Sterven VII: psychologie van rouwen - een Joodse visie

In het Jodendom wordt rouwen als iets heel belangrijks gezien. Vandaar dat er ook regels zijn. Het ergste verdriet vindt de uren na de dood plaats. Daarna is er een periode van 7 dagen 'Shiva', gevolgd door de 30 dagen Shloshim periode, en zo verder. Wanneer er niet goed gerouwd wordt kan dit schade opleveren. Anderzijds mag men niet blijven rouwen. Het leven gaat ook weer verder.

Respect

Rouwen is het tonen van respect tegenover degenen die ons verlaten hebben. Met andere woorden we moeten rouwen, maar we moeten ook grenzen stellen aan onze rouw. Helemaal niet rouwen of juist vast blijven zitten in de rouw zijn zowel schadelijk voor de levenden als voor de ziel van de overledene. Met rouwen toon je respect voor de overledene en het helpt je bij het genezen van het verlies. Maar de ziel van de overledene wil niet dat je verlamd blijft door rouw. Integendeel de ziels grootste weldaad komt van degene die door gaan met een actief en vreugdevol leven, waarin hun gevoelens van liefde en verering in daden vertalen dat de vertrokken ziel eert en getuigt van zijn voortdurende invloed in onze wereld.

Vijf fasen van rouw

Vijf fasen van rouw corresponderen met de vijf fasen van het opstijgen van de ziel. De wereld werd geschapen met de mensheid als zijn focus. Dit nam een volledige tijdscyclus in beslag: zeven dagen. Wanneer de schepping wordt omgekeerd en de menselijk ziel terugkeert naar zijn bron, markeert dat ook een weekcyclus: de Shiva, zeven dagen waarin de naaste familie rouwt om het vertrek van de ziel en de rest van de familie, vrienden en de gemeenschap hen troost met hun aanwezigheid, hun empathie en woorden van troost.

Grenzen aan de rouw

We moeten rouwen, maar we moeten ook grenzen trekken aan onze rouw. De traditionele woorden gesproken gedurende Shiva zijn: "Mag God je troosten, samen met alle rouwenden van Zion en Jeruzalem."

In een brief aan een vader die zijn jonge kind verloor schrijft de Lubavitcher Rebbe:
"Op het eerste gezicht lijkt de verbinding tussen de rouwende aan wie deze woorden zijn gericht en de rouwenden van Jeruzalems vernietiging nogal verwarrend. In werkelijkheid bestaat er echter een verband. Want de belangrijkste troost omvat door deze zin, ligt in zijn innerlijke inhoud. Namelijk dat net zoals het verdriet over Zion en Jeruzalem gemeenschappelijk is aan alle zonen en dochters van ons volk Israël, waar ze ook mogen zijn...zo wordt de rouw om een enkele individuele Jood of Joodse familie gedeeld door de gehele natie. Want de wijzen hebben geleerd dat geheel het Joodse Volk één integraal organisme bevat...."

"Een tweede punt:...net als God met zekerheid de ruïnes van Zion en Jeruzalem zal opbouwen en de ballingen van Israël zal verzamelen vanuit alle uithoeken op de aarde door onze rechtvaardige Masjiach, zo zal Hij, zonder enige twijfel, het verdriet wegnemen van de individu, daarmee de belofte vervullen om schreven in het vers, 'Wordt wakker en zing, jij die ligt te rusten in het stof'. Groot zal de vreugde zijn, de ware vreugde wanneer alle samen zullen zijn in de tijd van de Opstanding van de Dood..."

Meer lezen over sterven, lees dan mijn special Omgaan met de dood - een Joodse benadering.

Gerelateerde link

Rouw wat is dat?. © 2008 Etsel, gepubliceerd in Psychologie (Mens en Samenleving) op 28-02-2008, laatst gewijzigd op 02-03-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Sterven VIII: het rouwproces - een Joodse visie: Er zijn vijf fasen in het rouwproces: Aninoet (rouwen voor het begraven); Shiva (een zeven dagenlange rouw periode na de begrafenis); binnen de Shiva (de eers…
• Sterven IX: troosten van de achterblijvers - Joodse visie: Een heilige verplichting opgelegd aan iedere Jood is om de rouwenden te troosten, of hij familie is of niet, en of hij een vriend is of een verre ke…
• Sterven V: begrafenis - een Joodse visie: Stof zijt gij en als stof zult ge wederkeren, zei God tegen Adam, de eerste mens (Genesis 3:19). In de woorden van Koning Salomo: "En de aarde keert terug naar het l…
• HaTikva (de hoop) - Het Israëlisch volkslied: De titel van het nationaal volkslied van Israël, HATIKVA, betekent 'De hoop'. Het werd geschreven door Naftali Herz Imber (1856-1909), die in 1882 vanuit Galicië…
• Sterven XII: kaddiesj en herinnering - een Joodse visie: Wat kunnen we geven aan een geliefde als die niet langer fysiek onder ons is? Wat kunnen we geven met onze beperkte, gefilterde, spirituele blinde bes…

Bronnen en/of referenties

• Chabad