InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Psychologie > HSP Hooggevoeligheid

HSP Hooggevoeligheid

HSP Hooggevoeligheid Hooggevoeligheid oftewel HSP (High Sensitive Person). Iedereen heeft een zekere mate van gevoeligheid voor de prikkels om hem of haar heen. Sommige mensen hebben deze hooggevoeligheid meer dan anderen, waardoor zij sneller het gevoel kunnen hebben dat de wereld om hen heen hen overweldigd. In dit geval zou je een HSP-er kunnen zijn. Mogelijk kan dit artikel helpen te ontdekken of je een HSP bent of dat je juist geen HSP bent.

Hooggevoeligheid en de maatschappij

Gevoeligheid wordt in onze westerse samenleving vaak als 'lastig' ervaren. In werksituaties bijvoorbeeld wordt vaak een hoge belastbaarheid van mensen gevraagd. Hoe vaak lees je niet in vacatures dat men een stressbestendig persoon zoekt, de duizendpoot die in een chaotische omgeving overeind blijft, de spil is van een afdeling etc.. Om maar niet te spreken van het woord ‘flexibiliteit’ en ‘teamplayer’. En wat nu als je graag alleen werkt, op een rustige plek, je grenzen wil en moet stellen en het zeker niet prettig vindt als alles tegelijk op je af komt?

De balans bij een HSP-er

Overprikkeling gaat niet enkel over negatieve prikkels. Ook leuke ervaringen en gebeurtenissen geven prikkels die bij een overvloed negatief kunnen worden. Dit gebeurd bij een HSP-er sneller dan bij een niet-HSPer. Gevoeligheid is een karaktereigenschap. Ook de mate waarin je sensatie opzoekt zit in je karakter. Ingewikkeld wanneer je een in hoge mate gevoelig bent, maar ook in hoge mate sensaties en of kicks nodig hebt om je lekker te voelen. Dan is het 'met 1 voet op het gaspedaal en met 1 op de rem' in je manier van leven. Het draait allemaal om balans; voldoende prikkels krijgen om voldoening te halen uit je leven en genoeg rust om de prikkels te verwerken, zodat je je niet overbelast voelt.

Maatregelen nemen als je een HSP-er bent

Een teveel aan prikkelingen kun je 'weg slapen'. Voldoende prikkel-vrije tijd doet je weer herstellen van de overprikkeling en kan er voor zorgen dat de klachten die hierdoor ontstaan afnemen. Het gevoel ‘het weer aan te kunnen' neemt toe. Dit was voor mij persoonlijk een grote openbaring. Ik had er niet bij stil gestaan dat 'het medicijn' zo iets natuurlijks was. Nu bleek dit in de praktijk niet altijd zo eenvoudig om uit te voeren. Want wie begrijpt het dat je je er lekkerder door gaat voelen als je een paar dagen niets of niemand ziet, stilte om je heen wil en weinig doet? Ook is het moeilijk duidelijk maken dat 'dat ene leuke feestje' een slecht effect op je heeft, omdat je al aan je quotum van prikkels zit. Ook kan een niet HSP-er vaak moeilijk begrijpen dat bijvoorbeeld een film die je samen keek en voor de niet HSP-er 10 minuten erna alweer verleden tijd is, voor een HSP-er nog dagenlang kan na waren in zijn of haar gedachte en emoties.

Daar komt bij dat op het moment dat ik erg overprikkeld ben, ik in mijn geval, alleen maar meer 'up' c.q. hyper gedrag vertoon. Ik wist op dat moment dat ik deze hypere toestand niet lang kon volhouden en op een instorting afstevende, maar zocht op dat moment nog steeds de drukte op. Dit terwijl ik juist een prikkel-arme situatie had moeten opzoeken. Langzamerhand ben ik dit moment gaan herkennen en nu kies ik bewust voor een prikkel-arme situatie i.p.v. nog meer actie en drukte op te zoeken (al leek het me dit op voorhand nogal een saai idee). Maar het blijkt echt de oplossing voor mij. Ik herstel en voel me weer als 'normaal'. Ik zou niet meer zonder deze manier van leven kunnen voorstellen en begrijp nu waarom ik me steeds zo gestrest voelde.

Nu kan ik mij direct voorstellen dat menig persoon die dit leest bij zichzelf denkt 'ik heb kinderen; ik kan niet zomaar een dag in de stilte gaan zitten'. Ik kan mij dit voorstellen. In dit soort situaties zou ik dan ook als tip willen geven om zoveel mogelijk een rustige plek of rustige momenten voor jezelf te creëren. Ik denk dan aan een kamertje in het huis dat prettig ingericht is en waar je je eventjes kan terugtrekken; evt. in overleg met een partner, indien deze aanwezig is. Een andere tip is om heel bewust de momenten aan te grijpen die je kortdurend uit een prikkel-rijke situatie kunnen halen bijvoorbeeld met de hond gaan lopen of de vuilnis naar buiten brengen wanneer de kinderen zich druk gedragen binnenshuis. Of bijvoorbeeld op je vrije ochtend of middag niet met een kennis afspreken in de stad, maar bewust dit dagdeel gebruiken om alleen te zijn en geen prikkels tot je te nemen.

Hooggevoeligheid als positieve karaktereigenschap

Het is tevens zo dat de hooggevoeligheid op deze manier niet alleen maar een belemmering hoeft te zijn. Als je goed doseert kun je het gebruiken als een kwaliteit. Het is namelijk zo dat hoewel een HSP-er wellicht minder lang en veel kan, hij of zij wel op een hoger intensief niveau kan functioneren dan de gemiddelde niet-HSPer. Vaak kan hij / zij beter inschatten en sneller aanvoelen wat er in een situatie aan de hand is en hier op inspelen.
Een beter ‘fingerspitzengefühl’ dus en sneller tot de kern van iets kunnen doordringen.

Meer informatie over HSP

Er bestaat een checklist met vragen waarin kenmerken worden genoemd van hooggevoelige mensen. Een feest der herkenning was dit voor mij. Ook zijn er tegenwoordig reïntegratiebureau’s die zich richten op HSP-ers. Er zijn boeken geschreven over dit onderwerp met als grote bekende naam 'Elaine Aaron'. Een Canadese psychologe die ook onderzoek heeft verricht over HSP en mensen behandeld in haar praktijk. Zij heeft meerdere boeken heeft geschreven met daarbij werkboeken. Ze gaan over HSP in het algemeen maar ook in combinatie met relaties en werk. Mijn kennis is gebaseerd op mijn eigen ervaringen, ervaringen die ik hoor van andere HSP-ers en de kennis die ik uit boeken heb opgedaan. Tot slot, omdat er nog zoveel meer componenten zijn die bij hooggevoeligheid spelen, wil ik zeker aanraden meer te lezen dan enkel mijn artikel en zo nodig erover te spreken met professioneel hulpverleners.
© 2006 - 2017 Mirthe, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Hypersensitiviteit een gevoelige eigenschapHypersensitiviteit een gevoelige eigenschapHypersensitiviteit word ook wel afgekort naar HSP. Het is geen aandoening maar een eigenschap, echter word men er mee ge…
Burn-out, wat is het?Burn-out, wat is het?Het is inmiddels een algemeen bekend begrip. Burn-out. Klachten die niet lichamelijk zijn, maar wel lichamelijk kunnen w…
Stress verminderen: De beste tips bij stress en burn-outStress is niet alleen vervelend maar kan met name op de langere termijn ook echt serieuze negatieve gevolgen hebben voor…
Hoe herkent men een burn-out en wat kan je eraan doen?Steeds meer mensen vertonen symptomen van een burn-out. Naar schatting vertonen meer dan 900.000 Nederlanders en 400.000…
Burn-out: oorzaken, symptomen en behandelingBurn-out: oorzaken, symptomen en behandelingIn de eenentwintigste eeuw hebben alsmaar meer mensen last van stress en burn-out. Burn-out is een syndroom dat je het g…

Reageer op het artikel "HSP Hooggevoeligheid"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reactie

Jeannette, 11-05-2011 20:42 #1
De schrijfster (schrijver) van dit artikel had ook in zijn/haar artikel kunnen vermelden dat
Elaine Aaron zelf HSP-er is. Dan geef je pas volledige informatie. Professionele hulpverleners? Zou daar maar verre van uit de buurt blijven! Beter is contact met andere HSP-ers, daar heb je meer aan. Je wordt maar al te snel naar de ggz verwezen!

Infoteur: Mirthe
Laatste update: 11-01-2011
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Psychologie
Reacties: 1
Schrijf mee!