Religie en Thora

De tien geboden, de thora en de traditie

De tien geboden, de thora en de traditie

Opmerkelijk is dat in het Nederlands spraakgebruik het woord Farizeeër dezelfde betekenis heeft als huichelaar. Waar komt dat vandaan? De oorsprong van de bij ons ingebrande gedachte dat een huichelaar een Farizeeër is en een Farizeeër een huichelaar is niet erg moeilijk te achterhalen. De combinatie van deze twee woorden staat in de bijbel.


Traditie of wet

In Mattheüs 15 staat:vers 3vv: Hij (Jezus) antwoordde hun en zei: Waarom overtreedt ook gij ter wille van uw overleveringen zelfs het gebod Gods? Want God heeft gezegd:Eer uw vader en uw moeder en: Wie vader of moedr vervloekt zal de dood sterven. Maar gij zegt: Wie tot zijn vader en moeder zegt: Het is offergave, al wat gij van mij had kunnen trekken, behoeft zijn vader en moeder niet te eren. Zo hebt gij het Woord Gods van kracht beroofd terwille van uw overleveringen. Huichelaars, terecht heeft Jesaja over u gesproken, zeggende: Dit volk eert mij met de lippen, maar hun hart is verre van mij. Tevergeefs eren zij Mij, omdat zij leringen leren, die geboden van mensen zijn.

Vlak voor deze uitspraak van Jezus hadden de Farizeeërs aan Hem de volgende vraag gesteld:
Mattheüs 15 vers 2: Waarom overtreden uw discipelen de inzettingen der ouden, want zij wassen hun handen niet, wanneer zij brood eten?

Het gaat hier dus over:
  1. de inzettingen der ouden, ofwel de traditie, en
  2. de Thora en hier met name de tien geboden

Er is hier sprake van twee voorbeelden van de inzettingen der ouden, traditie:
  1. het eten met ongewassen handen, en
  2. het tegen je ouders zeggen: het is offergave, al wat gij van mij had kunnen trekken.

In Marcus 7, waar het ook gaat over de inzettingen der ouden, traditie, staat het woord corban (corban ho estin Doron) voor offergave. Dit betekent een geschenk aanbieden aan God. Door het simpele feit, dat de knijpstuiver van een zoon zegt: Mijn bezit is een offergave aan God werd het deze zoon door de Rabbijnen verboden, op grond van de inzetting der ouden, gebruik te maken van zijn bezit ten behoeve van zijn vader en moeder. Een gebod om je handen te wassen voor het eten staat niet in de Thora, evenmin als de hiervoor genoemde corban-regeling.

Jezus en de Thora

Wat Jezus vraagt, eist, is het onderhouden van de Thora, dus ook van de tien geboden. Jezus zegt zelf over de Thora: Mattheüs 5 vers 17: Meent niet, dat Ik (Jezus) gekomen ben om de wet of de profeten te ontbinden, Ik ben niet gekomen om die te ontbinden, maar te vervullen. Want voorwaar zeg Ik u: totdat de hemel en aarde voorbijgaan, zal er niet een jota of tittel van de wet voorbijgaan, totdat het alles zal zijn geschied.
Waarom noemt Jezus de Farizeeërs huichelaars? Omdat ze zeggen in alles God te willen gehoorzamen door de Thora na te leven, maar dat ze in feite, door het onderhouden van de inzettingen der ouden (traditie), de Thora opzij zetten.

En de christen?

Het is makkelijk om de vinger te wijzen naar die huichelachtige Farizeeërs, maar hoe handelen wij, als christen? Christenen zeggen, dat de bijbel Gods Woord is en dat we van kaft tot kaft geloven wat er in staat en dat we alles willen doen in overeenstemming met Zijn Woord. Maar nu de praktijk. Zo gebeurt het, dat een voorganger aan de ene kant en de kerk aan de andere kant een geschil voor de rechter uitvechten. Of het geval, dat twee kerken tegen elkaar procederen om kerkkelijke goederen. Allemaal dienaren van God. Maar wat zegt God in Zijn Woord, bij monde van Paulus? Er staat wel zo het een en ander in 1 Korinthe 6: vers 1vv: Blijkbaar zijn er onder u, die, als zij een kwestie hebben met hun naaste, hun recht gaan zoeken bij de ongerechtigen en niet bij de heiligen. Weet gij niet, dat de heiligen de wereld zullen oordelen?

En even verder: vers 5: Dit zeg ik u om u te beschamen. Er is onder u toch wel een verstandig man, die tussen broeders uitspraak kan doen? In plaats daarvan procedeert de ene broeder tegen de andere, en dat nog wel ten overstaan van ongelovigen. Dat gij tegen elkaar processen voert is al treurig genoeg. Waarom lijdt gij niet liever onrecht? Waarom laat gij u niet benadelen?

Evenals de Farizeeërs kunnen wij, christenen, ook vallen in de strik van de huichelarij van onze eigen traditie van het gelijk willen hebben en halen, desnoods met het opzij schuiven van Gods Woord, het opzij schuiven van Zijn wil.
Laten wij, christenen, maar voorzichtig zijn met het zeggen, dat wij in alles handelen naar Gods bedoelingen.
© 2008 - 2010 Yellow, gepubliceerd in Religie (Mens en Samenleving) op 17-12-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Yellow is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

Bronnen en/of referenties

  • Bijbel,
  • Evert Sulman, Nijkerk

Reageer op het artikel "De tien geboden, de thora en de traditie"


Door Etsel (infoteur) op 18-12-2008

De Zeven Wetten van Noach (het Noachidisch Verbond) zijn na de Zondvloed ingesteld:
1. Geloof in God
2. Eerbied voor en lofprijzing van God
3. Eerbied voor het menselijk leven
4. Eerbied voor het gezin
5. Eerbied voor de rechten en het bezit van anderen
6. Schepping van een rechtsprekend systeem
7. Eerbied voor al het geschapene

Dit zijn de zeven hoofdwetten. In totaal zijn er ongeveer dertig wetten. De mensen die het Noachidische Verbond naleven worden B'nei Noach (kinderen van Noach) genoemd.

Als de Noachidische wetten worden nageleefd kan er vrede in de wereld komen. Bovendien komen niet-Joden bij naleven van de wetten in de Komende Wereld.

Etsel

Door Etsel (infoteur) op 17-12-2008

Beste Yellow,

Juist omdat alleen de Geschreven Wet voor jou geldt, kan je deze om praktische redenen haast niet uitvoeren (kijk maar naar de Karaïeten). Overigens geldt voor niet-Joden 'slechts' de Tien Geboden (en de Zeven Noachides geboden). Dus veel zorgen hoef je je niet te maken over de verder uitvoering van de Tora.

Groet, Etsel Reactie infoteur op 17-12-2008:Hallo Etsel,

Wat zijn de zeven Noachides geboden?

Yellow

Door Etsel (infoteur) op 17-12-2008

Beste Yellow,

Helaas maak jij in het artikel een fout die vele christenen maken, namelijk dat slechts de Geschreven Tora bestaat. Naast de Geschreven Tora bestaat echter ook de Mondelinge Tora (die later op schrift is gezet, in de Talmoed, Misjna, etc,). Volgens de Joodse traditie werden beiden aan Mozes gegeven op de Berg Sinaï en onderwees hij het aan heel het volk. Zonder beide is het onmogelijk de traditionele Joodse leerstellingen te begrijpen. De Geschreven Tora noemt alle mitswot. De Mondelinge Tora vult de gaten in.

Een aantal voorbeelden:
In Deuteronomium 6:8 staat: "Gij zult het ook tot een teken op uw hand binden en het zal u een voorhoofdband tussen uw ogen zijn."

Dit is de bron voor de plicht van de Tefillien (gebedsriemen), maar het vertelt niet zoveel. Hieruit kunnen we niet afleiden hoe de plicht moet worden uitgevoerd. Wat moeten we op de arm binden? Waarmee binden we het vast? Waar is het een teken van? Zonder de Mondelinge Wet is er geen mitswa van Tefillien. En zo staan er vele mitswot die zonder vorm van commentaar onduidelijk blijven. Er is een handleiding nodig die we de Mondelinge Wet noemen.

In Deuteronomium 12:21 staat: "Wanneer de plaats die de Here, uw God, verkiezen zal om daar zijn naam te vestigen, te ver voor u is, dan zult gij van de runderen en van het kleinvee, die de Here u gegeven heeft, slachten, zoals ik u geboden heb."

Deze passage informeert ons dat zelfs als we ver wonen van de Tempel, we nog steeds in staat zullen zijn van vlees te genieten (want de gehele 40 jaar in de woestijn aten de Joden slechts vlees van de Tempel/Tabernakel offers). Nu kan je de hele Bijbel doorzoeken, maar nergens vind je aangegeven hoe de slachting moet plaatsvinden. Welke techniek moet gebruikt worden? Ook daarvoor is de Mondelinge Tora noodzakelijk.

Hetzelfde kan gezegd worden over het handen wassen. In de Mondelinge Tora (om precies te zijn de Halacha Jomi) wordt hier uitgebreid op in gegaan.

Als de inhoud van je artikel klopt, moet ik constateren dat Jezus kennelijk niet op de hoogte was van de Mondelinge Tora die door God aan de Joden is gegeven. En dat is erg vreemd voor iemand die beweert de Zoon van God te zijn. Dat Jezus vervolgens de Farizeeën als huichelaars bestempelt is dus een directe aanval van Jezus op God. Als de Farizeeën huichelaars zijn moet God het ook zijn. Die heeft immers de Mondelinge Tora aan Mozes en het volk gegeven en hen verplicht deze na te leven.

Groet, Etsel Reactie infoteur op 17-12-2008:Hallo Etsel,
Je reactie is duidelijk. Voor jou is de geschreven Thora net zo gezaghebbend als de mondelinge Thora. En zoals je zelf schrijft: volgens de Joodse traditie(!) werden beide aan Mozes gegeven. Daarin ligt dus het verschil in inzicht: Voor jou is de traditie of de mondelinge wet even belangrijk, voor mij alleen het geschreven Woord. Dat is niet alleen een verschil tussen het Joodse( en oosterse ) denken en het Griekse ( met accent op de rede) denken, maar een echt basisverschil. Het is ook niet mijn bedoeling je te overtuigen, dat zou ik niet eens kunnen, maar wel een poging te laten zien hoe ik denk, zonder ook maar iemand, laat staan God, te willen beledigen. Dat kun je een fout noemen. Voor mij is de kerntekst uit Deuteronomium 6 vers 4: Luister, Israël: de Heer, onze God, de Heer is de Enige! Heb daarom de Heer lief met hart en ziel en met inzet van al uw krachten. en de tekst uit Mattheús 7 vers 12 Behandel anderen dus steeds zoals je zou willen, dat ze jullie behandelen. Dat is het hart van de Wet en de profeten.
Dat het dus om de liefde van God gaat voor de mens.