Christelijke visie: Denken en spreken over God

Als je aan God denkt dan heb je een beeld van absolute heiligheid en alwetendheid. Deze twee begrippen kun je niet in beelden uitdrukken. Maar in heel het denken en spreken over God is het kennen van de Drie-enige God een leerproces wat leidt tot bekering.

God de Drie-enige

Het is net als een kind leren lopen. Een kind leert de taal en de cultuur aan waarin het is geboren en is opgegroeid. Dat is een unieke situatie en dus is ieder mens uniek. In de ogen van God is ieder mens uniek en van grote waarde. Wat nog meer van belang is ‘hoe denk ik zelf over God?’ Hoe uitgebreid en intensief je dat ook doet, kun je daar nog ruimschoots in tekort schieten. Het blijft een beperkte kennis om zinnig over God te spreken. Het fundament van het spreken en denken over God de Drie-enige is te vinden in het alles doordringende patroon van het goddelijk handelen waarvan het Nieuwe Testament getuigd.

Heidelbergse Catechismus
Die getuigenis is samengevat in Zondag 8 van de Heidelbergse Catechismus. God heeft zich in Zijn Woord geopenbaard en duidelijk onderscheiden. Zoals McGtath ook aangeeft is de leer van de Drie-eenheid het hart van de christelijke leer. Deze leer borduurt voort op de theologische veronderstelling van de christologie, pneumatologie en de soteriologie. De leer van de Drie-eenheid is zo de wortel van al de dogma's. Sleutelen hieraan betekent ontsporing in de leer van Christus en de leer van de Heilige Geest.

God als Persoon in bewogenheid

God is als een Persoon die bewogen is met Zijn schepping. Die bewogenheid is openbaar geworden door het feit dat God Zelf in Jezus Christus naar de aarde is gekomen. Het is een feit omdat mensen Hem hebben gezien en met Hem gesproken hebben. Dat is immers te lezen in de Evangeliën en de brieven van de apostelen. Daarin is te ontdekken dat God een bewogen God is. Hij staat open voor alles hier op aarde. God is als de Bron van bewogenheid en liefde. Juist door Hem kunnen we ook bewogen zijn met de naaste. Jezus was bewogen zoals niemand dat zou kunnen. Door het leven en werk van Jezus Christus en de werking van de Heilige Geest mogen we Gods karakter zien.

Beeld van God
Jezus zegt dat ook ‘wie Mij heeft gezien heeft de Vader gezien’. In Jezus en de Heilige Geest heeft God zich geopenbaard als een bewogen Drie-enig God die persoonlijk in een menselijk lichaam naar de aarde kwam. Mensen die beweren dat God door Jezus Christus al het kwade direct uit zou roeien hebben de boodschap niet begrepen. Als God dat zou doen is er geen sprake van bewogenheid en wat nog meer telt; er zou voor ons dan geen hoop meer zijn. Gods bewogenheid komt tot uiting in zijn genadetijd, nog ver na de komst van Zijn Zoon Jezus Christus. Door Christus heeft God tegengewicht gegeven aan het kwade. Hij nam de zonde de wereld op Zich. De komst van God Zelf in Christus is het antwoord op het kwade.

God is machtig

‘Als God machtig is waarom……’ Dat zijn veel gestelde vragen die christenen te horen krijgen of misschien zelf stellen. God is geen Sinterklaas en Hij niet zomaar aan al onze wensen voldoen. God is machtig. Het is enerzijds een troostrijk gedachtegoed. Anderzijds roept het soms de bekende ‘waarom’ vragen op. De Psalmist schrijft er ook over; ‘waarom hebben de heidenen het wel goed…….’ Mensen zoeken voortdurend verklaringen voor het probleem van het lijden. Een vraag die voor wil houden is; ben ik te allen tijde bereid om te lijden in de naam van Christus? God laat niets aan het toeval over maar voorziet in alles waar de mens mee worstelt. God is Koning. Hij beloofd beterschap.

God de Schepper en Onderhouder

Het is ten eerste een onbegrijpelijk wonder dat God de Schepper van de hemel en de aarde is. Daar struikelen onze gedachten over. Kinderen kunnen met de vraag komen ‘waar was ik toen ik er nog niet was? ‘ Juist kinderen kunnen van die wezenlijke fundamentele vragen stellen waar zelfs de meest geleerden geen bevredigend antwoord op kunnen geven. Hoe moet de mens tegenover zijn Schepper staan en op een verantwoordelijke wijze met Zijn Schepping omgaan?. De bekende theoloog Kuitert, die op een boeiende en confronterende wijze nadacht over God en de Schepping heeft alles wat maar met God en Zijn schepping te maken heeft, weer losgelaten. Karl Barth heeft het op een goede manier verwoord; Hij noemt de theologie ‘nach-denken, dat is ‘na-denken’ over wat Gods zelfopenbaring omvat. Zorgvuldig nadenken en onderzoek doen naar de relatie tussen onze kennis van God en God zelf in zijn wezen en karakter. We kunnen dan niet anders dan met Psalm 150 God prijzen om zijn ‘mogendheden’.

De menselijke natuur, zonde en genade

Jongeren maar ook volwassenen kunnen het geloof in God niet altijd niet serieus nemen. Alleen wanneer er problemen zijn, dan is er vraag naar God. De menselijke natuur neigt naar het haten van God en zijn naaste. Eva zag ook wel dat het paradijs prachtig was, maar wat zou dan dat andere zijn, moest ze gedacht hebben. Ze kwamen er beiden snel achter. Ze beseften dat ze fout waren geweest tegenover hun Schepper.

Augustinus

De visie van Augustinus is in deze context onmisbaar en nog steeds actueel. Augustinus zegt: ‘Vanaf de geboorte zijn wij door de zonde besmet en worden er tot onze dood toe overheerst’. Hij noemt daarbij drie analogieën:

• Ziekte: de zonde is een erfelijke ziekte. Christus is de goddelijke geneesheer door wiens striemen wij genezen.
• Macht: De zonde is een macht die ons gevangen houdt, waaruit wij ons niet bevrijden kunnen. Christus bevrijdt ons.
• Schuld: Juridisch begrip. Christus is gekomen om ons vergeving en kwijtschelding te brengen.

Genade
Over de genade houdt Augustinus zich aan zijn geliefde Bijbeltekst Johannes 15:5 ‘zonder Mij kunt gij niets doen’.
God schenkt de mens onverdiende genade, waardoor het proces van herstel opgang kan komen.