InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Internationaal > Is het einde van de Schengenzone in zicht?
nieuws uitgelicht

Is het einde van de Schengenzone in zicht?

Is het einde van de Schengenzone in zicht? Het vrije verkeer van personen tussen landen die deel uitmaken van de Schengenzone staat onder druk. De voortdurende toestroom van vluchtelingen moet stoppen en het is aan Europa om een antwoord te formuleren op deze crisis. De buitengrenzen van de Schengenzone dienen beter bewaakt te worden. Hiervoor is er uiteraard een uniforme regelgeving nodig dat een draagvlak krijgt onder alle Schengenlanden. In het eerste kwartaal van 2016 moeten de landen van de EU een aantal cruciale beslissingen nemen om de vluchtelingenstroom écht onder controle krijgen. De vraag speelt dan ook: is het einde van de Schengenzone in zicht als er geen duidelijke oplossing komt?
De vluchtelingencrisis stelt de optimale werking van de Schengenzone op de proef. / Bron: LaughingRaven, PixabayDe vluchtelingencrisis stelt de optimale werking van de Schengenzone op de proef. / Bron: LaughingRaven, Pixabay

Wat is de inhoud van het Schengenverdrag?

Het Verdrag Van Schengen kan worden omschreven als een overeenkomst tussen een aantal Europese landen aangaande het vrij verkeer van personen in de Schengenzone. De specifieke en historische verdragen werden ondertekend in de Luxemburgse stad Schengen, vandaar de naam van dit Verdrag.
  • Vrij verkeer van personen: burgers die deel uitmaken van de Schengenzone hebben geen visum nodig om binnen deze Schengenzone te reizen. Burgers van buiten de Schengenzone, kunnen met een visum vrij in de Schengenzone reizen. Het C-visum is drie maanden geldig en vraagt men aan in het land van verblijf.
  • Tijdelijke ontheffing uit de Schengenzone: de Schengengrenscode (2006) maakt het mogelijk dat er een ontheffing is van het Verdrag bij een bedreiging van de openbare orde of de binnenlandse veiligheid. In deze specifieke gevallen mogen er toch grenscontroles worden ingevoerd. Een voorbeeld hiervan is een opschorting van het Schengenverdrag door Duitsland in 2006, om voetbalhooligans en relschoppers aan de grens te kunnen tegenhouden.

26 Schengenlanden

In totaal zijn er in 2016 26 Schengenlanden die deel uitmaken van de Schengenzone. Dit zijn 22 landen die deel uitmaken van de Europese Unie en vier landen die niet tot de EU behoren. Sinds 1995 traden er steeds meer en meer landen toe tot de Schengenzone. Het Verenigd Koninkrijk en Ierland behoren niet tot de Schengenzone. Zij organiseren hun eigen grenscontroles. Bepaalde territoria van enkele lidstaten (Franse overzeese gebieden en de Faeröereilanden van Denemarken) worden niet gedekt door het Schengenverdrag.

Jaar van toetredingLand(en)
1995België, Duitsland, Frankrijk, Luxemburg, Nederland, Portugal en Spanje
1997Italië en Oostenrijk
2000Griekenland
2001Denemarken, Finland, IJsland, Noorwegen, Zweden
2007Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Malta, Polen, Slovenië, Slovakije, Tsjechië
2008-2009Zwitserland
2011Liechtenstein

Vluchtelingencrisis anno 2015 en 2016 voorbode van het einde van de Schengenzone?

De permanente vluchtelingenstroom in 2015 en ook nog in 2016 zorgt voor een gigantische uitdaging bij de Europese beleidsmakers. De grote uitdaging bestaat er in om al deze vluchtelingen op een menswaardige manier te kunnen helpen. Migranten, die toekomen in de Zuid-Europese landen aan de Middellandse Zee, willen zo snel mogelijk verder trekken naar andere delen van de Europese Unie (West-Europa) om in deze westerse landen een nieuw menswaardig leven op te bouwen. Echter wordt het in de ontwikkelde West-Europese landen moeilijker en moeilijker om deze vluchtelingen op te vangen. De publieke opinie is niet altijd pro, waardoor er in sommige landen een duidelijk antwoord wordt gevraagd van Europa om de vluchtelingencrisis in te dijken. Verschillende politieke stromingen in Europa maken de besluitvorming nog moeilijker. De enige oplossing die zou helpen is om de vluchtelingen evenwichtig te spreiden in Europa, en aan de buitengrenzen van Europa controles (hot spots) te installeren. Dit is de enige manier om de vluchtelingenstroom onder controle te houden en de grondbeginselen van het Schengenverdrag overeind te houden, aldus de beleidsmakers. Indien dit niet lukt, dan dreigt Schengen uit elkaar te vallen.

Cruciale vergaderingen over de invoering van de controles aan de buitengrenzen

Een structurele aanpak van de vluchtelingenstroom begint met een betere controle en registratie aan de buitengrenzen. Europa zet veel geld en mensen in om de lidstaten daarbij te helpen, maar niet alle landen doen hun deel van het werk. De controle op een aantal Griekse eilanden is dan ook beneden alle peil. Een teveel aan niet-geregistreerde asielzoekers in de Balkanlanden, Duitsland en België is het logische gevolg. De opvang van de vluchtelingen en de toestroom blijft zeer problematisch. Begin 2016 zullen er definitieve afspraken worden gemaakt hoe de buitengrenzen beter gecontroleerd kunnen worden. Dit wordt een verantwoordelijkheid van alle Schengenlanden, en niet enkel van de grensgebieden. Een blauwdruk van de grensposten, met bijgaande deadlines van implementatie, moeten ervoor zorgen dat de vele woorden nu ook omgezet worden in daden.

De vluchtelingencrisis moet zo snel als mogelijk worden opgelost, om de Schengenzone in stand te kunnen houden. / Bron: Bykst, PixabayDe vluchtelingencrisis moet zo snel als mogelijk worden opgelost, om de Schengenzone in stand te kunnen houden. / Bron: Bykst, Pixabay

Is het einde van de Schengenzone in zicht?

Aan de vluchtelingencrisis moet snel een einde komen, als het van de voorzitter Donald Tusk van de Europese Raad afhangt. In januari 2016 deelde hij mee dat als de voorgestelde maatregelen - uitgewerkt door de Europese Commissie - niet werken, het einde van de Schengenzone heel dichtbij komt. De beveiliging van de buitengrenzen van de Schengenzone blijft de grootste prioriteit om de vluchtelingenstroom onder controle te houden. De Europese Commissie formuleerde in december 2015 een voorstel hoe de crisis zou kunnen worden aangepakt. Donald Tusk wil de resultaten van de genomen maatregelen evalueren op de Europese Raad van 17 en 18 maart 2016. Indien er dan geen betere resultaten kunnen worden voorgelegd waarmee de crisis kan worden ingedijkt dan lijkt het einde van de Schengenzone heel dichtbij. Het paspoortvrij reizen in Europa zou dan wel eens definitief over kunnen zijn. Het einde van de Schengenzone is dus best mogelijk, maar het wordt afwachten hoe snel en hoe goed de buitengrenzen zullen gecontroleerd worden. Eenmaal dit onder controle is, hoeft Schengen niet te vallen en zullen landen niet geneigd zijn om zelf controles te gaan uitvoeren aan hun grenzen.
© 2016 - 2018 Auteurjr, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Wat zijn Schengenlanden?Na de verijdelde aanslag in de Thalys op 21 augustus 2015, werd er door diverse politici geroepen om herinvoering van gr…
De SchengenlandenJe hebt vast wel eens van de term Schengenlanden gehoord. Nederland behoort ook tot de Schengenlanden. De Schengenlanden…
Wat is het Verdrag van Schengen?In het Akkoord van Schengen is vastgelegd dat landen die dat verdrag hebben ondertekend geen grenscontrole meer uitoefen…
De taken van Frontex in de SchengenzoneDe taken van Frontex in de SchengenzoneEuropa is een internationale organisatie die vele landen samenbrengt, samen staat men immers sterk. Sinds het begin van…
Reizen naar een Schengenland met medicijnenReizen naar een Schengenland met medicijnenVeel mensen gebruiken medicijnen die zonder dat men hiervan op de hoogte is toch vallen onder de Opiumwet. We kunnen hie…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Geralt, Pixabay
  • Europa-nu.nl, http://www.europa-nu.nl/id/vh7tltw4kdtf/schengenlanden, 25 januari 2016
  • Rijksoverheid.nl, https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/europese-unie/vraag-en-antwoord/wat-zijn-schengenlanden, 25 januari 2016
  • Knack.be, http://www.knack.be/nieuws/wereld/vluchtelingencrisis/groupement-normal-599103.html, 25 januari 2016
  • Afbeelding bron 1: LaughingRaven, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Bykst, Pixabay

Reageer op het artikel "Is het einde van de Schengenzone in zicht?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Auteurjr
Laatste update: 04-03-2018
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Internationaal
Bronnen en referenties: 6
Nieuws uitgelicht…
Deze rubriek bevat artikelen welke zijn geschreven naar aanleiding van een nieuwsfeit en kunnen daarom mogelijk gedateerde informatie bevatten.
Schrijf mee!