19:8, Radak. Zohar Vayikra 53b). Er kunnen hieruit drie lessen getrokken worden:
  1. Het was Hashem (G'd) zelf die hemel en aarde schiep, en daarom is Hij alleen de meester van de wereld en alles wat erin zit.
  2. In het begin is de wereld donker en leeg van het licht van Hashem, maar elke Jood heeft zijn eigen aandeel in de wereld, dat hij moet verbeteren en belichten.
  3. De manier om zijn deel van de wereld op te vrolijken is door "en G'd zei" - het woord van Hasjem vervullen door Torah te bestuderen en mitzvot te houden. Hierdoor realiseert de Jood zijn doel in de wereld en "Er zal licht zijn" - de wereld wordt verlicht met het licht van G-d's Tora.


4 Waarom zegt de Tora "yom echad" - "één dag" - en niet "yom rishon" - de "eerste dag" (zoals voor de komende vijf dagen, die het "tweede", "derde", enz. noemt)? De Midrash noemt de Jetser Hara, de innerlijke stem en kwade neiging die ons vertelt om verkeerd te doen, 's avonds' omdat het duisternis in de wereld brengt. 'Ochtend' verwijst naar de Jetser Tov, onze innerlijke stem die ons zegt goed te doen, want het brengt alleen maar licht naar de wereld. De aangeboren zelfzuchtige instincten die elk kind bij de geboorte heeft, komen van de Jetser Hara. De Jetser Tov begint zich slechts geleidelijk in het kind uit te drukken en komt pas volledig tot uiting wanneer een jongen dertien jaar oud wordt - Bar Mitswa. (Zie Sjoelchan Aruch Harav 4:2.) Dit is dan de betekenis van het vers: In het leven van de mens komt 'avond' - de Jetser Hara - eerst: Dan komt 's morgens de Jetser Tov. Wanneer komen ze elkaar voor het eerst tegen, beide volledig uitgedrukt? Op yom echad: de dag dat een Jood echad wordt, waarvan de drie Hebreeuwse letters (alef is gelijk aan één, chet, acht en daled, vier) totaal dertien is!

5 G'd schiep de planten op de derde dag. Maar deze groeiden pas vanaf de zesde dag toen Adam werd geschapen en bad om regen. Door de planten niet te laten verschijnen totdat Adam bad, liet Hashem hem zien hoezeer Hij de gebeden van de rechtvaardigen koestert.

6 Toen G'd de mens schiep, richtte Hij zich tot alle generaties van het hele nageslacht en vertelde hen dat de "ontwikkeling" van de mens, die naar Zijn beeld geschapen is, afhankelijk zal zijn van hun medewerking en hulp.

7 Hasjem veroorzaakte dat de slaap op Adam viel en alle engelen wisten dat hij een sterveling was, maar desondanks intrinsieke spirituele schoonheid bezat. Hasjem zei tegen de engelen: “Scheid uzelf af van de man - er is geen enkele manier om hem te vergelijken. Want in werkelijkheid is hij een gewone sterveling en ongeacht al de ontberingen en moeilijkheden die hij tegenkomt, staat hij zijn neshamah (ziel) toe hem te wijzen en te wijden aan Mijn wil.”

8 Sjabbat is een dag waarop het verboden is om te werken, maar iemand spendeert meer geld voor Sjabbat dan voor enige andere dag van de week. Iemand kan denken dat het goed maken van Sjabbat hem arm maakt. Hasjem gaf echter een speciale zegen aan de Sjabbat: hoe meer men besteedt ter wille van Sjabbat, hoe meer men tijdens de week zal verdienen.

9 Volgens een mening in de Gemara (Berachot 61a) werden Adam en Eva samen als één (rug tegen rug) geschapen. Hasjem scheidde ze daarna en zij werden twee individuen. Volgens de Gemara (Niddah 31a) zijn er drie partners in de vorming van de mens: door Hashem ontvangt hij een ziel, via de vader de botten, nagels en hersenen, en via de moeder, huid en vlees. Adam benadrukte dat deze keer, en alleen deze keer, het bot en het vlees alle uit dezelfde bron kwamen.

10 Door Adam te autoriseren alle schepselen hun namen te geven, liet Hasjem hem zien dat hij een heerser over hen was geworden en dat hij verondersteld werd zijn invloed op hen te laten gelden in plaats van hen toe te staan hem te beïnvloeden.

11 Waarom werd de Boom der Kennis uitgesloten? Dit verbod leert een fundamentele les. Kennis moet geen bron van 'voedsel' en financiële verrijking zijn, maar een middel om zichzelf te verheffen. Je zou bijvoorbeeld geen medicijnen moeten studeren om veel geld te verdienen, maar om de kwalen van de wereld te genezen. Als mensen eigenbelang opzij zouden schuiven, zou de wereld veel baat hebben bij hun kennis.

12 Er zijn mensen die beweren dat 613 mitswot te veel zijn. Als het aantal werd verlaagd, zou het voor hen gemakkelijker zijn om de Tora na te leven. Op de dag van de schepping had Adam slechts één mitswa, die hij schond. Dit leert ons dat, ongeacht hoeveel mitzvot een persoon moet naleven, hij zich bewust moet zijn van de jetser hara, die altijd zal proberen een manier te vinden om hem in zonde te vangen. Hashem heeft de Joden niet overladen met Zijn mitswot. Hij gaf hen 613 wetende dat dit het nummer is dat een Jood kan verwerken.

13 G'd weet natuurlijk waar Adam is. G'd stelt deze vraag echter aan ieder mens: Wat heb je in je leven bereikt spiritueel gezien?



Samenvatting - vragen

Om voor uzelf te controleren of u de tekst goed begrepen heeft volgt hier een aantal vragen. De antwoorden vindt u terug in bovenstaande tekst.
  1. Waarom leven Joden de Shabbat na?
  2. Waarom wilde de Slang de val van de mensen nastreven?
  3. Anders dan het christendom gelooft het Jodendom dat Satan (de Slang) in opdracht van God werkt. Het was dus G'ds plan om de mens te laten eten van de Boom des Kennis. Waarom wilde G'd dit?

Lees verder

© 2008 - 2019 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Wat is het doel van het leven? - de schepping van de mensWaarom leven we en wat doen we in deze wereld? Het antwoord kunnen we vinden in de Tora. Tora betekent instructie. De To…
Lilith en Eva, de vrouwen van AdamLilith en Eva, de vrouwen van AdamWie Adam zegt, zegt Eva. Maar zij was niet de eerste vrouw en dus ook niet per se de enige (mythologische) stammoeder va…
God: God en Adam (de eerste mens) - Joodse visieGod: God en Adam (de eerste mens) - Joodse visieDe eerste mensen, Adam en Eva, worden niet geboren. Zij zijn de directe creatie van God zelf, en zij weten het. Volgens…
God: een kabbalistische kijk op God ("licht") - Joodse visieGod: een kabbalistische kijk op God ("licht") - Joodse visieKabbala is de diepste dimensie van de Tora. Hier kunnen de fijnste subtiliteiten van Gods wijsheid gevonden worden. De w…
Ontstaan van de aarde: de Gap-theoryOntstaan van de aarde: de Gap-theoryDe Gap-theory staat in Nederland bekend als de restitutieleer. Deze theorie houdt het midden tussen de scheppingsleer en…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: OpenClipartVectors, Pixabay
  • Our People, history of the Jews - Jacob Isaacs
  • Tenach

Reageer op het artikel "Joodse Bijbel: schepping van de wereld; Adam en Eva"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Etsel
Laatste update: 22-10-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Special: Bijbelse geschiedenis/personen
Bronnen en referenties: 3
Schrijf mee!