Bestuursorganen van de VN/UN

De Verenigde Naties bestaat uit 6 bestuursorganen. De eerste 5 zijn gezeteld in New York (de Verenigde Staten) en de laatste, het Internationale Gerechtshof in Den Haag (Nederland).

1. De Algemene Vergadering

De Algemene Vergadering heeft een aantal bevoegdheden

• Het bepalen of een nieuw land toe wordt gelaten tot de VN.
• Het kiezen van rechters voor het Internationale Hof van Justitie, in samenwerking met de Veiligheidsraad.
• Het kiezen van de leden van de andere vijf afdelingen van de VN.
• Het beheren van het geld van de VN.
• Het overnemen van de functie van de Veiligheidsraad in crisistijd.

Leden
De Algemene Vergadering heeft net zoveel leden als lidstaten, dus 191 leden (eind 2008). Iedere lidstaat heeft 1 stem in de Algemene vergadering. Daarnaast stuurt elke lidstaat maximaal 5 afgevaardigden, 5 plaatsvervangende afgevaardigden en deskundigen en adviseurs naar keuze.
Elke derde dinsdag van september komt men bijeen, gedurende drie maanden. Als het nodig is worden er spoedvergaderingen of bijeenkomsten georganiseerd.

Er zijn 6 hoofdcommissies

1. Ontwapening en internationale veiligheid,
2. Economische en financiële aangelegenheden
3. Sociale, humanitaire (waaronder mensenrechten) en culturele aangelegenheden
4. Speciale politiek en dekolonisatie
5. Administratieve en budgettaire aangelegenheden
6. Juridische aangelegenheden

Als men tot een conclusie is gekomen, wordt er gestemd (resolutie). Bij tweederde meerderheid wordt de resolutie aangenomen.

Organisaties die verbonden zijn aan de VN
Enkele gespecialiseerde organisaties die verbonden zijn en rapporteren aan de Algemene Vergadering of de ECOSOC.
UNESCO, Organisatie van de Verenigde Naties voor Onderwijs, Wetenschap en Cultuur
WHO, Wereldgezondheidsorganisatie
De Wereldbank

2. De Veiligheidsraad

Bevoegdheden
De Veiligheidsraad is verantwoordelijk voor de handhaving van vrede en veiligheid. Het heeft de meeste macht van alle 6 bestuurorganen en heeft zeggenschap in elke handeling van de VN.

Leden
De Veiligheidsraad heeft 15 leden, waarvan 5 permanente uit China, de Verenigde Staten, Rusland,Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. De overige 10 leden worden elke keer voor 2 jaar gekozen door de Algemene Vergadering. De leden worden verdeeld; 5 Afro-Aziatische staten, 2 Latijns-Amerikaanse staten, 2 West-Europese staten en 1 Oost-Europese staat.
Om besluiten goed te keuren zijn er 9 stemmen nodig.

3. De Economische- en Sociale Raad (ECOSOC)

Bevoegdheden
De Economische en Sociale Raad regelt de economische en sociale werkzaamheden van de Verenigde Naties, onder toezicht van de Algemene Vergadering.

Leden
Er zijn 54 leden die telkens voor 3 jaar worden gekozen door de Algemene Vergadering. De vergaderingen vinden het gehele jaar door plaats. In juli is er een belangrijke zitting van 4 weken, het ene jaar in New York, het andere jaar in Genève.

Enkele fondsen en organisaties van de ECOSOC

• UNICEF, het internationaal kindernoodfonds van de VN
• Habitat, het centrum van de VN voor menselijke nederzettingen
• WFP, het Wereldvoedselprogramma

4. De Trustschapsraad

Bevoegdheden
De Trustschapsraad maakt verslagen voor en over gebieden die onder het bestuur van de VN staan en die niet over zelfbestuur beschikken, dit zijn trustgebieden. Elk trustgebied staat onder toezicht van een lidstaat. Zo heeft Nederlands Nieuw Guinea in 1946-1968 onder toezicht van Nederland gestaan. Er zijn nog maar een aantal kleine gebieden die het Trustschapsraad nog hebben, zoals Gibraltar, Bermuda, St. Helena, Guam en Western Sahara.

Leden
Het Trustschapsraad telt 5 permanente leden, daarnaast nog een aantal leden die voor een periode van 3 jaar worden gekozen.

5. Het Secretariaat

Bevoegdheden
Het Secretariaat voert programma's uit die zijn ontworpen door andere afdelingen van de VN. Enkele van zulke programma’s zijn vredesmissies, conflictbemiddeling en bestuderen van evoluties. Daarnaast vertaald het toespraken, documenten, nieuwsberichten en andere informatie. De Secretaris-generaal en zijn belangrijkste adviseurs zijn het Uitvoerend Bureau. Zij formuleren het algemene beleid en staat in voor het dagelijkse bestuur van de VN.

Leden/personeel
Er zijn ongeveer 9.000 stafleden, uit alle lidstaten. Het Secretariaat telt 9 afdelingen. Het hoofdkantoor staat in New York, de afdelingen en bureaus over de hele wereld, waaronder de 3 belangrijkste in Wenen (internationale drugbestrijding, misdaadpreventie en strafrecht, internationaal handelsrecht), Genève (diplomatiek overleg, ontwapeningsvraagstukken en mensenrechten) en Nairobi (milieu, menselijke nederzettingen).

6. Het Internationaal Gerechtshof (ICJ)

Bevoegdheden
Dit is de juridische tak van de VN. Het is gevestigd in het Vredespaleis in Den Haag.
Het ICJ heeft de bevoegdheid om conflicten op te lossen, behalve politiek conflicten.

Leden
Het Internationale Gerechtshof bestaat uit 15 rechters, zijn worden door de Algemene Vergadering gekozen voor een termijn van 9 jaar. De Veiligheidsraad beveelt rechters aan. Er mag nooit meer dan 1 rechter van een lidstaat in het Gerechtshof plaatsnemen.

Uitspraken
Er zijn in het verleden uitspraken niet opgevold, door landen als Israel (bouw van de veiligheidsmuur, 2004), Iran (gegijzelde Amerikanen, 1980) de Verenigde Staten (illegale mijnen in Nicaraqua, 1980).

Meer lezen?

Verenigde Naties VN/UN
Wereldwijde organisaties