Torastudie 97: wat Jitro hoorde - Exodus (18:1)

Sommige Sjabbatot zijn speciaal. Zo ook de Sjabbat waarin gelezen wordt over de gebeurtenis op de berg Sinaï. Opvallend genoeg wordt dit Sjabbat Jitro genoemd. Wie was Jitro (Jethro)? Jitro was de schoonvader van Mozes, een priester uit Midian die elke afgod aanbad. Hij adviseert Mozes over het juridisch systeem dat het Volk Israël moet hanteren. De Zohar meldt dat de Tora pas aan het Joodse volk kon worden gegeven nadat Jitro het volk vergezelt in de woestijn.

Exodus 18:1

Toen Jithro, een priester van Midjan, de schoonvader van Mozes vernam al, wat God gedaan had voor Mozes en voor Israël, Zijn volk, dat de Eeuwige Israël gevoerd had uit Egypte.

Rashi
Wat hoorde hij dat hij kwam? Van de splitsing van de Rode Zee en de oorlog tegen Amalek.

Midrash Rabbah
Dit is de betekenis van het vers (Numeri 27:10) "Beter een nabije buur dan een broer op afstand." De nabije buur heeft betrekking op Jithro; een broer op afstand refereert aan Ezau.

Wie was Jethro/Jitro?

Voor meer informatie over Jitro verwijs ik naar het artikel: Bijbelse geschiedenis 32: Amalek en Jethro.

Wat hoorde Jitro?

Volgens de commentator Rashi hoorde Jitro over de splitsing van de Rode Zee en Israëls triomf over Amalek. Hij was erg onder de indruk van de God van Israël. Volgens de Tora hoorde Jitro echter over alles wat God voor Mozes en Zijn volk had gedaan. Waarom noemt Rashi dan de splitsing van de Rode Zee en Israëls triomf over Amalek?

De bron die Rashi gebruikt is de Talmoed. In de Talmoed wordt de spirituele wereld bedoeld. De spirituele bevrijding van Egypte, de spirituele splitsing van de Rode Zee en een spirituele strijd met Amalek.

Spirituele splitsing

'Land' en 'zee' zijn elkaars spiegelbeelden. Elk schepsel dat op land bestaat, bestaat in de zee. De land dieren zijn afhankelijk van het land en de zee dieren van de zee. Maar er is een verschil in deze afhankelijkheid. De zee dieren kunnen niet buiten het water leven.

'Land' en 'zee' vertegenwoordigen twee manieren van zijn. In de spirituele zin, is een land wezen degene die leeft op het materiële oppervlakte van de realiteit, met weinig aandacht voor de onderliggende krachten die het onderhouden. Een zee wezen is geheel afhankelijk van de zee. Hij heeft zijn ego ondergedompeld in de zee van boven natuurlijke waarheid.

Zeven dagen na onze bevrijding uit Egypte ervoeren we het splitsen van de zee. We werden geconfronteerd met de spirituele waarheid van de zee. We werden bevrijd van onze ego. We werden naar Sinaï gebracht voor nadere instructie.

Reden, irrationaliteit en verder

Op weg naar Sinaï werden we door Amalek aangevallen. De essentie van Amalek kan met twee woorden worden samengevat: 'zo wat?' Zo wat als de waarheid me in mijn gezicht aanstaart? Amalek heeft dezelfde woordwaarde als safek (twijfel). Amalek is de essentie van twijfel. We twijfelde waar God was, ondanks de bevrijding uit Egypte, de wonderen, de splitsing van de zee, etc. "Is God onder ons of niet?" (Exodus 17:7). Het enige antwoord op Amaleks 'zo wat?' is de ziels opmerking 'Omdat het zo is. Dit is wat ik wens want in mijn hart van harten weet ik de waarheid. Dit is wat ik verlang omdat dit is wat ik ben.'

Waarom kwam Jitro?

Jitro kwam omdat hij hoorde van de splitsing van de zee en van de oorlog tegen Amalek. Jitro ontdekte zo de waarheid. De echte waarheid. Iets boven het ego en egoïsme. En nadat Jitro was gekomen kon de Tora worden gegeven aan het Joodse volk.

Meer in onze special: Torastudie (deel VIII): Exodus 18-23.