Onthaalmoeders voelen zich weinig gewaardeerd

Steeds meer onthaalmoeders voelen zich ondergewaardeerd. Ze werken langer dan een doorsnee werknemer en worden maar een weinig betaald voor deze overuren.

Opvang gezocht

In deze tijd is het erg moeilijk om een geschikte opvang voor je kinderen te vinden. De crèches zitten vol, de wachtlijsten van kinderdagverblijven worden steeds langer en ook de onthaalmoeders hebben hun handen vol. Je zou toch denken dat mede door dit tekort het beroep van onthaalmoeder wat in de verf gezet zou worden? Maar niets is minder waar en het is niet moeilijk om in te denken hoe dat komt...

Soorten onthaalmoeders

onthaalmoeders aangesloten bij een dienst	zelfstandige onthaalmoeders
werken aangesloten voor een dienst opvanggezinnen van hun gemeente	zijn hun eigen baas
krijgen een vast bedrag per aanwezig kind per dag	kiezen zelf hoeveel ze aanrekenen
worden gecontroleerd door dienstverantwoordelijken	worden gecontroleerd door kind en gezin
geen recht op vakantiegeld	geen recht op vakantiegeld
geen recht op een dertiende maand	geen recht op een dertiende maand
bepalen zelf hun werkdagen en -uren	bepalen zelf hun werkdagen en -uren
mogen max. 4 voltijdse kinderen bijhouden	mogen max. 7 voltijdse kinderen bijhouden

Lange werkdagen

Daar de meeste mensen lange uren weg zijn van huis (werkuren + pendelen), hebben ze behoefte aan een opvang die lang genoeg open is. Bijgevolg gaan veel onthaalouders zich hieraan aanpassen, willen ze voldoende opvangkinderen kunnen bijhouden. Toch maken deze lange dagen weinig verschil in de portemonnee van de onthaalmoeders.

Onderstaande tabel omschrijft het inkomen van een onthaalmoeder aangesloten bij een dienst, per aanwezig kind per dag:

langer dan vijf uren	tussen de drie en vijf uren opvang	minder dan drie uren opvang	dag en nacht opvang
15,12 EURO	9,07 EURO	6,05 EURO	24,19 EURO

Als er kindjes afwezig zijn, krijgen ze een kleine vergoeding, die ze moeten aanvragen bij de vakbond of hulpkas.

Even een voorbeeldje:
Onthaalmoeder Iris vangt elke dag vier kindjes op. Die ochtend belt de mama van Lukasje dat hij ziek geworden is en die dag niet aanwezig zal zijn. De mama van Saartje zegt haar aan de deur dat ze die dag iets vroeger zal zijn, omdat Saartje nog op controle moet bij kind en gezin. De papa van Sander zegt dat het oma zal zijn, die hem vandaag komt ophalen.
Iris werkt zoals alle dagen van 7 tot 18.30 en is die dag al vroeg uit de veren, want het Sander komt elke dag om 7 uur aan. Een uurtje later zijn ook Saartje en Elke gearriveerd. Zoals de papa van Sander had verteld, komt oma hem die dag halen om half twaalf. Saartje wordt gebracht om acht uur en om twaalf uur gaat ze weer naar huis. De namiddag verloopt dus lekker rustig, want Elke is het enige kindje dat in de namiddag nog bij haar is. Om 18.50 komt haar mama haar halen. Het was druk op de baan onderweg, dus is ze wat later.

Die dag heeft Iris bijna twaalf uur gewerkt en heeft ze welgeteld 33,26 EURO verdiend (Lukas: 0 euro, Saartje: 9,07 euro, Sander: 9,07 euro, Elke: 15,12 euro). Dit is een bruto bedrag, want als onthaalmoeder aangesloten bij een dienst, is ze ook verplicht de kinderen van een volledige dag twee maaltijden aan te bieden (waaronder één warme maaltijd en één fruithapje) en de kinderen die een halve dag kwamen, hadden elk recht op twee stukken fruit. Nadat het laatste kindje is buiten gegaan, begint Iris nog te stofzuigen en te dweilen en steekt ze nog snel een wasje slabbetjes, doekjes en poppenkleertjes in de wasmachine.

Door deze extreme lange werkuren en het lage inkomen, zijn niet veel onthaalmoeders nog geneigd hun job veel langer te blijven uitoefenen. Enkel de echte 'diehards' gaan tot het uiterste en blijven hun job graag doen. Veel nieuwe onthaalmoeders schrikken al snel van de lage inkomens en het harde werken en stoppen er vaak binnen enkele jaren alweer mee.

Onderwaardering

Alsof het lage inkomen en de lange werkdagen nog niet voldoende zijn, krijgen de opvanggezinnen er vaak nog de kritiek en vragen van de ouders bovenop. Zij eisen vaak dat er dit of dat met hun kind gedaan wordt en verwachten dat de onthaalmoeder zich flexibel opstelt. Veel ouders zijn regelmatig te laat, respecteren de sluitingsuren van de opvang niet, zijn verongelijkt als de onthaalmoeder een dag of enkele dagen vrijaf neemt etc.

Natuurlijk wil ik hierbij niet alle ouders over dezelfde kam scheren, want ze zijn heus niet allemaal zo weinig meevoelend. Toch blijkt dat veel onthaalouders het er erg moeilijk mee hebben als ouders onterechte kritiek geven of hun eisen stellen. Ook over ziekte zijn er vaak vele discussies. De ouders zijn immers verplicht de kinderen te komen ophalen, als de onthaalmoeder vaststelt dat ze te ziek zijn om naar de opvang te komen. Hier schuiven veel ouders de verantwoordelijkheid over hun kinderen in de schoenen van de opvanggezinnen en weigeren gewoon hen te komen halen.

Afspraken

Een mogelijke ruggensteun voor pas beginnende onthaalmoeders kan een grondig afsprakenblad zijn. Overloop samen met de ouders op voorhand deze afspraken en laat het hen zelfs ondertekenen. Zo kan er nadien geen discussie ontstaan over onbenulligheden. Het maken van afspraken verricht geen wonderen, maar zorgt er vaak wel voor dat misverstanden de wereld uitgeholpen worden.

Taak overheid?

Verder denk ik dat het de taak van de overheid is, om het beroep van onthaalmoeder weer aantrekkelijker te maken. Aangezien het grote opvangtekort, lijkt het me dringend nodig maatregelen te treffen. Als de condities van dit beroep even slecht blijven, zoals ze nu zijn, vrees ik dat het beroep met uitsterven bedreigd wordt... © 2007 - 2010 Maite, gepubliceerd in Sociaal (Mens en Samenleving) op 22-11-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Maite is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Kinderen en geld: In onze samenleving is geld een noodzakelijk bezit. Zonder geld kunnen wij niet meer leven. Goed omgaan met geld begint al op jonge leeftijd.
• Er rust een grote druk op tweeverdieners: Tegenwoordig is het noodzakelijk om beide te werken om een redelijk huis te kunnen kopen. Mensen met kinderen en twee drukke banen krijgen veel te maken met stress.…
• Leven op het sociaal minimum: Ongeveer 120.000 gezinnen moeten rondkomen van het sociaal minimum. Elke maand hebben ze weinig te besteden en veel te betalen.
• Kinderbijslag, kindgebonden budget, kindertoeslag in 2010: Kinderbijslag is al jaren een toeslag voor ouders met opgroeiende kinderen. Nieuw is het kindgebonden budget in 2009, dit is een inkomensafhankelijk…
• Kindgebonden budget neemt de plaats in van kinderbijslag: Het kindgebonden budget gaat waarschijnlijk de kinderbijslag en de kindertoeslag vervangen in 2011. De grootste wijziging is dat dit een inkomensafha…