Joodse visie: de hemel op aarde brengen

Terwijl voor christenen de nieuwe hemel en nieuwe aarde het doel is (Openbaringen 21:1-22:5), redeneren Joden precies andersom door te stellen dat de hemel op aarde gebracht moet worden. Dit gebeurt door naleving van de Tora. De Tora geeft géén aanwijzingen hoe in de hemel te komen, maar hoe op aarde geleefd moet worden. De hemel is wel de beloning en het eindstadium de perfecte Komende Wereld, maar op aarde dient Gods woning gerealiseerd te worden. Afbeelding linksboven is een plaatje dat verwijst naar de Shabbat. Shabbat wordt gezien als voorproefje van de Messiaanse tijd waarin de wereld perfect zal zijn en de hemel op aarde is.

De ziel ondergaat 4 fasen

Het fysieke leven zoals we dit op aarde ervaren is de tweede fase. Deze fase gaat vooraf door de spirituele toestand waar de ziel verbleef. Na het fysieke leven komt de ziel in de derde fase terecht: hemel c.q. paradijs (eventueel voorafgegaan door de hel = gehinom, waar de ziel gereinigd wordt). De hemel of het paradijs is niet het eindstadium omdat alleen de ziel daar verblijft. Het eindstadium is de Komende Wereld waarbij lichaam en ziel herenigd zullen worden.

Tikkoen Olam = herstel van de wereld

Volgens het Jodendom mogen de mensen zich niet met de Komende Wereld bemoeien. Dit wordt aan God overgelaten. Uiteraard wordt wel geloofd in een volgend leven omdat er anders geen rechtvaardigheid zou zijn. Maar er mag geen nadruk op worden gelegd omdat dan de heiligheid van dit leven gebagatelliseerd zou worden.

God wil dat de mens een partner is in de Schepping. De Schepping is nog niet voltooid. De mens is samen met God bezig om de Schepping te voltooien. Dit wordt het 'herstellen van de wereld' genoemd. In het Hebreeuws wordt hier de term 'Tikkoen Olam' voor gebruikt. Door de Tora na te leven wordt gestreefd naar sociale rechtvaardigheid, eind aan honger, onderdrukking en het verbeteren van het ecosysteem. De hele lagere wereld moet onder soevereiniteit van God komen. En dat laatste vergeten veel mensen nogal eens. Ze streven wel naar een rechtvaardige wereld maar laten God er 'buiten'. Om die reden zal het hen ook nimmer lukken om een echte perfecte wereld te creëren.

De ziel is een schakel in een keten

Terwijl het christendom nadruk legt op het eigen zielenheil om gered te worden, legt het Jodendom nadruk op de taak van de ziel in de wereld. Het gaat om een altruïstische beleving waarbij God dienen het belangrijkste is. Omdat de ziel met God verbonden is blijft deze eeuwig bestaan en hoeft deze niet gered te worden. Wel dient de ziel gereinigd te worden van zonden.

God kan alleen maar gediend worden via de Tora. Voor de Joden geldt de hele Tora en voor de niet-Joden gelden de Noachidische geboden.

Wat wordt bedoeld met 'lagere wereld'?

Wij leven in de lagere wereld en hebben als taak die om te vormen tot een woning voor God. 'Lagere wereld' betekent dat God zich 'verborgen' houdt. Dit in tegenstelling tot de hogere wereld waar God wel ervaren wordt. Doel van de Schepping is om de lagere wereld te verheffen zodat deze wereld ook vervuld wordt met Gods kennis. In de Messiaanse periode zal de wereld vol van Gods kennis zijn en zal al het fysieke goddelijk zijn.

Beseffen dat de mens een taak heeft en dat het leven niet zinloos is

Het is zeer belangrijk dat de mens beseft dat het een taak heeft in de wereld. Die taak is om God te dienen. Er bestaat géén taak -zoals bij het christendom wel het geval is- om de ziel te redden om zo eeuwig voort te kunnen leven. Bij het Jodendom staat niet de redding van de mens centraal, maar het dienen van God. De reden daarvoor is erg simpel, namelijk het feit dat alleen God bestaat en er geen enkel ander bestaan naast God is. Daarom kán ook alleen maar God gediend worden. En door God te dienen wordt de ziel van de mens gereinigd c.q. blijft zuiver.

Naschrift

De christelijke infoteur Hessel schrijft in een artikel (zie bron onderaan) dat God in de hemel woont. Ik weet niet of alle christenen er zo over denken en hoe ze zich dit dan voorstellen. In ieder geval denkt men daar in het Jodendom wezenlijk anders over. God staat boven tijd en ruimte. Dit impliceert dat God geen deel uitmaakt van de Schepping. God woont dus niet in de hemel en niet op aarde. Maar we hebben hier met een paradox te maken. Volgens het Jodendom bestaat namelijk alleen God. Dus God is overal, ook in de Schepping. God houdt zich alleen 'verborgen' zodat wij als mensen God op aarde niet direct ervaren anders zouden we niet als mens kunnen leven c.q. onszelf ervaren (alleen Mozes heeft rechtstreeks contact met God gehad zonder te sterven). In de Hemel is God wel duidelijker aanwezig, hoewel Hij ook daar niet woont. We kunnen echter Gods aanwezig op aarde wel ervaren wanneer we God in ons leven toelaten. God moet dus gediend worden. Op die manier wordt de lagere wereld een woning voor God waar de Shechina aanwezig is, net zoals op kleiner schaal niveau de Goddelijke aanwezigheid (Shechina) in de Heilige Ark verbleef. Met de komst van de Messias zal de aarde geheel vervuld zijn van Gods kennis. Dan is de Tikkoen Olam (herstel van de wereld) voltooid. God zelf blijft uiteraard -gezien vanuit het perspectief van de mens- buiten de Schepping.

Meer informatie kunt u lezen in de special Wat is het doel van het leven? - Het dienen van God.