Het vergeten Amerika: East St. Louis

Op 4 november vinden de Amerikaanse verkiezingen plaats. Niet alle inwoners van het land van de gelijke kansen zullen gebruik maken van hun burgerrechten. De allerarmsten onder hen maakt het niets uit wie hun nieuwe president zal zijn. Zij hebben andere prioriteiten: overleven in de jungle van de Amerikaanse getto’s. Een portret van de meest gewelddadige stad van Amerika: East St. Louis, Illinois. Er was een tijd dat het leven in East St. Louis goed was, een All-American City. De fabrieken en de slachterijen in de stad trokken werkzoekenden aan en vulden met belastingen de gemeentekas. Maar om deze belastingplicht te ontlopen sloten de fabrieken een voor een hun poorten, om deze ver buiten de stad weer te openen. Goed opgeleide blanken trokken weg uit de stad om elders opnieuw werk te vinden. De kansarme zwarte bevolking bleef achter, de stad raakte in verval, plaatselijke winkeliers sloten hun deuren, her en der ontstonden jeugdbendes. De aanleg van een freeway isoleerde de inwoners van elkaar en van de buitenwereld. De freeway werd dwars door woonwijken aangelegd, maar het ontbreekt East St. Louis aan een directe af- en oprit.

Thans is East St. Louis is één groot getto; dichtgespijkerde winkelpanden, bergen afval, resten van afgebrande huizen. De grond waarop de 40.000 mensen leven zit vol arsenicum, lood en kwik. De stad ligt onder de aantoonbaar giftige rook van de nabijgelegen afvalverbrandingsinstallatie, de gevaarlijkste van Amerika. Er is geen vuilnisophaaldienst, er is geen geld voor een volledige politiemacht. Voor de zwangere vrouwen is er in de stad geen verloskundige. De scholen moeten het doen met verouderd lesmateriaal, één lesboek per klas. 'S winters ontbreekt het hen aan verwarming. In het gemeentehuis en in de scholen is geen toiletpapier. Bij forse regenbuien loopt het rioolwater de kelders binnen, en via de gootstenen in de keukens. Wanneer het water zakt blijven uitwerpselen achter. Alle ingrediënten voor een ellendig bestaan zijn aanwezig: werkloosheid, uitzichtloosheid, drank en drugs, wapenbezit, slechte behuizing, belabberde scholing, gebroken gezinnen, gezondheidsproblemen, prostitutie. Eén derde van de inwoners heeft een inkomen minder dan 7.500 dollar per jaar, 75 % leeft van de bijstand, 98 % is zwart. Op Missouri Avenue, één van de hoofdstraten, zijn tien van de dertien gebouwen dichtgespijkerd.

Een blank gezicht in de straten van East St. Louis is dat van zuster Julia Huiskamp, een non van Nederlandse afkomst. Zuster Julia Huiskamp werkt voor een orde die doorgaans actief is in de derde wereld. De orde ziet dit werkterrein als een logische toevoeging. “De kinderen van East St. Louis zijn even slim, nieuwsgierig en getalenteerd als andere Amerikaanse kinderen. Maar de kindersterfte hier is de grootste van de staat Illinois. Hier is geen gespecialiseerde zorg, terwijl problemen rond zwangerschap en bevalling, mede door de vele tienerzwangerschappen, eerder regel dan uitzondering is. Oudere kinderen zijn ondervoed, niet gevaccineerd, hebben slechte gebitten en ademhalingsproblemen. De kinderen hier zijn gewend aan constante pijn en lichamelijk ongemak, maar dit tast hun energie en ambitie ernstig aan." Zuster Julia vertelt over een kind dat weken met een ontstoken abces rondliep, en de pijn aanvaarde als routine en onderdeel van zijn leven. " De armoede en het geweld vormen hen tot de nieuwe generatie."

De bewoners hebben geen vertrouwen in de politie. Dat is begrijpelijk, de politiewagens rijden zonder werkende radio’s, onderling contact is niet mogelijk.” De lokale politie doet wat het kan in deze moordstad. Jaarlijks vinden er gemiddeld 26 moorden plaats, wat absurd hoog is voor een stad met 40.000 inwoners. (Ter vergelijking; gemiddeld vinden er in de VS 6.9 moorden plaats op 100.000 inwoners.) Het aantal verkrachtingen en gewelddadige roofovervallen is een veelvoud van het landelijke gemiddelde. “De mensen zitten hier gevangen. Het is de meest verschrikkelijke plek in Amerika om je kind groot te brengen. Er geen geld om te verhuizen, geen mogelijkheid om elders naar werk te zoeken. Ze hebben niet de beschikking over een auto. Het is voor hen volslagen onbelangrijk wie president wordt. De hulp uit Washington werd al onder Reagan en Bush senior gereduceerd tot nul, en ook Clinton zag in zijn tijd nóg minder hulp als oplossing voor de armoede. De inwoners van East St. Louis zijn door Washington allang opgegeven. My God! This is the United States!”