Anw: de halfwezen en de wezenuitkering

De Algemene Nabestaandenwet heeft als doel een inkomen te garanderen als het gezinsinkomen door overlijden is weggevallen. De Anw kent een nabestaandenuitkering (voor gehuwden en voor ongehuwd samenwonenden), een halfwezenuitkering en een wezenuitkering. Over de halfwezenuitkering en de wezenuitkering wil ik het hier hebben.

Volksverzekering

De Algemene Nabestaandenwet is een volksverzekering. Om verzekerd te zijn is het niet nodig om te werken, premie te betalen en een inkomen te hebben. In Nederland wonen is voldoende om verzekerd te zijn. Daarnaast zijn ook de mensen verzekerd ie in Belgie of in Duitsland wonen, maar die in Nederland werken. Ook diplomatieke vertegenwoordigers van Nederland die in het buitenland wonen en werken, zijn Anw-verzekerd. Maar buitenlandse diplomatieke vertegenwoordigers die in Nederland wonen, zijn niet verzekerd. De premie wordt betaald door mensen die een inkomen hebben.

Kinderen

Om vast te stellen of een kind in aanmerking komt voor een uitkering, is het voor de Anw belangrijk of het kind door de verzekerde verzorgd werd:

• Het kind moet geboren zijn voor of op de dag van overlijden van de verzekerde. Als een vrouw zwanger is op de dag van het overlijden, dan wordt het kind beschouwd op die dag geboren te zijn (ook al is de bevalling veel later). Geadopteerde kinderen horen hier ook bij.
• Een pleegkind telt mee als de nabestaande op het moment van het overlijden voor het kind zorgde alsof hij of zij de ouder was

Halfwezenuitkering

De halfwezenuitkering is een inkomensonafhankelijke uitkering. Dat betekent dat de nabestaande recht heeft op de halfwezenuitkering, ook als het inkomen te hoog is voor de nabestaandenuitkering.

Als de nabestaande echter uit het ouderlijk gezag ontzet is en dus geen gezag over het kind heeft, dan kan de nabestaande ouder geen aanspraak maken op een halfwezenuitkering.

Wezenuitkering

Kinderen die door het overlijden van een verzekerde ouderloos geworden zijn, hebben recht op een wezenuitkering:

• Als ze jonger dan 16 jaar zijn
• Als ze tussen 16 en 21 jaar zijn en overdag op school zitten of een opleiding volgen die gemiddeld ten minste 213 klokuren per kwartaal in beslag neemt
• Als ze tussen 16 en 21 jaar zijn en meer dan 19 uur per week het huishouden verzorgen waar een kind met een wezenuitkering toe behoort
• Als ze tussen 16 en 18 jaar zijn en ten minste 45% arbeidsongeschikt zijn (daarna kan het kind aanspraak maken op een Wajong-uitkering)

Maar een kind dat niet ouderloos is, kan soms ook in aanmerking komen voor een wezenuitkering. Dat kan als:

• De moeder overleden is en het niet bekend is wie de vader is of als de vader het kind niet erkend heeft.
• De langstlevende ouder voor het overlijden van de andere ouder uit het ouderlijk gezag is ontzet.

De hoogte van de wezenuitkering is gelijk aan een percentage van de nabestaandenuitkering:

Leeftijd	Percentage van het wettelijk minimumloon
Jonger dan 10 jaar	32 procent
Tussen 10 en 16 jaar	48 procent
Tussen 16 en 21 jaar	64 procent

Beëindiging van een wezenuitkering

Een wezenuitkering eindigt op de eerste dag van de maand die volgt op de maand waarin niet langer aan de voorwaarden wordt voldaan, bijvoorbeeld:

• Doordat het kind op grond van zijn of haar leeftijd er geen recht meer op heeft
• Doordat een opleidng wordt voltooid of doordat een opleiding wordt afgebroken
• Doordat een kind niet langer ouderloos is omdat het wordt erkend

Als een kind geadopteerd wordt, wordt de wezenuitkering beëindigt op dezelfde dag waarop de uitspraak van de adoptie van kracht wordt.

Aanvraag van de uitkering

U moet de uitkering zelf aanvragen bij de Sociale Verzekeringsbank. Als u recht hebt op de uitkering, kan de uitkering eventueel over een jaar met terugwerkende kracht worden gegeven.
Een aanvraagformulier kunt u hier downloaden