InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Kabbala - de Tanya: Mondeling moreel onderwijs

Kabbala - de Tanya: Mondeling moreel onderwijs

Kabbala - de Tanya: Mondeling moreel onderwijs Na de titelpagina en de goedkeuringen volgt het voorwoord van de Alter Rebbe. Dit voorwoord bestaat uit twee delen. In het eerste deel wordt uitgelegd dat het niet voldoende is om moreel onderwijs te leren uit boeken en daarom moeten Chassidiem naar hun Rebbe reizen voor onderwijs (tegenwoordig is het mogelijk om op de Chabad website onderricht te ontvangen van Rabbijnen over de Tanya - zie ook link in dit artikel). In het tweede deel (een ander artikel) wordt uitgelegd waarom de Alter Rebbe toch de Tanya heeft geschreven.

Chabad website

Bij de volgende links kunt u tekst en uitleg horen van de Rabbijn betreffende de goedkeuringen en het voorwoord:

Brief van de Alter rebbe aan de gemeenschap van getrouwen

Deze 'brief' (het voorwoord) wordt aan alle Chassidiem toegezonden. Er wordt uitgelegd dat het geschreven woord niet het medium is om boodschappen over te brengen van ziel tot ziel. Schrijven kan misschien voor andere onderwerpen gebruikt worden maar niet voor Chassidisme.

Tanya gericht aan de Chabad Chassidiem

Het boek is gericht aan de Chabad Chassidiem en de Alter Rebbe weet niet of het effectief zal zijn voor mensen met een andere achtergrond.

De moessar horen is wat anders dan zien

Volgens de Talmoed maakt zien een grotere indruk dan horen. Volgens het Chassidisme is het horen van de woorden van de moessar van aangezicht tot aangezicht echter effectiever dan de woorden uit een boek. Daarom moet iemand die de Tanya bestudeert naar een Rabbijn luisteren. Dit is mogelijk op de Chabad site (zie links bovenaan).

Op eigen niveau

De lezer bepaalt zelf wat en hoe hij een boek leest. Er zijn twee beperkingen:
  • de lezer neemt de woorden tot zich op zijn eigen manier en via eigen geest - iedere persoon ervaart een boek weer anders;
  • de lezer neemt de woorden tot zich naar eigen vermogen (intelligentie).

Gedachte en conceptie zijn verward

Naast bovenstaande beperkingen kunnen ook de gedachte en conceptie van een lezer verward zijn. Verwarde gedachte kan er zelfs toe leiden dat een intelligente persoon een verkeerde conclusie trekt. Verwarde concepties leiden tot verkeerde inzichten en perspectieven die een persoon misleiden in zijn begrip van wie en waar hij is, waar hij naar zoekt, en welke paden gevolgd moeten worden.

Ronddolen in duisternis bij het dienen van God

Een persoon kan heel intelligent zijn in bepaalde zaken maar ronddolen in duisternis bij het dienen van God. Om God te dienen moet diep in de ziel gegraven worden. Het is niet alleen een kwestie van leren en intelligentie. Het graven in de ziel is zeer complex en een kleine fout kan al tot complete duisternis leiden. Alleen met behulp van God kan een persoon het juiste pad bewandelen.

Het licht 'dat het goed is' dat verborgen is in boeken

Het licht dat God schiep tijdens de zesdaagse Schepping is goed voor de rechtvaardigen. De Baal Shem Tov hintte dat God dit licht in de Tora verborg. Niet iedereen kan dit licht vinden vanwege tekortkomingen. Hoe kan iemand die zijn eigen tekortkomingen niet ziet het juiste pad vinden? Dit kan verholpen worden met de hulp van een leraar. Maar er bestaat nog een dieper probleem: de aard van het licht bevat een beperking zodat de lezer het niet juist kan ontvangen.

Religieuze boeken zijn gebaseerd op menselijk begrip

Veel moessar boeken zijn gebaseerd op menselijk verstand. Ze zijn gecreëerd op het begrip en de ideeën van de schrijver. Het verschil tussen de ene mens en de andere ligt niet in het intellectuele concept maar in de relatie tussen de persoon en het concept. Sommige mensen kunnen door een idee geraakt worden en anderen niet. De auteur en lezer moeten min of meer op elkaar afgestemd zijn.

Alleen God kent de geesten van ieder persoon

"De Wijze in geheimen" slaat op God die zoveel mensen schiep met verschillende geesten. Alleen Hij kent de geesten van elk. Onder de 600.000 volwassen Joden bij de Openbaring op de Sinaï was niet één geest dezelfde. Geen enkel boek kan dus 600.000 zielen bedienen. Het gaat om slechts enkelingen op een speciale plek en tijd.

Een man waarin de geest zit

In Numeri 27:18 vraagt Mozes aan God een leider voor Israël aan te wijzen "waarin de geest zit". De Sifri legt uit dat dit een man is die zichzelf kan afstemmen op de geest van iedereen. Dus om voor een menigte te spreken, en zeker om een boek te schrijven, moet men een "leider van Israël" zijn, die tegelijk in alle talen zijn onderricht kan geven.

Roeach haKodesh

De wijzen spreken en schrijven met de goddelijke geest (Roeach haKodesh). Alle Tora werken zijn geschreven met goddelijke inspiratie. Wanneer een persoon zich geheel toewijdt aan de Tora en zijn enige doel is voor de hemel "spreekt de geest van God in hem en is Zijn woord op zijn tong."

Spirituele prototypen van Israël

De 600.000 volwassen Joden die de Openbaring op de Sinaï ontvingen zijn uit de "algemene zielen". Zij zijn de wortels, spirituele prototypen van Israël" en onderverdeeld in nakomelingen tot in de eeuwigheid. De 600.000 zielen zijn verbonden met hun bron in God via de Tora, zelfs de Joden die dat niet willen.

God, Tora en Israël

Het Kabbalistische boek Zohar stelt dat drie niveaus met elkaar verbonden zijn: God, de Tora en Israël. De Tora is zowel verbonden met God als met elke individuele Jood. De Tora is het medium waarmee iedere Joodse ziel verbonden is met God. Dus een boek dat voortkomt uit de Tora is ook met elke Joodse ziel verbonden.

Algemene verbinding

De verbinding tussen de Tora en Israël is een algemene verbinding. Het is niet gericht tot een specifieke individu. Wel zijn sommige mitswot alleen voor priesters, voor mannen of voor vrouwen bestemd. Israël is dus geheel verbonden met de Tora, en de individuele Jood slechts aan een deel ervan. Een individu moet herkennen welke aspecten van de Tora relevant zijn voor zijn leven. Zo was de Kabbala van Rabbi Isaac Luria niet bestemd voor Rabbi Joseph Karo die er steeds bij in slaap viel.

Verschillen van mening

Onder de Talmoed geleerden bestond regelmatig grote verschillen van mening, zoals tussen de Scholen van Shammai en Hillel. Toch zijn de verschillende woorden van de levende God, zo stelt de Talmoed. Het leven dat God schenkt via de Tora is niet uniform. Elke ziel ontvangt het op een andere manier.

Zielen van Israël in drie categorieën verdeeld

De ziel van Israël zijn in drie categorieën verdeeld. De tien sefirot zijn verdeeld in drie kolommen:
  • chochma, chesed, netzach (links)
  • bina, gevoera, hod (rechts)
  • daat, tiferet, yesod, malchoet (midden)

De attributen in elke kolom hebben een gemeenschappelijk karakter: chesed (nabijheid en aantrekking) in de rechter kolom; gevoera (strengheid en verwerping) in de linker kolom; tiferet (harmonie van chesed en gevoera) in het midden.

Zo is de School van Shammai soms strikter en soms losser en de School van Hillel soms losser en soms strikter. De aard van iemands ziel zet hem in de ene of de andere richting aan. Eén persoon ziet een argument op de ene manier en de andere persoon ziet een argument op de andere manier.

Verborgen zaken

In verborgen zaken in de Tora die tot God behoren is nog meer sprake van verschil van mening. Ieder persoon heeft zijn eigen unieke pad en het is onmogelijk te generaliseren. De Zohar meldt over de relatie tussen een persoon en God: "De mate van de kennis en perceptie van God door de ziel, bepaalt de aard van haar relatie met Hem als haar man."

Tot slot

De "interne" elementen van de Tora kunnen niet uit boeken gehaald worden. Een persoon moet onderwijs ontvangen van een leraar - in levende lijve- die kan aangeven wat een student nodig heeft. In het volgende artikel wordt aangegeven waarom de Alter Rebbe desondanks de Tanya heeft geschreven.

Lees verder

© 2014 - 2019 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Kabbala 7: Chabad chassidisme en Kabbala (Tanja)Kabbala 7: Chabad chassidisme en Kabbala (Tanja)Na de Baal Shem Tov en zijn opvolger Rabbijn Dovber, ontwikkelden volgelingen van Rabbijn Dovber verschillende richtinge…
Voorwoord & nawoord schrijvenVoorwoord & nawoord schrijvenEen voorwoord of nawoord schrijven is niet verplicht, maar komt wel vaak naar voren bij het schrijven van een werkstuk,…
Torastudie 110:Verheffen van de fysieke wereld - Exodus 23:5Torastudie 110:Verheffen van de fysieke wereld - Exodus 23:5In de Tanya, het heilige boek van Chabad Chassidisme, komt de eeuwige strijd tussen geest en materie aan de orde. Deze s…
Goddelijke energie is onmisbaar - een Joodse visieGoddelijke energie is onmisbaar - een Joodse visieHet is gemakkelijk te zeggen dat de wereld op brandstof draait. De productie van energie vereist brandstof en zonder dit…
Een voorwoord schrijvenEen voorwoord schrijvenEen voorwoord schrijven voor een werkstuk is vaak een lastige taak. Het is immers het eerste stuk tekst dat de lezer te…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Onbekend, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Opening of the Tanya - Rabbi Aldin Steinsaltz
  • Chabad website

Reageer op het artikel "Kabbala - de Tanya: Mondeling moreel onderwijs"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Etsel
Laatste update: 08-07-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Special: Kabbala - de Tanja
Bronnen en referenties: 3
Schrijf mee!