InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Religie > Torastudie: Schepping aarde en hemel - Genesis 1:6-16

Torastudie: Schepping aarde en hemel - Genesis 1:6-16

Torastudie: Schepping aarde en hemel - Genesis 1:6-16 Genesis 1:6-16 gaat verder met de tien uitspraken van de Schepping. Het water wordt gescheiden en de aarde gevormd. Twee grote hemellichamen, de zon en de maan, verschijnen aan het firmament. Het zegt: "En God maakte twee grote hemellichten," maar het zegt dan: "het grote hemellicht en het kleine hemellicht?" Inderdaad, allereerst waren ze beiden groot, maar toen zei de maan tegen God: "Meester van het Universum! Kunnen twee koningen dezelfde kroon dragen?"

Genesis 1:6-16

En G'd zei: Daar zij een uitspansel in het midden van de wateren, en dit maakt scheiding tussen wateren en wateren. En G'd maakte het uitspansel en Hij scheidde de wateren die onder het uitspansel waren, van de wateren die boven het uitspansel waren en het was alzo. En G'd noemde het uitspansel hemel. Toen was het avond geweest en het was morgen geweest: de tweede dag. En G'd zei: Dat de wateren onder de hemel op één plaats samenvloeien en het droge te voorschijn komen; en het was alzo. En G'd noemde het droge aarde, en de samengevloeide wateren noemde Hij zeeën. En G'd zag dat het goed was. En G'd zei: Dat de aarde jong groen voortbrengt, zaadgevend gewas, vruchtbomen, die naar hun aard vruchten dragen, welke zaad bevatten, op de aarde, en het was alzo. En de aarde bracht jong groen voort, gewas dat naar zijn aard zaad geeft, en geboomte, dat naar zijn aard vruchten draagt, welke zaad bevatten. En G'd zag dat het goed was. Toen was het avond geweest en het was morgen geweest: de derde dag. En G'd zeide: Dat er lichten zijn aan het uitspansel des hemels om scheiding te maken tussen de dag en de nacht, en dat zij dienen tot aanwijzing zowel van vaste tijden als van dagen en jaren; en dat zij tot lichten zijn aan het uitspansel van de hemels om licht te geven op de aarde; en het was alzo. En G'd maakte de grote lichten, het grootste licht tot heerschappij over de dag, en het kleinere licht tot heerschappij over de nacht, benevens de sterren.

De volledige tekst in het Hebreeuws luidt:

ו וַיֹּאמֶר אֱלֹהִים יְהִי רָקִיעַ בְּתוֹךְ הַמָּיִם וִיהִי מַבְדִּיל בֵּין מַיִם לָמָיִם. ז וַיַּעַשׂ אֱלֹהִים אֶת-הָרָקִיעַ וַיַּבְדֵּל בֵּין הַמַּיִם אֲשֶׁר מִתַּחַת לָרָקִיעַ וּבֵין הַמַּיִם אֲשֶׁר מֵעַל לָרָקִיעַ וַיְהִי-כֵן. ח וַיִּקְרָא אֱלֹהִים לָרָקִיעַ שָׁמָיִם וַיְהִי-עֶרֶב וַיְהִי-בֹקֶר יוֹם שֵׁנִי. {פ}

ט וַיֹּאמֶר אֱלֹהִים יִקָּווּ הַמַּיִם מִתַּחַת הַשָּׁמַיִם אֶל-מָקוֹם אֶחָד וְתֵרָאֶה הַיַּבָּשָׁה וַיְהִי-כֵן. י וַיִּקְרָא אֱלֹהִים לַיַּבָּשָׁה אֶרֶץ וּלְמִקְוֵה הַמַּיִם קָרָא יַמִּים וַיַּרְא אֱלֹהִים כִּי-טוֹב. יא וַיֹּאמֶר אֱלֹהִים תַּדְשֵׁא הָאָרֶץ דֶּשֶׁא עֵשֶׂב מַזְרִיעַ זֶרַע עֵץ פְּרִי עֹשֶׂה פְּרִי לְמִינוֹ אֲשֶׁר זַרְעוֹ-בוֹ עַל-הָאָרֶץ וַיְהִי-כֵן. יב וַתּוֹצֵא הָאָרֶץ דֶּשֶׁא עֵשֶׂב מַזְרִיעַ זֶרַע לְמִינֵהוּ וְעֵץ עֹשֶׂה-פְּרִי אֲשֶׁר זַרְעוֹ-בוֹ לְמִינֵהוּ וַיַּרְא אֱלֹהִים כִּי-טוֹב. יג וַיְהִי-עֶרֶב וַיְהִי-בֹקֶר יוֹם שְׁלִישִׁי. {פ}

יד וַיֹּאמֶר אֱלֹהִים יְהִי מְאֹרֹת בִּרְקִיעַ הַשָּׁמַיִם לְהַבְדִּיל בֵּין הַיּוֹם וּבֵין הַלָּיְלָה וְהָיוּ לְאֹתֹת וּלְמוֹעֲדִים וּלְיָמִים וְשָׁנִים. טו וְהָיוּ לִמְאוֹרֹת בִּרְקִיעַ הַשָּׁמַיִם לְהָאִיר עַל-הָאָרֶץ וַיְהִי-כֵן. טז וַיַּעַשׂ אֱלֹהִים אֶת-שְׁנֵי הַמְּאֹרֹת הַגְּדֹלִים אֶת-הַמָּאוֹר הַגָּדֹל לְמֶמְשֶׁלֶת הַיּוֹם וְאֶת-הַמָּאוֹר הַקָּטֹן לְמֶמְשֶׁלֶת הַלַּיְלָה וְאֵת הַכּוֹכָבִים

Genesis 1:6

En G'd zei: er zij een uitspansel in het midden der wateren, en het scheidde tussen water en water.

Scheiding

Waarom wordt er niet gezegd op de tweede dag: "Het was goed?" Omdat op die dag scheiding werd geschapen.
(Midrash Rabbah, een compilatie van Midrashische interpretaties van de Pentateuch en bepaalde andere Bijbelse boeken, samengesteld in de vierde eeuw)

Genesis 1:7

En G'd maakte het uitspansel en scheidde tussen het water, dat onder het uitspansel is, en het water, dat boven het uitspansel is; en het was zo.

Lagere water

Het lagere water weent: we willen in de aanwezigheid zijn van de Koning.
(Tikunnei Zohar: letterlijk "de liedjes van de Zohar"; een verzameling mystieke psalmen, onderdeel van de collectie zoharische literatuur)

Een verbond werd gemaakt in de dagen van de schepping met de 'lagere wateren' dat zij zullen worden geofferd op het Altaar in het zout gebracht met elk offer en het water stroomde op het Altaar op het feest van Soekkot.
(Rashi, (Rabbi Shlomo Yitzchaki; 1040-1105); Leviticus 2:13)

Genesis 1:16

En G'd maakte de twee grote hemellichten: het grote hemellicht om op de dag te heersen en het kleine hemellicht om op de nacht te heersen.

Twee hemellichten

Het zegt: "En G'd maakte twee grote hemellichten," maar het zegt dan: "het grote hemellicht en het kleine hemellicht?"
Inderdaad, allereerst waren ze beiden groot, maar toen zei de maan tegen G'd: "Meester van het Universum! Kunnen twee koningen dezelfde kroon dragen?"
G'd zei tot haar: "Ga en verminder jezelf."
Ze zei tot Hem: "Meester van het Universum! Omdat ik het juiste heb gezegd, moet ik mezelf verminderen?"
Hij zei tot haar: "Je mag zowel gedurende de nacht als de dag heersen."
Ze zei tot Hem: "Wat is daarvan het voordeel? Wat draagt een lamp bij aan de middag?"
Hij zei tot haar: "Het volk Israël zal hun data en jaren door jou laten berekenen."
Zij zei tot Hem: "Maar de zon zal er ook een deel in hebben omdat zij hun seizoenen door hem laten berekenen."
G'd zei: "De rechtvaardigen zullen bij jouw naam genoemd worden -Jacob de Kleine, Samuel de Kleine, David de Kleine."

Nog steeds zag G'd dat de maan niet tevreden was. dus G'd zei: "Offer een verzoening ter wille van Mij omdat ik de maan verminderd heb." Dit is de betekenis van wat Reish Lakish zei: "Waarom wordt de bok geofferd op Rosh Chodesh (de eerste van de maand)? Het verschilt van de anderen in dat het wordt gespecificeerd als 'voor G'd?' G'd zei: "Deze bok zal mijn vermindering van de maan verzoenen."
(Talmud, Chulin 60b)

Nadere toelichting op bovenstaande Joodse commentaren

Vergelijking van de Joden met de maan

Joden worden vergeleken met de maan: de identiteit van de Joden is verbonden met haar cyclus. Dit is één van de redenen waarom de maan geheiligd wordt. De eerste mitswa die de Joden kregen was het heiligen van de nieuwe maan wanneer het licht van de maan als eerste begint te schijnen.

De duidelijkste overeenkomst tussen de Joden en de maan is hun extreme schommeling. Wie kijkt naar de demografische cijfers van de Joden ziet grote schommelingen: 2 miljoen ten tijde van Koning David en slechts 200.000 na de Babylonische Ballingschap; 3 miljoen gedurende het Hasmoneese Koninkrijk en 900.000 na de vernietiging van de Tweede Tempel; 18 miljoen in 1939 en 12 miljoen in 1945.

Net als de maan is er weinig stabiliteit; en zoals de maan zijn de Joden veerkrachtig. Net als de Joden denken dat ze de rotsbalk hebben getroffen, veren ze weer op en beginnen opnieuw. Dus de heiliging van de maan is de boodschap van hoop en wedergeboorte.

Het verhaal van de Midrash over de maan die zichzelf kleiner moet maken van G'd (zie hierboven) had als doel om uiteindelijk op een hoger plan terecht te komen. Ditzelfde geldt voor het Joodse volk dat klein is en vervolgd wordt, maar uiteindelijk G'ds licht in de wereld laat schijnen.



Samenvatting - vragen

Om voor uzelf te controleren of u de tekst goed begrepen heeft volgt hier een aantal vragen. De antwoorden vindt u terug in bovenstaande tekst.
  1. Wat gebeurde er op de tweede dag van de Schepping?
  2. Hoe komt het dat de maan kleiner is dan de zon?
  3. Wat is het voordeel van de maan dat ze ook overdag schijnt?
  4. Waarom wordt de bok geofferd op de eerste dag van de maand?

Lees verder

© 2007 - 2017 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Kabbala 1: Adam de eerste kabbalistAan de hand van teksten uit de Tora (het boek Genesis) leren we u kennis maken met een kabbalistische kijk van Adam op d…
De betekenis van de hemel in het Oude TestamentDe betekenis van de hemel in het Oude TestamentMensen denken verschillend over de hemel. In het Oude Testament van de Bijbel wordt het woord hemel voor het eerst in Ge…
Bijbel (Tenach) - natuurbeelden in de TenachBijbel (Tenach) - natuurbeelden in de TenachIn de Tenach komen veel natuurbeelden voor. De mensen leefden erg dicht bij de natuur en waren er nauw mee verbonden. Di…
Wat is het doel van het leven? - de schepping van de mensWaarom leven we en wat doen we in deze wereld? Het antwoord kunnen we vinden in de Tora. Tora betekent instructie. De To…
De legende van Enuma ElishEnuma Elish is een oude Babylonische tekst bestaande uit zeven kleitabletten, een mythe die beschrijft hoe de wereld zou…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Tdjgordon, Pixabay
  • Midrash Rabbah, een compilatie van Midrashische interpretaties van de Pentateuch en bepaalde andere Bijbelse boeken, samengesteld in de vierde eeuw
  • Tikkunei Zohar: letterlijk "de liedjes van de Zohar"); een verzameling mystieke psalmen, onderdeel van de collectie zoharische literatuur
  • Talmud, Chulin 60b
  • http://www.chabad.org/parshah/default_cdo/aid/7781/jewish/Bereishit.htm
  • http://www.chabad.org/parshah/article_cdo/aid/1089313/jewish/The-Moons-Humility.htm

Reageer op het artikel "Torastudie: Schepping aarde en hemel - Genesis 1:6-16"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Etsel
Laatste update: 21-08-2017
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Religie
Special: Torastudie
Bronnen en referenties: 6
Schrijf mee!