InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Pedagogiek > Kinderen en tv-kijken

Kinderen en tv-kijken

De tv wordt steeds vaker als babysit gebruikt. Tijdens de zomermaanden brengen kinderen gemiddeld 3 uur per dag door voor de buis. Is dit gezond? In dit artikel enkele lichamelijke en psychologische effecten van tv-kijken en informatie over kinderprogramma's.

Kinderen en tv

Veel ouders geven toe dat ze hun kind wel eens voor de tv zetten omdat dit beter uitkomt. Zo hebben ze dan tijd voor het huishouden of andere zaken. In onze huidige tweeverdienersmaatschappij is de tv een handige bondgenoot voor ouders. Naast een beloning is het vaak ook een adempauze voor de ouders. Tijdens de zomermaanden is tv-kijken de populairste vrijetijdsbesteding van kinderen: ze kijken tijdens de vakantie gemiddeld 3 uur tv per dag (bron:Nieuwsblad).

Grote tv-zenders spelen hier handig op in: het aanbod aan kinderprogramma's is nog nooit zo groot geweest. Ook zijn er nu zenders die enkel kinderprogramma's uitzenden. Vaak worden kinderprogramma's gelinkt aan activiteiten op het Internet (spelletjes of wedstrijden of vervolgverhalen) of dagelijks leven (optredens, evenementen, ed).

Gevolgen

Hieronder een aantal gevolgen van overmatig tv-kijken bij kinderen. De effecten van tv-kijken zijn afhankelijk van het kind (persoonlijkheid en ervaringen) en de gezinssituatie. Bij overmatig tv-kijken zijn er vaak andere problemen in het leven van het kind. Ook de ondergrens van het aantal uren tv-kijken dat schadelijk is, is verschillend per kind en per situatie.

Lichamelijke

Een aantal decennia geleden was het vanzelfsprekend dat kinderen voornamelijk buiten speelden. Nu is het vanzelfsprekend dat kinderen voornamelijk binnen zitten voor de tv of de computer of zich bezighouden met een andere rustige activiteit. Dit is niet zonder gevolgen voor de gezondheid van kinderen. Hieronder een aantal mogelijke lichamelijke gevolgen:
  • Zwaarlijvigheid (en gerelateerde problemen zoals hoge bloeddruk, laag uithoudingsvermogen, ademhalingsproblemen, ed) door een gebrek aan beweging.
  • Stroeve oogspieren en andere spiergroepen (nek, schouders, rug) door te staren en te lang stil te zitten.
  • Zwakkere weerstand door weinig blootstelling aan ziektekiemen.
  • Concentratieproblemen door zuurstofgebrek (tekort aan frisse lucht).
  • Ademhalingsproblemen door zuurstofgebrek (tekort aan frisse lucht).

Psychologische

  • Problemen met sociale interacties door een tekort aan interactie (vaak is er slechts een theoretische kennis van hoe een sociale interactie hoort te gebeuren opgebouwd door het zien van sociale interacties op tv).
  • Contact met realiteit verliezen (bijvoorbeeld: geloven dat er echt kabouters bestaan omdat kabouters in veel programma's voorkomen).
  • Vervreemden van familieleden: er zijn weinig contacten met gezinsleden (steeds meer gezinnen eten bijvoorbeeld aan de tv)
  • Ontaarden: het kind leeft voornamelijk in zijn gedachtenwereld en heeft weinig contact met het eigen lichaam en de directe wereld om zich heen.
  • Agressie door een teveel aan energie dat het kind niet kwijt kan.
  • Agressie door imitatie van helden op tv.
  • Ritme en regelmaat worden aangegeven door tv-programma's en niet door ouders, waardoor het kind minder snel gehoorzaamt aan ouders.
  • Vertekend wereldbeeld.

Kinderprogramma's

Het aanbod van kinderprogramma's is anders dan vroeger. Vroeger richten tv-zenders zich voornamelijk op lageschoolkinderen. De humor en het moraal was aangepast aan deze leeftijdscategorie. De jongere kinderen keken wel mee met grotere broer of zus, maar haakten sneller af omdat ze er weinig van begrepen. Er waren slechts een aantal peuter- en kleuterprogramma's.

Tegenwoordig richten tv-zenders zich op steeds jonger publiek. Er zijn zelfs programma's voor baby's. Het aantal peuter- en kleuterprogramma's neemt toe, net zoals het aantal andere kinderprogramma's. Waar de meeste programma's voor lagereschoolkinderen vroeger luchtig waren, zijn ze nu ernstiger. Zo zijn er veel programma's waaronder een aantal gebaseerd op manga's die de kinderen een zwaar wereldbeeld voorschotelen. Ook competitieve tekenfilms met gevechtsscènes geven een vertekend wereldbeeld.

Door het grote kritiek leveren producenten van kinderprogramma's nu inspanningen om van hun negatief imago af te geraken. Ze bieden ook programma's met een geïdealiseerd wereldbeeld aan als tegengewicht. Zo neemt het aantal kinderprogramma's toe. Er worden ook vaker programma's gemaakt waarbij kinderen moeten meebewegen of dansen. Helaas mist dit soort programma's zijn doel en kijken veel kinderen mee zonder mee te doen met de personages.

Ook proberen producenten meer nadruk te leggen op de inhoud van programma's. Zo zijn er zelfs educatieve programma's voor baby's. Uit recent onderzoek is echter gebleken dat de invloed van dit soort programma's verwaarloosbaar is en dat sommige van deze programma's een averechts effect hebben door overstimulatie van kinderen.

Wanneer wel tv-kijken?

Hoewel tv-kijken negatieve gevolgen heeft voor het kind, zijn er situaties waarbij de tv een gezond en zelfs helend effect heeft. Hieronder een aantal situaties:
  • De tv kan een ziek kind afleiding geven. Zo vergeet het kind even de pijn of irritatie.
  • Bij problemen binnen het gezin kan het kind even ontsnappen aan negatief beladen situaties.
  • Sommige tv-programma's helpen het kind een situatie beter begrijpen en emoties verwerken (als de ouders bijvoorbeeld in een scheiding zitten, kan het kind steun vinden in een film waarbij een kind hetzelfde doormaakt).
  • Soms kan een tv-programma bepaalde vraagstukken in het leven van het kind oplossen en zo bijvoorbeeld sociale interactie bevorderen (hoe reageert mijn held op zo'n situatie?).
  • Samen tv-kijken kan de band tussen gezinsleden versterken.

Tot slot

Gecontroleerd tv-kijken is niet ongezond. Hierbij is het belangrijk dat de ouders meebepalen waar het kind naar kijkt. Niet alle programma's zijn geschikt voor alle kinderen. De leeftijdsaanwijzing is slechts een richtlijn.

Kinderen moeten door ouders en opvoeders gestimuleerd worden tot meer afwisseling in de activiteiten voor een gezonde ontwikkeling. Langdurig dezelfde activiteit uitvoeren is ongezond. DIt geldt zeker voor passieve activiteiten zoals tv-kijken.
© 2008 - 2019 Nesibe, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Vrije radicalenVrije radicalen, zijn schadelijke deeltjes die ons cel DNA beschadigen. Door de voortdurende aanvallen van vrije radical…
Het kinderprogramma Oebele, daar bleef je voor thuisHet kinderprogramma Oebele, daar bleef je voor thuisIn een tijd dat opnameapparatuur en het terugkijken van televisie-uitzendingen via ‘Uitzending gemist’ of andere terugki…
Hoe scoor je goals uit een vrije trapWekelijks zie je voetballers de mooiste vrije trappen binnenschieten en daardoor wedstrijden winnen voor hun clubs. De v…
Wat betekent vrije verkoopwaarde?De vrije verkoopwaarde van een huis bepalen is een lastige kwestie. U weet namelijk niet wat een huis gaat opleveren bij…

Reageer op het artikel "Kinderen en tv-kijken"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Nesibe
Gepubliceerd: 03-07-2008
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Pedagogiek
Schrijf mee!