Wanneer ben je narcistisch?

We kennen allemaal mensen die wel erg positief over zichzelf denken en het hoog in hun bol hebben, maar wanneer wordt dit aangemerkt als een narcistische persoonlijkheidsstoornis en wat is hieraan te veranderen?

Narcistische persoonlijkheidsstoornis

Misschien is het positieve zelfgevoel wel een overdrijving is van de echte mogelijkheden van hen. Mensen met dit gevoel beschouwen zichzelf als enigszins anders dan anderen en denken dat zij speciaal behandeld moeten worden door anderen. Iemand met een narcistische persoonlijkheidsstoornis is een persoon waarbij deze omschrijvingen extreem zijn geworden.

Griekse beschrijving

In de Griekse mythologie was Narcissus een jeugdige die de liefde van Echo verachtte en ontzettend gecharmeerd was van zijn eigen schoonheid. He spendeerde dagenlang bij het water om zijn eigen spiegelbeeld in het water te zien weerspiegelen en het te bewonderen.

Freud

Psychoanaliticy, zoals ook Sigmund Freud, gebruikten de term narcistisch om mensen te beschrijven die een overdreven gevoel van het belang van het zelf ervaren en die voortdurend aandacht nodig hebben om gerustgesteld te zijn.

Klinische beschrijving

Mensen met een narcistische persoonlijkheidsstoornis hebben een onredelijk beeld van de "mate van belangrijkheid" van zichzelf en zijn zo vol van zichzelf dat zij een tekort hebben aan gevoeligheid en compassie voor andere mensen. Ze voelen zich niet op hun gemak totdat iemand hen bewondert. Hun overdreven gevoelens en fantasieën van grootheid (in het Engels ook wel "grandiosity" genoemd) creeëren een aantal negatieve attributies. Ze verlangen en verwachten erg veel aandacht, de beste tafel in het restaurant en de illegale parkeerplaats voor het filmtheater. Ze hebben ook de neiging om anderen uit te buiten voor hun eigen interesses en laten weinig empathie zien. Wanneer ze worden geconfronteerd met andere succesvolle mensen kunnen ze extreem arrogant en afgunstig zijn. Omdat ze er vaak in falen om hun eigen verwachtingen na te leven, zijn ze vaak depressief.

Oorzaken

We beginnen als kinderen die op zichzelf gericht zijn en veeleisend, wat een deel is van onze gevecht voor overleving. Dit hoewel een deel van het socialisatieproces bestaat uit het leren van empathie en altruïsme aan kinderen. Sommige schrijvers zijn van mening dat een narcistische persoonlijkheidsstoornis voornamelijk ontstaat doordat het kinderen in hun vroege ontwikkeling niet lukt om hun ouders te imiteren in de mate waarin zijn empathie tonen voor anderen. Als consequentie hiervan kan het kind op zichzelf gericht blijven, in de grootsheid stage van ontwikkeling. In aanvulling hierop wordt het kind (en later de volwassene) betrokken in een essentiële, eindeloze zoektocht naar de ideale persoon die zijn of haar onvervulde empathische behoeften vervult.

Sociologen

In sociologisch opzicht is er in het boek "de cultuur van het narcisme" geschreven dat de narcistische persoonlijkheidsstoornis groeit in westerse samenlevingen door de consequentie van grootschalige veranderingen zoals bijvoorbeeld een grotere druk op het individualisme, competitie en succes. Rapporten hebben laten zien dat de narcistische persoonlijkheidsstoornis blijft toenemen hoewel deze stijging misschien een consequentie is van de verhoogde interesse in de stoornis en het onderzoek naar de stoornis.

Beperkt onderzoek

Onderzoek naar behandeling is extreem beperkt. Wanneer therapie mensen betreft met de stoornis wordt er voornamelijk aandacht besteedt aan het gevoel van "grandiosity', hun hypergevoeligheid naar evaluatie en het tekort aan empathie naar anderen. Cognitieve therapie heeft als doel om de fantasieën van mensen met de stoornis te vervangen door een focus op de "dag tot dag" plezierige ervaringen die echt te bereiken zijn. "Coping" strategieën zoals ontspanningstrainingen zijn ervoor bedoeld om om te leren gaan met kritiek en deze te accepteren. Het helpen de mensen om te leren gaan met gevoelens van anderen is ook een doel. Omdat individuen met deze stoornis kwetsbaar zijn voor depressiviteit (voornamelijk op middelbare leeftijd) is de behandeling vaak hierop gericht. Wel is het onmogelijk om conclusies te trekken over de impact van zulke behandelingen op de narcistische persoonlijkheidsstoornis