InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Sterven III: vlak voor het sterven - een Joodse visie

Sterven III: vlak voor het sterven - een Joodse visie

"Groter is de dag van de dood dan de dag van de geboorte", verklaart Salomo. Dit lijkt een vreemde opmerking. Zeker voor het Jodendom voor wie het leven heilig is. Toch is dat niet zo. Het is het moment dat het hoogtepunt van zijn of haar missie wordt bereikt. Fysiek is men er niet meer, maar spiritueel is dit het moment van het hoogste potentieel.

Het vertrek van de ziel

Het moment van yetziat neshamah ("het vertrek van de ziel") is een meest verheven moment en behoort gebruikt te worden door de stervende persoon (of, wanneer dit niet mogelijk is door deze die aanwezig zijn) voor twee fundamentele handelingen:
  1. De bevestiging van Gods Eenheid met het opzeggen van het Sjema
  2. Tesjoeva, berouw en "terugkeer"

Het Sjema

Als er een enkel zin is dat het geloof en de missie van de Jood omvat dan is dat het Sjema: Sjema Jisraeel, Adonai Elohenoe Adonai Echad - Hoor Israël, de Heer is Onze God, de Heer is Eén. Elke dag worden deze woorden 's ochtends en 's avonds gezegd.

Joden streven ernaar het leven te verlaten als zij uitgeleefd zijn met de woorden van het Sjema op hun lippen en zij drukken het uiterste doel van elke daad en activiteit uit: de waarheid waar te maken dat God Eén is. Dat God en het geschapen bestaan, God en onze levens, geen twee gescheiden entiteiten zijn, maar een eenheid want alles is een uitstraling en uitdrukking van de Goddelijke Eenheid.

En deze zijn de woorden die een Jood uitspreekt bij het einde van het leven. Joden verklaarden ze bij het zwaard van de kruisvaarders of voor de ovens van Auschwitz; Joden schreeuwden deze woorden toen de dood plotseling en gewelddadig kwam of vreedzaam in bed. Door de eeuwen heen spraken Joden het Sjema uit.

Tesjoeva - berouw

Volgens de Joodse traditie kunnen alle aspecten van ons leven weer rechtzetten zolang als we leven. Door diepe spijt hebben we de kracht om letterlijk terug te keren in de tijd van onrechtmatigheden en falen. Door een enkel ziel-doorwrocht moment kunnen we de schade herstellen en het gebrek vullen. Een belangrijk component van het Tesjoeva proces is de Vidui-bekentenis van zonden dat ons falen aan God erkent en verzoekt God ze te helen. Tesjoeva kan bereikt worden op elk willekeurig moment in het leven, maar het is in het bijzonder van belang op de laatste momenten van het leven. Met de woorden van de wijzen: "Als niet nu, wanneer dan wel?"

Basis gewoonten bij de laatste momenten van het leven

  • Als de dood nadert, behoort men het Sjema te reciteren en andere verzen die ons geloof en vertrouwen in God en Gods Eenheid bevestigen. Iedereen die aanwezig is moet het Sjema reciteren samen met de stervende persoon. Als de stervende buiten bewustzijn is, moeten de aanwezigen deze verzen voor hem of haar reciteren.
  • Op de laatste momenten moet een persoon berouw tonen met heel zijn of haar hart voor al de fouten dingen die zijn begaan in de loop van haar of zijn leven. Het is ook belangrijk vergiffenis te vragen aan de persoon die beledigd is; de Talmoed vertelt ons dat God ons alleen vergeeft als de beledigde persoon ons heeft vergeven.
  • De Vidui-bekentenis moet gereciteerd worden. Er zijn verschillende teksten voor deze verbale erkenning.
  • Men moet het Sjema en de Vidui reciteren zelfs als men niet zeker is van het intreden van de dood, tenzij hij of zij buiten bewustzijn is, of op een andere manier dit niet kan doen. Met de woorden van de wijzen: "Velen reciteren Vidui en leven, terwijl velen niet reciteren en de mogelijkheid verliezen dit te doen."
  • Het is een zaak van groot respect te waken over een persoon wanneer hij deze wereld verlaat en naar de volgende gaat. Geen persoon moet alleen gelaten worden als hij sterft; eerder elke poging moet gedaan worden dat dierbaren aanwezig zijn, of zelfs een verzorgende vreemde. Niemand mag de stervende verlaten, behalve de fysiek zieke of deze die er emotioneel slecht aan toe is.

Lees verder

© 2008 - 2017 Etsel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Sterven I: dilemma's bij einde van het leven - Joodse visieHet einde van het leven gaat vaak gepaard met moeilijke beslissingen. Het proces van het los maken van de ziel uit het l…
Torastudie 123: Ketoret (wierook) en tesjoeva  Exodus 30:35Torastudie 123: Ketoret (wierook) en tesjoeva Exodus 30:35Mensen kunnen onder alle omstandigheden God dienen en tesjoeva (berouw) tonen. De meest heilige plek en het meest heilig…
Tehilliem: Psalm 30 - een Joodse uitlegTehilliem: Psalm 30 - een Joodse uitlegPsalm 30 leert ons dat we niet gestrest moeten raken wanneer God lijden brengt, want alleen door lijden kan men de Komen…
Dertien geloofspunten Maimonides 13: opstanding der dodenVolgens Maimonides is de opstanding der doden een basisprincipe van de Tora. Zonder geloof daarin bestaat er geen band m…
Torastudie 171: ultieme eenheid  Leviticus 16:30Torastudie 171: ultieme eenheid Leviticus 16:30De Tien Dagen van tesjoeva (berouw, terugkeer) zijn de meest plechtige dagen van het jaar. Ze liggen volgens de Talmoed…
Bronnen en referenties
  • Chabad

Reageer op het artikel "Sterven III: vlak voor het sterven - een Joodse visie"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Etsel
Laatste update: 26-01-2017
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Special: Sterven
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!