InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Levensvisie > Jodendom - Chassidische leer: zelfinkeer - Waar zijt gij?

Jodendom - Chassidische leer: zelfinkeer - Waar zijt gij?

Toen Adam van de Boom des Kennis had gegeten vroeg God aan hem: “Waar zijt gij?” Natuurlijk wist God waar Adam was. Maar God bedoelde met deze vraag of Adam wist waar hij in het leven stond. Wat had hij bereikt? Deze vraag stelt God aan ieder mens. Wat heb je met je leven bereikt? Het gaat hierbij niet om hoe hoog iemand op de maatschappelijke ladder is terechtgekomen, maar hoe zijn houding is tegenover God. Zelfinkeer is het begin van de weg van de mens. Dit artikel is een bewerking van een hoofdstuk uit het boekje 'De weg van den mens volgens de chassidische leer' van Martin Buber (zie foto). Tevens vindt u de gedachten van Etsel over zelfinkeer.

Zelfinkeer - Waar zijt gij?

Rabbijn Schneur Zalman, de stichter van het Chabad Chassidisme, zat in de gevangenis. Hij wachtte zijn verhoor af toen het hoofd van de politie binnenkwam en hem een opvallende vraag stelde: “Waarom vroeg God aan Adam waar hij was? God is toch alwetend?” De Rabbijn verklaarde dat de Schrift eeuwig is en ieder tijdperk, elk geslacht en iedereen omvat. God vraagt dus aan ieder mens waar hij is. Het hoofd van de politie verwachtte dit antwoord niet. Hij had gehoopt een tegenstrijdigheid te kunnen aantonen in de Joodse geloofwereld. Maar in plaats van deze tegenstrijdigheid te verklaren gaf de Rabbijn het hoofd van de politie een vermaning door hem te confronteren met de vraag waar hij nu in het leven stond. De vraag trof de politiebeambte recht in het hart. Want waar stond hij nu precies in het leven?

Net zoals Adam probeert ieder mens om zich te verschuilen zodat hij geen rekenschap hoeft af te leggen over zijn leven. Hoe meer de mens zich verbergt hoe dieper hij verstrikt raakt in het verkeerde leven dat hij leidt. De mens ontkomt niet aan Gods oog maar hij verbergt zich wel voor zichzelf. God wil de mens wakker schudden. Zo lang de mens zich verbergt wordt het leven van hem niet tot een weg. Het maakt niet uit wat hij bereikt heeft op de maatschappelijke ladder. Zolang niet naar de roepstem wordt geluisterd blijft zijn leven zonder weg.

Adam erkent dat hij zich verborgen hield. Hiermee begon de weg van de mens. Het gaat om de zelfinkeer die leidt tot de Weg. Er kan namelijk ook een onvruchtbare inkeer plaatsvinden die leidt tot zelfkwelling, vertwijfeling en verwarring. Weet vanwaar gij gekomen zijt en waarheen gij gaat en voor wie gij u te verantwoorden hebt.

Visie van Etsel

In onze huidige maatschappij lijkt de vraag 'Waar zijt gij?' meer terecht dan ooit. We hebben een totaal verkeerd beeld ontwikkeld over het doel van het leven. Dit doel lijkt vooral prestatie gericht te zijn. Dat zie je op school, op het werk, in de sport, op de televisie, etc. Van kinds af aan wordt geleerd om te presteren. Op school worden kinderen aangemoedigd hoge cijfers te halen. Immers hoe hoger de cijfers hoe groter de kans dat het kind later zal slagen in de maatschappij waar de concurrentie moordend is. Normen en waarden spelen nauwelijks een rol. Een opgroeiend kind ziet een ander kind eerder als concurrent dan als een medemens. Er moet immers gepresteerd worden. En wie de hoogste cijfers haalt heeft het hoogste aanzien. Ook in andere sectoren van onze maatschappij zien we dit verschijnsel. Programma's als Popstars en The Voice of Holland zijn puur gericht op het selecteren van talenten. De beste wint. Hoe de deelnemers verder geestelijk in het leven staan doet er niet toe. Het gaat om het succes en hoe de muziekindustrie zoveel mogelijk geld kan verdienen aan de deelnemers. De jongeren zijn een product geworden in plaats van een mens. Het product dat niet goed genoeg is valt onherroepelijk af.

Maar God kijkt heel anders naar de mens. Voor Hem zijn we geen product en gelden deze prestaties niet. Voor God telt alleen hoe de mens zich tot Hem verhoudt. Wanneer we ons focussen op God blijven we mens en worden geen product. We worden zelfs meer mens; we groeien geestelijk. En God helpt ons daarbij. Bij onze prestatiegerichte maatschappij is geen echt vangnet. We kunnen snel de top bereiken maar we kunnen er even zo snel weer uitvallen. Mensen bewonderen je zolang je aan de top staat. Presteer je minder dan keren vele mensen je de rug toe. Dit is nimmer het geval bij God. Juist wanneer het wat minder gaat kunnen we bij Hem terecht. Hij staat altijd voor ons klaar. God dienen is geen wedstrijdje. Iedereen kan het op zijn/haar niveau doen en naar iedereen wordt door God geluisterd. Voor God hoeven we geen toneelstukje te spelen, we kunnen gewoon onszelf blijven. Wanneer we op het verkeerde pad terechtkomen en daarna tot zelfinkeer komen dan helpt Hij ons weer het juiste pad te vinden. God laat ons inzien dat het leven veel meer waard is dan het bereiken van de top in de maatschappij. Het levenspad dat God voor ons uitstippelt leidt naar Hem, naar Zijn oneindige liefde en goedheid.

Lees verder

© 2010 - 2019 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Jodendom - Chassidische leer: daar waar men staatJodendom - Chassidische leer: daar waar men staatDe wezenlijke taak van de mens ligt in de wereld om hem heen. Hier moet de mens het goddelijke leven doen oplichten. Het…
God: God en Adam (de eerste mens) - Joodse visieGod: God en Adam (de eerste mens) - Joodse visieDe eerste mensen, Adam en Eva, worden niet geboren. Zij zijn de directe creatie van God zelf, en zij weten het. Volgens…
Jodendom - Chassidische leer: de bijzondere weg -weg tot GodJodendom - Chassidische leer: de bijzondere weg -weg tot GodIeder mens moet op zijn eigen wijze en uit eigen kracht de weg volgen die tot God leidt. Elk mens biedt de wereld weer i…
Het volkslied van NederlandAls Nederlanders zijn wij allemaal wel bekend met het Nederlands volkslied. De meeste mensen kennen het eerste couplet w…
Klassieke kerstliedjesDe klassieke kerstliedjes, iedereen kent ze. U leest hier de teksten van de volgende liedjes: De Herdertjes Lagen Bij Na…
Bronnen en referenties
  • De weg van den mens volgens de chassidische leer - Martin Buber

Reageer op het artikel "Jodendom - Chassidische leer: zelfinkeer - Waar zijt gij?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Etsel
Laatste update: 04-07-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Levensvisie
Special: Joodse filosofie
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!