InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Politiek > Zetelverdeling en -verhouding Eerste en Tweede Kamer in 2018

Zetelverdeling en -verhouding Eerste en Tweede Kamer in 2018

Zetelverdeling en -verhouding Eerste en Tweede Kamer in 2018 Een duidelijk overzicht met daarin de zetelverdeling tussen de Eerste en Tweede Kamer laat goed zien of een huidige regering in beide kamers een meerderheid heeft of niet. In elk geval is deze meerderheid in beide kamers nodig wanneer de regering zónder steun van oppositiepartijen nieuwe wetten wil kunnen invoeren (en een meerderheid die tijdens een stemming voor stemt). Wanneer deze meerderheid er niet is zal een regering tijdens haar regeerperiode steun moeten zoeken bij een of meerdere oppositiepartijen. In 2018 heeft de regering in beide kamers een meerderheid, na de Provinciale Statenverkiezingen in maart 2019 zal duidelijk worden of de regering haar meerderheid in de Eerste Kamer behoudt.

Nederland kent een tweekamerstelsel

Ons land kent sinds 1815 een tweekamerstelsel bestaand uit de Eerste en Tweede Kamer, beide kamers behoren tot de Staten-Generaal. De Tweede Kamer vertegenwoordigt het volk en controleert de regering, de leden heten volksvertegenwoordigers en deze worden rechtstreeks door de Nederlandse kiezer gekozen. De Eerste Kamer heeft vooral als taak wetten op uitvoerbaarheid, rechtmatigheid en handhaafbaarheid te toetsen. De leden van de Eerste Kamer worden ook wel senatoren genoemd en deze worden door de Provinciale Staten gekozen en dus niet door het volk. Over alle nieuwe wetten worden eerst door de Tweede Kamer gestemd en vinden er eventueel wijzigingen op onderdelen van de wet plaats. Daarna worden de wetten door de Eerste Kamer getoetst, waarna eveneens een stemming plaatsvindt.

Twee kamers, een meerwaarde voor onze democratie

Aangezien verkiezingen van de beide kamers niet gelijktijdig zijn is de Eerste Kamer een meerwaarde voor onze democratie; de Nederlandse kiezer kan namelijk tijdens de regeerperiode van een kabinet tussentijds aangeven of de politieke koers anders moet of niet. Wanneer het kabinet geen meerderheid meer heeft in de Eerste Kamer zal zij moeten gaan samenwerken met oppositiepartijen. Oppositiepartijen kunnen zo als het ware een beetje regerende macht krijgen en invloed krijgen op het beleid. Provinciale Statenverkiezingen zijn, politiek gezien, dan ook belangrijk. Om die reden is het dan ook opvallend dat de opkomstpercentages tijdens deze verkiezingen meestal veel lager liggen dan tijdens de, veel populairdere, Tweede Kamerverkiezingen.

De huidige zetelverhouding tussen de Eerste en Tweede Kamer

Om de politieke verhoudingen tussen de Eerste en Tweede Kamer goed weer te geven is het handig om de zetelverdeling overzichtelijk naast elkaar te leggen. Als de zetelverdelingen in een tabel worden gezet is te zien of een huidig kabinet in beide kamers of alleen in de Tweede Kamer een meerderheid heeft. In de volgende tabel staan de zetels van de Eerste Kamerverkiezingen van 18 maart 2015 en de Tweede Kamerverkiezingen 15 maart 2017 naast elkaar. Het meest bovenaan staan de vier coalitiepartijen die deel uit maken van het kabinet Rutte 3. Onderaan staan de zetels van de coalitiepartijen opgeteld in zowel de Eerste als Tweede Kamer. Ter aanvulling is het aantal zetels van de Eerste Kamer voor het gemak ook omgerekend naar het aantal van 150 zetels van de Tweede Kamer, zodat vergelijken makkelijker wordt.

Aantal zetels van alle parlementariërs in de Eerste en Tweede Kamer

Partij Eerste Kamerverkiezingen 18 maart 2015 Eerste Kamerverkiezingen omgerekend naar Tweede Kamerzetels Tweede Kamerverkiezingen 15 maart 2017
VVD (coalitiepartij) 13 26 33
CDA (coalitiepartij) 12 24 19
D66 (coalitiepartij) 10 20 19
CU (coalitiepartij) 3 6 5
SP 9 18 14
PVV 9 18 20
PVDA 8 16 9
GL 4 8 14
50 PLUS 2 4 4
PVDD 2 4 5
SGP 2 4 3
DENK 3
FVD 2
OSF 1 2
Totaal aantal zetels 75 150 150
Totaal coalitie kabinet Rutte 3 38 76 76

Naamverklaring van de beide kamers

Voor 1815 kende Nederland een eenkamerstelsel, deze kamer vertegenwoordigde vooral de provincies. In 1815 werd een nieuwe kamer toegevoegd met als doel het volk meer macht te geven. Aangezien dit naast de toen huidige kamer een tweede kamer was kreeg deze automatisch de naam Tweede Kamer en kreeg de al bestaande kamer de naam Eerste Kamer. In buitenlandse democratieën met een tweekamerstelsel worden de kamers vaak hoger- en lagerhuis genoemd. In de VS heten de kamers Senaat en Huis van Afgevaardigden en vormen samen het Congres.

De eerstvolgende Kamerverkiezingen

De eerstvolgende Kamerverkiezingen betreffen het kiezen van de nieuwe Provinciale Staten, deze verkiezingen vinden op 20 maart 2019 plaats, op 27 mei 2019 zal hieruit de nieuwe Eerste Kamer worden gekozen. De vraag tijdens die verkiezingen zal zijn of het kabinet de meerderheid in beide kamers weet te handhaven of niet. De eerstvolgende Tweede Kamerverkiezingen zijn pas op 17 maart 2021, tenzij deze verkiezingen eerder worden uitgeschreven. Van een aantal, meest recente Kamerverkiezingen, volgt hier het aantal kiesgerechtigden en opkomstpercentages, zodat duidelijk wordt welke verkiezingen het populairst zijn.

Verkiezingen Aantal kiesgerechtigden Aantal kiezers Percentage
Tweede Kamer 15 maart 2017 12.950.685 10.563.456 81,57%
Provinciale Staten 18 maart 2015 12.777.145 6.102.435 47,76%
Tweede Kamer 12 september 2012 12.689.810 9.462.223 74,57%
Provinciale Staten 2 maart 2011 12.532.127 7.013.929 55,97%
Tweede Kamer 9 juni 2010 12.524.152 9.442.977 75,40%
© 2018 Blauwevinvis, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Taken en rechten Eerste en Tweede KamerDe volksvertegenwoordiging in Nederland bestaat uit de Eerste en de Tweede Kamer, oftewel de Staten-Generaal. Welke take…
De Tweede KamerDe Tweede Kamer is het belangrijkste bestuursorgaan in Nederland. Het maakt de wetten en controleert de regering. De Twe…
Politiek voor kinderen: hoe werkt de regering?Nederland heeft een regering die bestaat uit ministers en een koning(in). Maar wat doet een regering precies en hoe is d…
De Eerste KamerDe Eerste Kamer vormt, samen met de Tweede Kamer, de Staten Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden, ofwel de volksv…
De Eerste en Tweede KamerDe Eerste en Tweede KamerDe Eerste en Tweede Kamer vormen samen de Staten-Generaal, ook wel parlement of volksvertegenwoordiging genoemd. Tweede…
Bronnen en referenties
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweekamerstelsel
  • https://www.tweedekamer.nl/zo-werkt-de-kamer/honderd-jaar-algemeen-kiesrecht
  • https://www.eerstekamer.nl/begrip/wat_doet_de_eerste_kamer_2
  • https://www.tweedekamer.nl
  • https://www.verkiezingsuitslagen.nl

Reageer op het artikel "Zetelverdeling en -verhouding Eerste en Tweede Kamer in 2018"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Blauwevinvis
Laatste update: 16-10-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Politiek
Bronnen en referenties: 5
Schrijf mee!