Conferentie van Jalta (1945)

Op 4 februari 1945 kwamen de grote drie geallieerde naties bijeen om te bespreken wat er moet Duitsland moest gebeuren na de oorlog. Middels het opstellen van een protocol werden er een aantal afspraken gemaakt tijdens de Conferentie van Jalta. Dit zou belangrijke gevolgen hebben voor de toekomst binnen Europa.

Achtergrond

Nazi-Duitsland stond er begin 1945 niet goed voor. Het Duitse leger kreeg meer en meer verliezen te incasseren, waardoor de situatie voor Hitler steeds meer uitzichtloos werd. De leiders van de geallieerden wilden een nieuwe oorlog voorkomen, dus wilden ze graag bespreken wat te doen met het Duitsland na de Tweede Wereldoorlog.

Josef Stalin (Sovjet-Unie), Winston Churchill (Engeland) en Franklin Delano Roosevelt (Verenigde Staten) kwamen in Jalta (Oekraine) bijeen, omdat Stalin weigerde zijn grondgebied te verlaten. De drie leiders zagen in dat het belangrijk was om al enige afspraken te maken over wat te doen met Nazi-Duitsland na de oorlog en hoe om te gaan met de nieuwe situatie die daarmee ontstaan is.

Afspraken

Er werd een protocol opgesteld met daarin veertien punten die behandeld moesten worden. Echt concreet werden er nog geen zaken afgesproken, enkel de grote lijnen. De precieze invulling zou tijdens latere besprekingen aan de orde moeten komen. De belangrijkste issues die aan bod kwamen volgen hieronder.

• Duitsland zou na de Tweede Wereldoorlog in een aantal gebieden verdeeld worden. De grote drie gealieerden zouden de precieze verdeling voor hun rekening nemen.
• Er werd een nieuwe afspraak gepland om over de oprichting van de Verenigde Naties (VN) te praten. Alle landen die zich tegen de vijand hebben gekeerd mochten deel uitmaken van deze vergadering.
• Oorlogsmisdadigers moeten na de oorlog zo snel mogelijk worden opgepakt en berecht. De exacte strafmaat werd echter nog niet vastgelegd tijdens de Conferentie van Jalta.
• Europa moet zoveel mogelijk hulp krijgen om het herstel zo spoedig mogelijk te laten verlopen. Dit geldt voor zowel het economische vlak als de bestuurlijke kant.
• Sovjet-Unie besluit om met de geallieerden mee te vechten tegen Japan. Voorheen betraden de Sovjets een neutrale positie in dit conflict.

Gevolgen

De Conferentie van Jalta zou achteraf gezien een belangrijke bijeenkomst zijn geweest. Met name de afspraken die gemaakt zijn op het gebied van de verdeling van invloedssferen binnen Europa pakte voor de Sovjet-Unie goed uit. Zij konden flinke pressie uitoefenen op de Oost-Europese landen die vervolgens allemaal werden onderworpen aan een communistisch regime. Binnen de kortste keren werden Bulgarije, Hongarije, Roemenië, Tsjecho-Slowakije en Polen communistisch, waardoor er een groot communistisch blok werd gevormd in het oosten van Europa. De Conferentie van Jalta heeft dus een belangrijke bijdrage geleverd aan de oorzaak van de Koude Oorlog. Het Westen had niet voorzien dat Stalin op machtsuitbreiding belust was, waardoor zij genoodzaakt waren ook een Westers front te vormen tegen het communistische gevaar van het Oostblok.