InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Het "offer" (akeida) van Izaäk door Abraham

Het "offer" (akeida) van Izaäk door Abraham

Het "offer" (akeida) van Izaäk door Abraham Het "offer" van Izaäk vertegenwoordigt het uiterste in de Joodse toewijding aan God. Elke morgen lezen we voor de gebeden de Tora's verslag van de akeida en zeggen dan: "Meester van het universum! Net zoals Abraham onze vader zijn verleiding voor zijn enige zoon onderdrukte om U wil te doen met heel het hart, zo mag Uw medelijden Uw gramschap tegen ons onderdrukken, en mag Uw genade de overhand hebben over Uw attributen van strikte rechtvaardigheid.

Rabbi Schneur Zalman van Liadi

Rabbi Schneur Zalman van Liadi, de stichter van het Chabad chassidisme vertelde het volgende verhaal:
In Metzerich, was het extreem moeilijk geaccepteerd te worden als volgeling van onze meester Rabbi Dov Bear. Er was een groep Chassidiem die, na gefaald te hebben direct van hun meester te leren, op z'n minst zijn studenten wilden dienen: hen water brengen om hun handen te wassen, de vloeren van de studiehal te vegen, de kachels te stoken gedurende de winter maanden, en zo voorts. Ze stonden bekend als de "kachelstokers".

Op een winteravond, toen ik op een bank lag in de studiehal, hoorde ik een conversatie tussen drie van de "kachelstoker". Wat was zo bijzonder van de test van de akeida?, vroeg de eerste. "Als God Zichzelf aan mij openbaarde en me beval mijn enige zoon te offeren, zou ik dan niet gehoorzamen?

Hij beantwoordde de vraag zelf: "Als God me vertelde mijn enige zoon te offeren, zou ik het een tijdje uitstellen en hem bij me houden voor een paar dagen. Abrahams grootheid lag erin dat hij 's morgens vroeg opstond om onmiddellijk het Goddelijk bevel uit te voeren."

De tweede zei: "Als God mij vertelde mijn enige zoon te offeren, zou ik geen moment aarzelen het meteen te doen. Maar ik zou het met een bezwaard hart doen. Abrahams grootheid lag hierin dat hij naar de akeida ging met een hart vol vreugde over de mogelijkheid Gods wil te vervullen."

De derde zei: 'Ik zou Gods wil ook met vreugde uitvoeren. Ik denk dat Abrahams uniekheid lag in zijn reactie uit te vinden dat het allemaal een proef was. Toen God hem beval: "Raak het kind niet aan, doe hem niets", was Abraham dolgelukkig, niet omdat hij zijn enige kind niet hoefde te doden, maar omdat hij de gelegenheid kreeg een ander bevel van God uit te voeren.

Rabbi Schneur Zalman concludeerde. "Denk je dat dit slechts praat is? Elke van hen beschreef de graad van zelfopoffering die hij zichzelf had verkregen in zijn dienst voor de Almachtige."


Abraham wordt door God tegengehouden om Izaäk te doden / Bron: Rembrandt, Wikimedia Commons (Publiek domein)Abraham wordt door God tegengehouden om Izaäk te doden / Bron: Rembrandt, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Martelaarschap

Wat is het verschil tussen de akeida en de talloze andere menselijke martelaarschap en zelfopoffering?
Het is duidelijk de uiterste test van een persoonsgeloof is zijn bereidheid zijn eigen bestaan op te offeren. Maar wat is zo uniek aan Abrahams offer? Hebben niet talloze Joden hun leven opgeofferd in plaats van hun verbond met de Almachtige op te geven?

Men mag misschien verklaren dat de bereidheid iemands kind te offeren een veel grotere demonstratie is van geloof dan het geven van je eigen leven. Maar ook hierin is Abraham niet uniek. Door de tijd heen hebben Joden hun kinderen aangemoedigd te sterven in plaats van hun geloof op te geven. Typisch is het verhaal van Hanna en haar zeven zonen die, terwijl ze zag dat haar kinderen dood gemarteld werden liever dan te buigen voor een Griekse afgod, uitschreeuwde: "Mijn kinderen! Ga naar Abraham je vader en zeg tegen hem: je hebt één offer op het altaar gebracht en ik heb zeven offers gebracht..."

Bovendien, terwijl Abraham werd voorbereid om zijn zoon te offeren, gaven in duizenden akeidot door de geschiedenis heen Joden hun leven werkelijk op en de levens van hun gehele familie. En, anders dan Abraham, had God niet direct tot hen gesproken en hun offer verzocht. Hun daden werden gebaseerd op hun eigen overtuigingen en de kracht van hun verplichting aan een onzichtbare en vaak ontwijkende God. En velen gaven hun leven liever dan zelfs een kleine leer van hun geloof geweld aan te doen, zelfs in gevallen waarin de Tora de Jood niet vereist dit te doen.

Niettemin schrijft Abrabanel in zijn commentaar op Genesis, is het offer van Izaäk "voor altijd op onze lippen in onze gebeden...Want daarin ligt de hele kracht van Israël en hun verdienste voor hun Hemelse vader...." Waarom? Wat moet dan gezegd worden over de vele duizenden doden die het uiteindelijke offer maken in de herhaling van onze loyaliteit aan God?

Dezelfde vraag kan gesteld worden met betrekking tot Abraham zelf. De akeida was de tiende en laatste 'test' in Abrahams leven. In zijn eerste test van geloof was het onderwijzen van de Ene God en zijn weigering afgoden te dienen. Dit gebeurde allemaal vóór God Zichzelf aan hem geopenbaard had. Deze handeling lijkt groter dan de latere offers.

En toch wordt het "offer" van Izaäk beschouwd als de meest belangrijke test van Abrahams geloof. De Talmoed vraagt: 'Waarom zei God: "Alsjeblieft neem je zoon?" De Talmoed antwoord: "God zei tegen Abraham: "Ik heb je aan vele testen onderworpen en je kon ze allemaal weerstaan. Nu smeek Ik je, weersta deze test voor Mij."'(Talmoed Sanhedrin 89b)

Opnieuw vragen we, waarom?
Abraham was de pionier van zelf-opoffering. De eerste zelf-opoffering was het offer van Izaäk. Er is een verschil tussen iemands ego opofferen en iemands leven. God vroeg Abraham alles op te offeren. Nu wist God dat Abraham alles over had voor God.

Lees verder

© 2007 - 2019 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Joodse Bijbel: Abraham getest - het Akeida altaarJoodse Bijbel: Abraham getest - het Akeida altaarAbraham wordt getest door G'd. Hij moet zijn zoon Izaäk offeren. Abraham stelt geen vragen en hij volgt het bevel van G'…
Tora en Masjiach:Gen. 18:1/21:3/23:17-18/24:42-Joodse uitlegIn de Tora worden heel veel toespelingen gemaakt op de komst van de Joodse Masjiach. Hoewel de Messias nog steeds niet g…
Kabbala 2: Abraham kabbalist - Sefer JetziraTien generaties na Noach verscheen Abraham op het toneel. Hij was de zoon van Terach uit Mesopotamië. Terach diende afgo…
God: Abraham introduceert geloof in Eén God - Joodse visieGod: Abraham introduceert geloof in Eén God - Joodse visieAbraham is de persoon die de mensheid kennis laat maken met een transcendente God die Eén is, die onafhankelijk is, die…
Betekenis van de Joodse besnijdenis - Briet MilaBetekenis van de Joodse besnijdenis - Briet MilaAbram is 99 jaar oud wanneer hij van God te opdracht krijgt zichzelf te besnijden. Dit als teken van een speciale relati…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Hurk, Pixabay
  • Lubavitcher rebbe
  • Afbeelding bron 1: Rembrandt, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Reageer op het artikel "Het "offer" (akeida) van Izaäk door Abraham"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Renske Slot, 24-04-2009 09:05 #1
Hartelijk dank voor deze uiteenzetting. Duidelijk en toevoegend Reactie infoteur, 24-04-2009
Graag gedaan.

Infoteur: Etsel
Laatste update: 04-07-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Special: Jodendom
Bronnen en referenties: 3
Reacties: 1
Schrijf mee!