Jodendom: modern orthodox Jodendom en religieus zionisme

Modern orthodox Jodendom is een beweging binnen het orthodoxe Jodendom dat probeert traditie te verenigen met de seculaire, moderne westerse wereld. Er zijn globaal twee verschillende hoofdstromingen: 'centristische orthodoxie' (in Amerika en de rest van de westerse wereld) en 'religieus zionisme' (in Israël).

Filosofie

Modern orthodox Jodendom houdt zich aan de traditionele waarden van het Jodendom, maar staat open voor de moderne wereld. Echter krachtige inconsistentie en conflict tussen de Tora en de moderne cultuur moet worden voorkomen. Het Volk Israël speelt een centrale rol binnen de moderne orthodoxie. Daarom bestaat er een sterke band met het zionisme. De rechtervleugel heeft veel overeenkomsten met de ultra-orthodoxie (de Tora is Goddelijk), terwijl de linkervleugel meer overeenkomsten vertoont met de conservatieven/Masorti (Tora is door de mens geschreven).

Wortels

De moderne orthodoxie heeft zijn wortels in de werken van rabbijn Azriel Hildesheimer (1820-1899) en Samson Raphael Hirsch (1808-1888). De invloed van Hildesheimer op de moderne orthodoxie is groter geweest dan die van Hirsch (deze had meer invloed op de neo orthodoxie). Vandaar dat ik alleen aandacht besteed aan Hildesheimer. Hildesheimer sprak over 'Culturele orthodoxie'. Dit hield het volgende in:

• Hij vestigde Joodse educatie voor mannen en vrouwen, welke zowel religieuze als seculiere studies betroft.
• Hij vestigde de Hildesheimer Rabbinical Seminary, één van de eerste orthodoxe Jeshivot (Joodse religieuze scholen) die moderne Joodse studie, seculiere studie en academische programma's omvatte.
• Hij werkte met gemeenschapsleiders, zelfs niet orthodoxen, over zaken die de gemeenschap betroffen.
• Hij was zionistisch ingesteld.

Torah Umadda

Torah Umadda (תורה ומדע - "Tora en seculiere kennis") is een filosofie betreffende de seculiere wereld en het Jodendom en in het bijzonder seculiere kennis en Joodse kennis. Deze kennis blijft verbonden met de Jeshiva Universiteit. Daarnaast bestaat de 'Centristische orthodoxie'. Deze filosofie is grotendeels het werk van Rav Joseph Soloveitchik (1903-1993). Het Jodendom gelooft dat de wereld 'erg goed' is. De 'Halachische mens' moet daarom proberen de heiligheid en puurheid van het voortreffelijke koninkrijk in de materialistische wereld te brengen. Het heeft overeenkomsten met Hirschs filosofie (Tora im Derech Eretz)

Religieus zionisme

Moderne orthodoxie is ook verbonden met de filosofie van Rav Abraham Isaac Kook (1864-1935). Deze is de grondlegger van het religieus zionisme. Kook zag het zionisme als een onderdeel van het Goddelijk schema dat uiteindelijk zou leiden tot de terugkeer van de joden naar hun thuisland. In zijn gedachtegoed spelen Kodesh (geheiligd) en Chol (profaan) een erg belangrijke rol. Hier, Kodesh is de innerlijke reden (taam) van realiteit en de betekenis van bestaan, terwijl Chol is dat wat ontleend wordt van Kodesh en is zonder enige betekenis; Jodendom is het voertuig waardoor we onze levens heiligen en verbindt alle praktische, seculiere elementen van het leven tot spirituele doeleinden die de absolute betekenis van het bestaan reflecteren -God zelf.

In Israël overheerst het religieus zionisme van de 'Dati Leumi' (דתי לאומי, "Nationaal Religieuzen"). De ideologie is afkomstig van rabbijn Avraham Kook. Namen van groeperingen zijn: Mizrachi, Bnei Akiva, Nationaal Religieuze Partij, Hesder, Mechina, Goesh Emoeniem, Torat Eretz Jisraeel.

Andere richtingen binnen het Jodendom zijn te lezen in mijn special Stromingen binnen het Jodendom . © 2007 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Religie (Mens en Samenleving) op 05-12-2007, laatst gewijzigd op 27-03-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Zionisme 7: Religieus Zionisme: Religieus Zionisme (Mizrachi) is een ideologie die Zionisme en Jodendom met elkaar combineert door het Zionisme te baseren op de principes van de Tora, Talmoed en andere Heili…
• Religieuze geschiedenis Joden 62: het Zionisme: Het Eerste Zionistische Congres in 1897 is een belangrijke gebeurtenis in de vestiging van de moderne staat Israël. Theodor Herzl is de grondlegger van het Pol…
• Jodendom: charedisch ('ultra-orthodox') Jodendom: Het charedische jodendom is de theologische meest conservatieve vorm van orthodox Jodendom. Charedi betekent 'die trilt in ontzag voor God'. Ze geloven dat d…
• Jodendom: liberaal Jodendom: Het liberaal Jodendom is vooral groot in de Verenigde Staten. Het is zelfs de grootste groep praktiserende Joden. In dit artikel besteed ik dan ook aandacht aan het reform Jodend…
• Zionisme 2: Het effect van de Emancipatie op Zionisme: De Franse Revolutie en de opkomst van Napoleon versnelde de emancipatie van de Europese Joden die niet langer in de ghetto's van de Europese steden hoef…

Bronnen en/of referenties

• http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m0411/is_4_47/ai_54600118#continue
• http://shma.com/feb01/berman.htm
• Rabbi Norman Lamm: Some Comments on Centrist Orthodoxy
• http://www.ucalgary.ca/%7Eelsegal/363_Transp/Orthodoxy/SRHirsch.html
• http://www.yutorah.org/_shiurim/%2FTU9%5FShapiro%2Epdf
• http://www.yutorah.org/_shiurim/%2FTU9%5FShapiro%2Epdf
• http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m0411/is_n1_v42/ai_13796421/print
• http://www.yutorah.org/_materials/ACF4B2B.pdf
• http://www.vbm-torah.org/archive/rav/rav13.htm
• http://www.vbm-torah.org/archive/rk1-kook.htm]
• http://www.wzo.org.il/en/resources/view.asp?id=1219