Poeriem: de mitswot (plichten)

Hoewel het Poeriem een feest lijkt waar weinig regels aangebonden zijn, zijn er toch een aantal plichten. Zo moet er geluisterd worden naar de Megilla, wordt er aan de behoeftigen gegeven, wordt voedsel gegeven aan vrienden, wordt er gegeten en gedronken, worden er gebeden gezegd, verkleden kinderen zich, wordt er uit de Tora gelezen, wordt er de dag voor Poeriem gevast, worden er drie halve munten gegeven voor liefdadigheid en wordt in Jeruzalem Sjoesjan Poeriem gevierd.

Luister naar de Megilla

Om de wonderbaarlijke gebeurtenissen van Poeriem te herleven is het van belang tweemaal naar het lezen van de Megilla (het Boek Esther) te luisteren. Eén keer op Poeriemavond en eenmaal overdag. Om de mitswa goed te vervullen is het cruciaal elk woord van de Megilla door te laten dringen. Op bepaalde momenten in de tekst wanneer de naam Haman wordt genoemd maken de kinderen met ratels lawaai en stampen met hem hun voeten om zijn kwade naam uit te wissen. Vertel de kinderen dat dit de enige keer is dat lawaai gemaakt mag worden.

Geef de behoeftigen (Matanot la'evjoniem)

Zorg voor de behoeftigen is een jaarlange verantwoordelijkheid; maar op Poeriem is het een speciale mitswa om de armen te herinneren. Geef aan ten minste twee behoeftigen geld op Poeriemdag. De mitswa wordt het best vervuld door direct aan de behoeftige te geven. Als je echter geen arme mensen kunt vinden stop je twee munten in een liefdadigheidspot. Zelfs kleine kinderen behoren deze mitswa te vervullen.

Stuur voedsel naar vrienden (Mishloach Manot)

Op Poeriem benadrukken we de belangrijkheid van joodse eenheid en vriendschap door het zenden van voedselgeschenken naar vrienden. Stuur ten minste twee soorten kant-en-klaar voedsel naar ten minste één vriend. Mannen sturen naar vrienden en vrouwen naar vriendinnen. Het is verkiesbaar het via een derde partij te doen. Kinderen sturen ook nog berichten mee.

Eet, drink en wees gelukkig

Poeriem behoort gevierd te worden met een speciale feestmaaltijd op Poeriemdag waarbij familie en vrienden samen bij elkaar zitten om de Poeriemgeest te ervaren. Het is een plicht wijn of ander alcoholische drank te drinken.

Speciale gebeden (Al HaNissiem, Tora-lezing)

Op Poeriem spreken we het Al HaNissiem gebed dat het Poeriem wonder beschrijft, in de avond- ochten- en middaggebeden alsook in de Genadezegen na de maaltijden. In de ochtenddienst is er een speciale lezing uit de Tora Rol in de synagoge (Exodus 17:8-16).

Poeriem gewoonten: maskers en Hamansoren

Tijdens Poeriem verkleden en vermommen kinderen zichzelf -een toespeling op het feit dat het wonder van Poeriem werd vermomd in natuurlijke gewaden. Dit is ook de betekenis achter een traditioneel Poeriemvoedsel, de Hamansoren.

Toralezing van 'Zachor'

Op de Sjabbat voor Poeriem wordt een speciale lezing gehouden in de synagoge. Het heet 'Zachor' (herinner) waarin we de daden van Amalek (Hamans voorganger) herinneren. Amalek trachtte ook het joodse volk te vernietigen.

Het vasten van Esther

Om het gebed en het vasten te herdenken dat het joodse volk hield gedurende het Poeriemverhaal, vasten we op de dag voor Poeriem. Het vasten begint ongeveer een uur voor zonsopgang tot 40 minuten na zonsondergang.

De 'halve munten' (Machatzit Hashekel)

Het is een traditie drie munten in de helft van de waarde te geven aan liefdadigheid, bijvoorbeeld drie halve euromunten. Dit is om de halve shekel te herinneren die iedere jood bijdroeg als zijn aandeel in het gemeenschappelijk offer in de tijd van de Heilige Tempel. Dit gebruik wordt op de dag van het Vasten van Esther in de middag gedaan of voor het lezen van de Megilla.

Sjoesjan Poeriem

In bepaalde oude ommuurde steden -Jeruzalem in het bijzonder- wordt Poeriem niet op 14 Adar gevierd maar op 15 Adar. Dit is om het feit te herinneren dat de oude ommuurde stad Sjoesjan waar de strijd tussen de joden en hun vijanden woedden een dag lang duurde. De gewone 14 Adar kan nooit op Sjabbat vallen. 15 Adar wel. Zo ontstaan drie Poeriemdagen. Omdat op Sjabbat niet alle Poeriem plichten kunnen worden nageleefd wordt het verspreid over de drie dagen: de Megilla-lezing en de schenking aan de armen op vrijdag; Al Hanissim op Sjabbat; het zenden van geschenken van voedsel naar vrienden en de Poeriem maaltijd op zondag.

Meer over Poeriem is te lezen in mijn special De viering van Poeriem. © 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Religie (Mens en Samenleving) op 12-01-2008, laatst gewijzigd op 12-01-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Poeriem: veel gestelde vragen over het Joodse feest: Over Poeriem worden veel vragen gesteld. Hoe wordt het gevierd? Wat betekent het? Hoe kan ik de Megilla horen als ik werk? Hoe lang duurt het luisteren na…
• Poeriem: symbool van 'verborgenheid': Er is iets vreemd met de naam Poeriem. Ten eerste is het een Perzisch woord (poer betekent 'lot', de loten die Haman trok in het beslissen wanneer een decreet uit te vaa…
• Poeriem: het reciteren van de Megilla (het Boek Esther): Tijdens Poeriem is men verplicht de Megilla (het Boek Esther) te lezen zowel 's avonds als overdag. De verplichting 's avonds kan worden vervuld vanaf…
• Poeriem: het boek Esther (7:5-9:28) deel IV: Vervloekt zij Haman die probeerde mij te vernietigen; gezegend Mordechai de Jood, Vervloekt zij Zeresh, vrouw van de verschrikkelijke; gezegend zij Esther die uit…
• Week voor trouwen en de trouwdag - Joods orthodoxe visie: De periode voor het trouwen brengen de bruid en bruidegom apart door. Dit is meestal een week. Ze zien elkaar pas weer tijdens de bruiloft. De dag va…

Bronnen en/of referenties

• Chabad