Joodse visie: de Satan bestaat wel, de duivel niet
Joden geloven in de Satan, niet in de duivel. Er is een verschil tussen Satan en de duivel. Het idee dat er een God in de hemel is die vecht tegen een god in de onderwereld of hel, is niet monotheïstisch. Het christelijke idee van God/duivel bestaat ook in heidense godsdiensten. De Bijbel spreekt van de Satan die handelt als een procureur in het hof van God. Echter, de Satan heeft geen macht uit zichzelf, hij moet toestemming krijgen van God om alles te doen.Het christelijke idee van de duivel is heidens
Er bestaat geen god in de onderwereld die vecht tegen God in de hemel. De Grieken hebben Zeus/Hades, de Romeinen kennen Jupiter/Pluto en de christenen hebben God/duivel.In de Joodse Bijbel wordt verteld over DE Satan (HaSaTan), dat aanklager betekent. Dat is iets anders dan de duivel. Voor christenen is de duivel een aparte macht die los van God opereert. De Satan in de Joodse Bijbel heeft macht van God gekregen; het is geen aparte macht.
De Satan werkt met God samen
De Satan komt in de Bijbel voor als een engel die VOOR God werkt, niet tegen God. Hij kan alleen toestemming hebben van God. De Satan komt alleen voor in de boeken Kronieken, Job, Psalmen en Zacharia. In Job handelt de Satan als een openbaar aanklager. Net zoals de openbaar aanklager toestemming moet krijgen van een rechter, zo moet de Satan toestemming krijgen van God om een pijnlijke speldenprik uit te delen.Als voorbeeld haal ik aan Job 2:3-6. Let erop wie praat als De Satan toestemming vraagt aan God om Job te treffen:
"Toen zei God tot de Satan: Hebt gij ook acht geslagen op mijn knecht Job? Want niemand op aarde is als hij, zó vroom en oprecht, godvrezend en wijkende van het kwaad. En nog volhardt hij in zijn vroomheid, hoewel gij Mij tegen hem hebt opgezet om hem, zonder oorzaak, in het verderf te storten. Maar de satan antwoordde de Here: Huid voor huid, en al wat iemand heeft, zal hij geven voor zijn leven. Strek daarentegen uw hand uit en tast zijn gebeente en zijn vlees aan -of hij U dan niet openlijk zal vaarwel zeggen! En de Here zei tot de Satan: Zie, hij zij in uw macht; alleen, spaar zijn leven."
In bovenstaande stuk wordt dus duidelijk dat de Satan, zoals een openbaar aanklager, toestemming moet hebben van God (de Rechter) om alles te doen.
In Zacharia 3:1-2 staat: "Vervolgens deed Hij mij de hogepriester Jozua zien, staande vóór de Engel des Heren, terwijl de satan aan zijn rechterhand stond om hem aan te klagen. De Here echter zei tot de satan: De Here bestraft u, satan, ja de Here, die Jeruzalem verkiest, bestraft u; is deze niet een brandhout uit het vuur gerukt?"
In Psalm 109:6-7 staat: "Stel een goddeloze als rechter over hen, een aanklager (de Satan) sta aan zijn rechterhand; voor het gericht gedaagd, ga hij als schuldige uit, zijn gebed wordt tot zonde."
Verzen in de Joodse Bijbel waarin staat dat God verantwoordelijk is voor Goed en Kwaad
God is zowel de schepper van het goede als het kwade. Er is geen andere kracht die het kwaad vertegenwoordigt.In Jesaja 45:5-7 staat: "Ik ben de Here en er is geen ander, buiten Mij is er geen God. Ik gordde u, hoewel gij Mij niet kent, opdat men weet waar de zon opgaat en waar zij ondergaat, dat er Mij niemand is; Ik ben de Here, en er is geen ander, die het licht formeer en de duisternis schep, die het heil bewerk en het onheil schep; Ik, de Here, doe dit alles."
Dus niets gebeurt buiten God om. Daarom kloppen Joden ook drie keer per dag aan bij God om te praten met Hem over hun klachten.
- Meer over het verschil tussen Jodendom en christendom is te lezen in mijn special In welk opzicht het Jodendom verschilt van het christendom
Gerelateerde artikelen
Duivel: Wie is Satan of Lucifer nou eigenlijk precies? Voor de duivel bestaan er in de wereld heel veel verschillende nam…God: Wat is God? - God is onpeilbaar - Joodse visie Wanneer het Jodendom wordt samengevat in één woord dan is dat: God. G…
Joost mag het weten Iemand vraagt je wat. En je weet daar het antwoord niet op. Dan is een veel gezegde uitspraak: "Joost…
Het Achttiengebed: 12de bracha – Zegenspreuk over ketters Het meest omstreden onderdeel van het Achttiengebed en zelfs va…
Joodse visie: God is geen mens en de mens is geen God Joden geloven dat God God is en geen mens wordt en dat mensen mense…
Reageer op het artikel "Joodse visie: de Satan bestaat wel, de duivel niet"
Jack, 21-10-2011 23:30
God: de "Allesomvattende". Het gaat niet om de definitie tussen goed en kwaad, maar om tijdloosheid. In de tijdloosheid is datgene wat het is. Alles wat is, is nietig in de tijdloosheid (eeuwigheid). In de tijdloosheid is goed en kwaad niet van toepassing, maar nietig. In de tijd dat wij, mensen existeren, of dat nu 10.000 jaren is of 1 miljoen jaar, is onze definitie van goed en kwaad nietig in de tijdloosheid. Tijdloosheid zoals wij erover praten, is niet te omvatten door ons. Laten we aannemen dat de oudste mens 1000 jaren oud kan of zal worden, dezelfde mens kan praten over eeuwigheid, maar deze eeuwigheid nooit zal kunnen beleven en nietig is, ijl, vluchtig in de eeuwigheid. Kortom: de definitie van goed en/of kwaad is nietig in de eeuwigheid/tijdloosheid van de "Allesomvattende". De "Allesomvattende is eeuwig meer dan goed en/of kwaad.
Zandbergen, 29-06-2010 19:36
Naar mijn mening vullen het oude en nieuwe testament elkaar aan voor een compleet beeld van satan. Ze bijten elkaar niet, lichten alleen andere aspecten op.
Reactie infoteur, 30-06-2010
Christenen bekijken de Joodse Bijbel vanuit het Nieuwe Testament; Joden bekijken de Joodse Bijbel vanuit de Tora (eerste vijf boeken van Mozes). Om die reden zijn de conclusies anders.
Zandbergen, 29-06-2010 12:30
Laat ik eerst proberen zoveel mogelijk de overeenkomsten te benoemen. We delen de mening dat welke macht dan ook, uiteindelijk onder Gods heerschappij staat. Ze kunnen niets doen zonder zijn toestemming. Ik neem aan dat je net als mij van mening bent dat toestemming nog iets anders is dan goedkeuring? En dat in Gods karakter geen spoor van ongerechtigheid bestaat. Hij laat het kwaad toe maar Hij is niet de bedenker. Je zou wel kunnen zeggen dat de mogelijkheid tot het doen van verkeerde keuzes in de schepping is gelegd. We hebben eigen verantwoordelijkheid, zijn geen robots die niets anders kunnen dan gehoorzamen. Dat kun je dus ook van engelen zeggen.
Ik geloof dat satan cq duivel geschapen is net als andere engelen, hij is dus geen scheppend wezen. Hij kan alleen misbruiken wat God geschapen heeft. God liet dat doet, maar dat is nog wat anders dan dat het Gods bedoeling en wens was dat het kwaad zijn vernietigende werk deed.
In het christendom wordt verschillend over de satan/duivel gedacht. Zijn rol en macht wordt soms overschat, soms onderschat. Maar geen enkele christen ziet satan als een gelijkwaardige tegenhanger van God.
Terugkomend op Daniel, wat ik toch essentieel vindt. Zeker omdat het ook in jouw bijbel staat en we er over kunnen nadenken en discussieren. Namelijk de strijd tussen Gods engelen en (blijkbaar) demonische machten, waarbij de rol van de mens (bidden en vasten) ook essentieel is.
Zeker demonische machten staan onder Gods heerschappij uiteindelijk, wat wil zeggen God beteugelt kwaad of laat de vrije loop. Je zou je afvragen: als er strijd is tussen Gods plan en satan plan, waarom vernietigt God satan niet meteen maar laat Hij dat over aan biddende en vastende zwakke mensen en strijdende engelen zoals we die in het boek Daniel tegen komen. Ik denk dat het te maken heeft met vrije wil en dat mens en engel geen robots zijn. Het is niet Gods karakter alles te forceren, al heeft Hij het totaal overzicht.
Ten slot spreek je in je artikel over dat joden drie maal daags zich bij God beklagen. Heel bijbels. Maar hun klacht zou niet moeten zijn: God, waarom doet u kwaad? Maar: God waarom laat u dit kwade toe? En weer mijn vraag: wat is de jouw joodse visie op die machten/vorsten die in Daniel opereren?
Reactie infoteur, 29-06-2010
Volgens de Joodse commentator Rashi gaat het gewoon om personen.
Zandbergen, 29-06-2010 10:03
Mag ik concluderen dat je geen antwoord hebt? Je geeft geen reactie op mijn vraag wie die vorsten in Daniel dan wel zijn.
Reactie infoteur, 29-06-2010
Is niet van belang voor de inhoud van mijn artikel. Centraal punt in mijn artikel is dat God de enige macht is die bestaat en dat de rest voorkomt uit Zijn 'geest'. Als jij er dus demonische machten in wilt zien, is dat prima. Zolang je je maar realiseert dat -volgens de Joodse visie- ook deze machten onder controle van God staan.
Tevens heb jij nog geen antwoord gegeven op mijn vraag of de Duivel volgens jou ook een scheppende kracht is. Als je vindt dat God strijd tegen een andere macht dan moet die andere macht ook een schepper zijn (van het kwaad). Zo niet, dan erken je dat God de Enige Schepper is en erken je dus verder dat er geen Duivel bestaat.
Groet,
Etsel
Zandbergen, 28-06-2010 20:05
Er wordt blijkbaar de hulp ingeroepen van een engel in een bovennatuurlijke strijd. Ontken je dat met de engel Michael hier bij name genoemd wordt? Als het geen bovennatuurlijke vorsten zijn waar hij tegen strijd, wat is het dan? Je komt anders in de knoei met de rest van het hoofdstuk. Graag een plausibele verklaring hoe je deze vorsten dan plaatst.
Je draait om mijn vraag over de definitie van het kwaad heen: is God enige onrechtvaardigheid te verwijten? God is niet de bron van enige ongerechtheid en zonde. Zonde komt voor uit het mensenhart en satan, God kan het toestaan of bestraffen, maar het komt niet uit zijn eigen natuur voort.
Reactie infoteur, 29-06-2010
Hallo Zandbergen
Je kan het beste te rade gaan bij een christelijke theoloog. Dan praten jullie op dezelfde golflengte.
Het enige doel van mijn artikelen over Jodendom-christendom is om de verschillen aan te geven. Die verschillen zijn duidelijk.
Het is niet het doel van een religieuze Jood om de christen over te halen zijn godsdienst te belijden, terwijl dit andersom wel geldt.
Als jij je prettiger voelt bij de christelijke uitleg is dat prima.
Groet, Etsel
Zandbergen, 28-06-2010 14:36
Het gaat om je definitie van kwaad. Versta je daar alleen vervelende dingen onder of zonde en onrechtvaardigheid? Straf kan rechtvaardig zijn, heel vervelend en zelfs dood en ziekte voortbrengen, maar bijvoorbeeld moord en overspel zijn geen dingen die uit het hart en wil van God voorkomen. God is rechtvaardig en heilig, er is geen spoortje ongerechtheid in zijn karakter.
Reactie infoteur, 28-06-2010
Het kwaad gedijt omdat we teveel aandacht geven aan het stoffelijke en niet aan het geestelijke. We moeten niet het kwaad bestrijden maar ons richten op het aankweken van goedheid in onszelf.
Zandbergen, 28-06-2010 14:20
In Daniël 10 gaat het over iemand, die tegen vorsten strijdt en hulp krijgt van de engel Michaël. Dat het hier niet over gewone menselijke koningen gaat maar over demonische/satanische machten is evident.
Reactie infoteur, 28-06-2010
Uit welk vers maak je dit op?
Of het mensen of machten zijn is verder niet van belang. Alles staat onder Gods controle. God is de Schepper van alles. Heeft de Duivel soms ook iets geschapen?
Zandbergen, 28-06-2010 14:08
Begrijp ik het goed dat volgens de joodse visie God ook verantwoordelijk is voor het kwaad?
Reactie infoteur, 28-06-2010
Klopt. Het kwaad kan ontstaan omdat God zich verborgen houdt. God wil dat de mens naar Hem zoekt. Zo verdwijnt het kwaad. Vandaar dat het Jodendom zegt dat het kwade overspoeld moet worden met het goede. Zie verder: http://mens-en-samenleving.infonu.nl/religie/9091-de-strijd-tussen-goed-en-kwaad-een-joodse-visie.html
Zandbergen, 28-06-2010 12:33
Satan heeft macht over de wereld gekregen, als heerser van de wereld omdat de mensen gezondigd hebben. Hoewel God de rechtmatige eigenaar is zoals we kunnen lezen in de bijbel hebben de mensen door naar satan te luisteren hem macht gegeven in de schepping. Geen scheppende maar wel vernietigende aanwezigheid.
De duivel handelt niet in de opdracht van God zoals jij bedoelt God is niet de initiatierende partij. De duivel vraagt God om Job te mogen pijnigen en God staat dat toe. Dat is nog wat anders dat God het initiatief neemt en de duivel ervoor gebruikt. Asl je het verhaal goed leest komt dat naar voren.
En Jezus en satan. Door de zonde van mensen heeft satan het bewind in de wereld gekregen. Hij biedt Jezus een makkelijke weg aan om de mensheid te verlossen, maar door verraad aan zijn geloof. Jezus vecht dus niet tegen zichzelf, want God en satan leveren wel degelijk strijd via de mensheid.
Dat God satan zoveel ruimte geeft zijn kwade werk te doen roept veel vragen op maar dat is een andere discussie.
Reactie infoteur, 28-06-2010
Dat is dus de christelijke visie.
De Joodse visie stelt dat God altijd de macht heeft en dat er niets naast God bestaat. God voert dus geen strijd met een andere macht. De hele Schepping is een product van Gods 'geest'. Met of zonder Schepping blijft God dezelfde. Hij is onveranderlijk.
Zandbergen, 28-06-2010 08:53
Je bent welkom om aan te geven welke contradictie er is tussen wat het nieuwe testament(NT) leert over de duivel/satan en het oude testament. Waar lees jij bijvoorbeeld in het NT dat de duivel los van God opereert?
Reactie infoteur, 28-06-2010
In het Evangelie volgens Matteüs zegt de duivel tegen Jezus dat Jezus alle koninkrijken in de wereld kan krijgen en voegt er in het Evangelie volgens Lucas aan toe: "Ik zal aan u al die macht en de heerlijkheid daarvan geven, want zij is aan mij geschonken, en ik geef ze aan wie ik wil. Wanneer gij dan mij aanbidt, zo zal zij geheel de uwe zijn."
Het gaat hier dus om een aparte macht. Omdat Jezus volgens christenen gelijk gesteld wordt aan God, kan de duivel niet in opdracht van God opereren want dat zou betekenen dat Jezus tegen zichzelf vecht.
Zandbergen, 27-06-2010 21:41
Mijn christelijke visie in elk geval. Wat satan betreft, vullen het oude en nieuwe testament elkaar aan, ze hoeven elkaar dus niet te bijten. Uiteraard wordt ook binnen het christendom verschillend gedacht over satan en het kwaad.
Reactie infoteur, 27-06-2010
Maar het verschil qua visie zit 'm in de duivel.
Zandbergen, 26-06-2010 12:02
Toestemming van God hebben is nog wat anders dan goedkeuring en zegen. Satan wordt (tijdelijk) toegestaan dingen te doen die tegen het karakter van God ingaan, omdat God ruimte geeft voor mensen en engelen die hun eigen wil doen.
Job schrijft God immers niets ongerijmds toe, zijn vrienden doen dat wel maar worden door God bestraft.
We hebben moeite met het kwaad in de wereld, waarom laat God onrecht toe? Dat heeft volgens mij te maken met de vrije wil van mens en engel. Dit betekent ook dat het kwade doen een optie is. Maar in God zelf is geen kwaadaardigheid te vinden, hij is goed, heilig en rechtvaardig zegt het Oude Testament. Nee, geen lieve zoetsappige God Hij straft wel maar op een rechtvaardige wijze. Satan is m.i een gevallen engel, maar dat wil niet zeggen dat hij onbeperkte macht heeft gekregen en functioneert als een volwaardige tegenhanger van God met net zo veel macht. Zijn macht is beperkt en tijdelijk.
Reactie infoteur, 26-06-2010
Christelijke visie?
Thorgrem, 24-09-2008 15:35
Nou goed, als laatste reactie dan. Overigens doe jij het als redacteur niet al te best om een neutrale indruk achter te laten.
Over de invulling precies ga ik mij hier niet uitweiden. Dit is geen forum en de manier van reageren op elkaar is mij te beperkt om een serieus gesprek te kunnen starten. Wel wil ik even kwijt dat je een stukje NT aanhaalt met een al behoorlijk vooringenomen standpunt. En als je mening al vast staat dan is het bijzonder makkelijk om je gelijk in een tekst te kunnen lezen.
En dat jij een verschil ziet is je goed recht, dat je daar over schrijft is ook prima. Maar om leugens te gaan gebruiken om een punt te maken, dat vind ik veel te ver gaan. En dat gaf ik aan, en het is wel duidelijk dat ik het morele gelijk aan mijn kant heb staan. En dan kun je nog zoveel gelijk hebben, het verbloemd de leugens die je gebruikt hebt niet. En het is bijzonder spijtig dat je daar geen afstand van neemt, maar het probeert te verbloemen, er over heen probeert te praten. Interessante discussie techniek, maar daar trap ik niet in.
Pax Christi
Reactie infoteur, 24-09-2008
Ok. Tot een volgende keer dan misschien. Overigens wel jammer dat u in geen enkele reactie stukken uit het Nieuwe Testament aanhaalt die uw bewering kunnen onderbouwen.
Groet, Etsel
Thorgrem, 24-09-2008 14:46
Ik begrijp de strekking al te goed. Maar hoeveel geweld wil je de waarheid aandoen door met stropoppen een verkeerd beeld neer te zetten? Is het het doel dan wat de middelen heiligt? Moet de Waarheid met een leugen verkondigd worden? Ik ben er stellig van overtuigd dat dat niet het geval is.
God schiep goed en kwaad, dat is het algemene christelijke geloof zoals dat sinds het begin is. En hoe de invulling dan precies is, ja daar valt nog lange tijd over te discussiëren. Maar om nou een vals beeld van het christendom neer te zetten, dat doet zowel het jodendom als het christendom te kort.
Reactie infoteur, 24-09-2008
Volgens mij staat in het Nieuwe Testament dat Jezus tegen Satan vecht waarbij Satan wordt gezien als een kracht tegen God. Terwijl in de Joodse Bijbel (voor uw het Oude Testament) Satan handelt in opdracht van God (zie het boek Job). Ik zie dus een duidelijk verschil.
Groet, Etsel
Thorgrem, 24-09-2008 14:20
Om maar even een zin uit de kop van het artikel aan te halen: "Het idee dat er een God in de hemel is die vecht tegen een god in de onderwereld of hel, is niet monotheïstisch".
Op deze zin borduurt het artikel voort. Maar zoals allen die ook maar enigszins thuis zijn in het christendom klopt deze bewering niet. Het zet een vals beeld van het christendom neer. Want satan (duivel/lucifer/hoe je hem dan ook wil noemen) wordt in het christendom niet als god beschouwd, maar als gevallen engel. En daarmee kan het artikel al wel afgedaan worden als kul. Stropoppen opzetten om vervolgens vakkundig te bestrijden is een trucje dat we allemaal wel kunnen. Met de waarheid heeft het echter niets van doen. Leuk geprobeerd, maar de volgende keer beter.
Reactie infoteur, 24-09-2008
Hallo Thorgrem,
Kennelijk begrijpt u de strekking van het verhaal niet. Het gaat erom dat het christendom de duivel beschouwt als een aparte kracht die los van God opereert. In werkelijkheid handelt de Satan in opdracht van God. Zie ook het boek Job. Er is dus maar Eén kracht en dat is God. Er bestaat niet zoiets als een gevallen engel die op eigen houtje handelt los van God.
Groet, Etsel
Musixiq, 01-07-2008 20:47
Leuke vent die god. Het net als je vrouw een clubpas geven van Ajax of je man aanbieden hem elk jaar naar de kamasutrabeurs te brengen. Dingen die je met je gezond verstand niet zou doen. Tenzij de geniet van het leed van de ander die iets leuks moet laten schieten, iets waar hij misschien geen behoefte aan had gehad als je nix had gezegd. De bijbel maakt in mijn ogen alleen zich alleen maar nuttig als beschermer van het joodse volk. En niet voor het volk zelf, want die heeft een hoop regels, iets wat niet natuurlijk is en de jood dagelijks een hoop tijd kost om goed te maken.
Of je zou moeten toegeven dat die god helemaal niet zo liefdevol is als wordt gezegd. Dan slaat het boek nog ergens op.
H. Florie, 28-05-2008 14:33
De duivel zit in de mens zelf, alle mensen zijn ego trippers die allen aan hun eigen denken.
En dit is al zo oud als de mensheid en dit veranderd nooit.
Reactie infoteur, 28-05-2008
God heeft de mensen niet als robots geschapen, maar met een vrije wil om te kiezen tussen goed (jeetser tov) en kwaad (jeetser hara). Beide krachten zijn van God afkomstig. Met het kwaad wordt de mens op de proef gesteld. God wil het kwaad niet. Daarom zal de mens de verleiding van het kwaad moeten weerstaan.
Groet, Etsel