De belangrijkste D66 kopstukken

D66 is een politieke partij die sinds de operichting enorm fluctueert. De partij heeft ook veel kopstukken gekend, de een meer succesvol dan de ander. Dit artikel geeft een kort overzicht van de belangrijkste kopstukken tot aan vandaag.

Hans van Mierlo

Hij was één van de oprichters van D66. Hij was van 1967 tot 1977 en van 1986 tot 1994 lid van de Tweede kamer namens D66. Hij maakte in 1967 een eerste grote overwinning met de partij, gevolgd door het succes van 1971. In 1972 daalde de zetels flink. Van Mierlo associeerde de partij met de PvdA, en wilde ook een intensieve samenwerking. Hij wil een grote Progressieve Volkspartij. Maar de PvdA en PPR zien hier niets in. Van Mierlo trok zich hierom, en wegens onvoldoende steun terug, om in 1986 weer op te staan als lijstrekker. Hij definieert in dat jaar D66 als ‘sociaal-liberale partij’.

In de periode van ’86 tot en met ’94 boekte hij grote successen met D66. Volgens parlement.com: ´Geen andere partij leek zo afhankelijk te zijn van de politiek leider’. In kwantitatieve zin, zo heb ik het altijd geformuleerd, vertoont onze geschiedenis de vlucht van de kwikstaart – met ups en downs en de mogelijkheid dat je de grond invliegt” aldus van Mierlo. Sommige vinden zijn naam zo verbonden met D66 dat zij het afdoen als ‘lijst van Mierlo’.

Jan Terlouw

Hij kwam in 1971 in de Tweede kamer voor D66 terecht. In 1973 werd hij fractievoorzitter. Terlouw werd in 1977 lijsttrekker. Hij hielp de partij er bovenop na de nederlaag van 1972. De partij mocht blijven meedoen dankzij een ledenwerving en een handtekeningenactie. Terlouw voerde de term 'redelijk alternatief' en 'de vierde stroming'. In 1981 word een record van 17 zetels behaald. D66 gaat vanaf dan meeregeren. Maar in 1982 trekt de PvdA zich terug en blijft D66 met het CDA over. De verkiezingen van ’82 leiden daar onder. Terlouw trekt zich terug.

Els Borst

Treed aan als lijsttrekker in 1998, na van Mierlo. De eerste vrouwelijke lijsttrekker voor een grote politieke partij. De partij staat in de peilingen destijds op verlies. Maar Borst helpt de partij de goede kant op. Haar opmerking, dat ze het zo jammer vindt dat er alleen over geld gesproken is, tijdens het lijsttrekkersdebat, is de best gewaardeerde opmerking van de avond. D66 behaald 14 zetels, een daling , maar meer zetels dan voorspelt.

Thom de Graaf

Hij leidde de partij tijdens Paars II kabinet en Balkenende I. De Graaf werd lijsttrekker na Borst. Maar verloor gigantisch tijdens de verkiezingen van 2002. Nadat er in 2003 tijdens de verkiezingen weer een nederlaag volgde, stapte hij op.

Boris Dittrich

Onder zijn bewind besloot D66 in het voorjaar van 2003 deel te nemen aan het kabinet-Balkenende II, met de VVD en het CDA. De partij maakte een meerderheid met deze partijen mogelijk en voorkwam zo dat de LPF, SP of CU zouden deelnemen in het kabinet. Het grootste speerpunt van D66 vernieuwing van de besturing viel hierdoor wel in het niet. De graaf, toen verantwoordelijk minister legde ook deze taak neer. Dittricht stopte uiteindelijk vanwege de goedgekeurde motie voor de missie in Afganistan in 2006.

Alexander Pechtold

Na een lijsttrekkersverkiezing tussen Pechtold en Lousewies van der Laan, kwam eerstgenoemde uit de bus als winnaar in 2006. Onder leiding van Pechthold zorgde D66 voor een kabinetscrisis door een motie van afkeuring tegen minister Verdonk in te dienen. Bij gebrek aan steun beslotende D66-Kamerfractie de politieke steun voor het kabinet in te trekken en stapten de D66-ministers op. De andere ministers stelden ook hun portefeuille ter beschikking. Bij de nieuwe verkiezing in november 2006 wist D66 toch drie zetels te behalen. D66 zit momenteel in de oppositie nog steeds onder leiding van Pechthold.