InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Poeriem: het boek Esther (2:10-4:1) deel II

Poeriem: het boek Esther (2:10-4:1) deel II

Met de grote eer aan haar verleend aan de ene kant, en door het dreigen van haar positie door het verzamelen van maagden voor een tweede keer aan de andere kant, hoopte de koning Esther over te halen haar oorsprong te openbaren. Maar met de hulp van Mordechai die naast de Konings hof zat om haar te bemoedigen, stemde zij niet toe. Dit artikel is een vervolg op deel I.

Daar Mordechai haar geboden had, dat zij die niet zou bekend maken (Esther 2:10)

Rashi:
Mordechai hoopte dat van Esthers weigering haar oorsprong te onthullen zij zouden veronderstellen dat zij van nederige afkomst was en haar zouden vrijlaten.

Ibn Ezra:
Of, zolang als haar Jood-zijn onbekend was, zij vrij zou zijn de Tora in het geheim in acht te nemen.

Zes maanden met myrrhe-olie en zes maanden met balsem en schoonheidsmiddelen der vrouwen (Esther 2:12)

Rabbi Schneur Zalman van Liadi interpreteerde dit vers als een metafoor voor de voorbereiding die noodzakelijk waren voor jechidoet (een privé publiek met een Rebbe): "Zes maanden met olie van myrrhe" refereert aan zes maanden meditatie van iemands daden op een manier dat merimoet (echte berouw) veroorzaakt; "zes maanden met balsem" refereert aan zes maanden van het onderdompelen van de geest in bespiegeling van Goddelijkheid.

Zij begeerde niets (Esther 2:15)

Rabbi Schneur Zalman van Liadi

De Zohar schrijft dat elke ziel uitgerust is met een engel dat het leidt van één niveau naar de volgende. Bepaalde zielen, hebben echter geen engel nodig zoals de Talmoed zegt van Rabbi Chiyah's troon, dat, anders dan de tronen van de andere Wijzen die reizen met de hulp van engelen, Rabbijn Chiyahs' troon uit zichzelf stijgt en daalt.

Dus Esther, die ook op dit niveau was, begeerde niets om haar te vergezellen naar de Koning.

Toen nu voor de tweede maal maagden bijeengebracht werden (Esther 2:19)

Rashi; Talmoed, Megillah 13a:
Met de grote eer aan haar verleend aan de ene kant, en door het dreigen van haar positie door het verzamelen van maagden voor een tweede keer aan de andere kant, hoopte de koning Esther over te halen haar oorsprong te openbaren. Maar met de hulp van Mordechai die naast de Konings hof zat om haar te bemoedigen, stemde zij niet toe.

Mordechai kwam dit echter te weten (Esther 2:22)

Targoem:
Mordechai verdiende een positie aan de Konings hof, daarmee Bigtan en Teresh vervangend, die toen een plan smeedde om de koning te vergiftigen. Sprekend met hun landstaal Tursi, veronderstelden zij dat niemand hen zou begrijpen. Mordechai, die een lid was van het Sanhedrin (Joods Hooggerechtshof), begreep 70 talen en hoorde van hun plot en deed verslag aan Esther.

Na deze gebeurtenissen... (Esther 3:1)

Rashi:
God bereidt altijd de remedie voor de ramp. Dus alleen "na deze gebeurtenissen", nadat Esther onttroond was en de koning zijn leven aan Mordechai te danken had -zond God de uitdaging van Hamans promotie en zijn volgend decreet.

Haman, zoon van Hamdat, de Agagiet (Esther 3:1)

Agag, een voorvader van Haman, was de Amalekitische koning gedood door Samuel de profeet (zie Samuel 15)

Maar Mordechai knielde niet en boog zich niet ter aarde (Esther 3:2)

Rabbi Isaac Luria:
De Midrasj vertelt dat toen Mordechai niet wilde knielen, Haman tegen Mordechai zei: "Ben je beter dan je voorouders, die bogen voor mijn voorvader Ezau? (Genesis 33:3). Waarop Mordechai antwoordde: "Mijn voorvader, Benjamin, was toen niet geboren in die tijd en boog niet."

Mordechai was een reïncarnatie van Jakob en Haman van Esau. Mordechai's weigering te buigen rectificeerde Jakobs buiging voor Ezau.

Maar hij achtte het te gering om alleen aan Mordechai de hand te slaan, want men had hem medegedeeld tot welk volk Mordechai behoorde (Eshter 3:6)

Lubavitcher Rebbe:
Mordechai droeg zijn weigering te buigen bij aan zijn Jood-zijn -tot de essentie van de Joodse ziel die niet gescheiden kan worden van God zelfs voor één ogenblik. Toch wilde Haman alle Joden doden.

Het poer -dat is het lot (Esther 3:7)

Rabbi Schneur Zalman van Liadi

Het trekken van loten is een methode van iets bepalen door 'toeval' in plaats van door reden. Door loten te trekken hoopte Haman om zijn plan te los te maken van de beperkingen van menselijke inspanning en het te verheffen naar het niveau van onverbiddelijk noodlot.

Een buitengewone poging, iets boven reden en menselijke beperkingen, werd vereist om Hamans loten tegen te werken. Dit kwam in de vorm van intens berouw en zelf-opoffering door de Joden in die tijd. Voor de duur van bijna een heel jaar (Hamans decreet werd uitgevaardigd in de eerste maand, Nissan, en definitief verslagen in de twaalfde maand, Adar), toonden de Joden bovennatuurlijke vastberadenheid in het aangezicht van de dood, en bleven onwrikbaar in hun verkleefdheid aan de Tora.

Op de twaalfde maand, dat is de maand Adar (Esther 3:7)

Bnei Yissaschar:
Onze wijzen vertellen ons dat God veroorzaakte het lot te vallen op Adar, een gunstige maand voor de Joden, want het is de maand waarop Mozes werd geboren. Volgens Arizal (kabbalist Isaac Luria), correspondeert elke maand met een specifiek deel van het hoofd. Adar is gerelateerd aan de neus en het zintuig van reuk. Reuk is een verheven zintuig, omdat het slechts de zintuig is die niet betrokken was, en dus niet beïnvloed werd door de zonde van Adam.

De relatie tussen Adar en geur wordt gedemonstreerd in de namen van de Poeriem helden: de Talmoed (Choelin 139b) relateert de naam Mordechai aan Mor dror (pure muskus), en Esthers andere naam, Hadassa, betekent 'een mirtestruik'.

Er is één volk, dat verstrooid en afgezonderd leeft onder de volken (Esther 3:8)

Shelah:
Haman wenste te benadrukken dat het Joodse Volk niet een eenheid was en dus kwetsbaar was. Het Joodse antwoord was "Ga alle Joden verzamelen" (Esther 4:16). Joodse eenheid zou het tegengif zijn tegen Hamans laster. Dit is ook het thema van specifieke praktijken van Poeriem: het sturen van cadeautjes naar elkaar en het doen van schenkingen aan de armen. Poeriem is een feest dat niet alleen gevierd kan worden.

En dat men hun bezettingen zou buitmaken (Esther 3:13)

Lubavitcher Rebbe:
Normaliter zouden de bezittingen van de Joden eigendom worden van de koning. Dus Haman publiceerde dat hun bezittingen gratis genomen konden worden, daarbij verzekerde hij dat allen zouden deelnemen in de massaslachting.

Toen Mordechai vernam al wat er gebeurd was...(Esther 4:1)

Yalkoet Shimoni:
Hij kende de zonde die de droefheid had veroorzaakt en de genezingen die het op het einde zou brengen.

Lubavitcher Rebbe:
In zijn pogingen het decreet te vernietigen, antwoordde Mordechai door het Joodse Volk op te roepen zich tot God te wenden. Hij richtte zijn aandacht eerst op het verbeteren van de geestelijke conditie van zijn volk, en pas dan paste hij natuurlijke middelen toe door Esther te vragen de koning te benaderen.

Midrasj

Door het opmerken van Hamans goede gemoedstoestand, voelde Mordechai een kwade samenzwering. Mordechai hield drie Joodse kinderen aan die uit school kwamen en vroeg hen wat ze die dag hadden geleerd.

Het eerste kind citeerde het vers (Spreuken 3:25): "Vrees geen plotselinge angst, noch de vernietiging van de goddeloze wanneer het komt." De tweede citeerde het vers (Jesaja 8:10): "Beraamt een plan, maar het wordt verbroken; spreekt een woord, maar het zal niet tot stand komen, want God is met ons." En het derde kind citeerde (Jesaja 46:4): "Tot de grijsheid toe zal ik u torsen; Ik heb het gedaan en Ik zal dragen, Ik zal torsen en redden." Toen Mordechai de profetie van de kinderen hoorde was hij verheugd.

Mordechai verzamelde 22.000 Joodse kinderen, bad met hen en leerde hen Tora. Hij leerde hen hoe de Omer werd geofferd in de Heilige Tempel. Plotseling arriveerde Haman en dreigde de kinderen schade te berokkenen. De kinderen verklaarden: "We zullen bij Mordechai blijven, ongeacht wat er zal gebeuren!"

Meer informatie: Startpagina - Jodendom: Joodse feestdagen/Shabbat.
© 2008 - 2019 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Joodse feestdagen: PoeriemJoodse feestdagen: PoeriemHet Joodse Poeriem is een feest ter herdenking van de bevrijding van de Joden in Perzië uit de handen van Haman in het m…
Poeriem: symbool van 'verborgenheid'Er is iets vreemd met de naam Poeriem. Ten eerste is het een Perzisch woord (poer betekent 'lot', de loten die Haman tro…
Poeriem: veel gestelde vragen over het Joodse feestOver Poeriem worden veel vragen gesteld. Hoe wordt het gevierd? Wat betekent het? Hoe kan ik de Megilla horen als ik wer…
Het Poerimfeest van de JodenElk jaar vieren de Joden het ''carnaval'' van de christenen. Dit doen ze met het Poerimfeest: een uitbundig feest waar i…
Poeriem: het boek Esther (7:5-9:28) deel IVVervloekt zij Haman die probeerde mij te vernietigen; gezegend Mordechai de Jood, Vervloekt zij Zeresh, vrouw van de ver…
Bronnen en referenties
  • Rashi
  • Ibn Ezra
  • Rabbi Schneur Zalman van Liadi
  • Talmoed, Megillah 13a
  • Targoem
  • Rabbi Isaac Luria
  • Lubavitcher Rebbe
  • Bnei Yissaschar
  • Shelah
  • Yalkoet Shimoni
  • Midrasj

Reageer op het artikel "Poeriem: het boek Esther (2:10-4:1) deel II"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Etsel
Laatste update: 09-07-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Bronnen en referenties: 11
Schrijf mee!