Politiek en Staat

Israël in vogelvlucht: het staatsapparaat

Infoteur: Etsel

Israël is een parlementaire democratie, met wetgevende, uitvoerende en justitiële afdelingen die werken op het principe van scheiding van machten om controles en balansen binnen het systeem te verzekeren. In dit artikel aanadcht voor de president, de knesset, de regering, het justieel apparaat, het leger en lokale overheden.


Onafhankelijkheidsverklaring 1948

Onafhankelijkheidsverklaring
Onafhankelijkheidsverklaring
Hierin staat onder andere: 'De Staat Israël....zal complete gelijkheid van sociale en politieke rechten voor al zijn burgers verzekeren, ongeacht religie, ras of geslacht; het zal vrijheid van religie waarborgen, beustzijn, taal, educatie en cultuur; het zal de heilige plaatsen van alle religies beschermen; het zal trouw zijn aan de principes van het Handvest van de Verenigde Naties."

De president

Zijn taken zijn grotendeels ceremonieel en symboliseert de eenheid van de staat. Hij wordt eens in de zeven jaar gekozen door de Knesset. Hij ontertekent wetten, geeft gevangenen gratie en vermindert straffen op aanbeveling van de minister van justitie en neemt de geloofsbrieven van buitenlandse diplomaten in ontvangst.

De Knesset

De Knesset, het wetgevend lichaam, is een 120 leden tellend parlement dat functioneert in plenaire zittingen en via 15 comité's. Algemene debattten en stemmen op wetgevende voorstellen aangediend door de regering of via Knessetleden, alsook regeringsbeleid en -aktiviteit, vinden plaats in plenaire zittingen. Om een wet te worden moet een voorstel drie lezingen in de Knesset passeren: amendementen worden ingecorporeerd op het comité stadium, na de eerste lezing, en herzien in plenaire zitting bij de tweede lezing; een eindstemming wordt gehouden bij de derde lezing. De president, premier, voorzitter van de Knesset en de verantwoordelijke minister ondertekenen het voorstel in de wet. Knessetdebatten worden gevoerd in het Hebreeuws; Arabische en Druzische leden mogen het Huis toespreken in het Arabisch (Israëls tweede officiële taal); gelijktijdige vertaling is beschikbaar in beide talen.

Knessetleden die een groot aantal politieke partijen vertegenwoordigen worden elke vier jaar tijdens nationale verkiezingen gekozen. Het aantal zetels gegeven aan elke partij is proportioneel tot zijn deel van het totaal. Elke kiezer van 18 jaar of ouder mag stemmen. Men kan gekozen worden in het parlement vanaf de leeftijd van 21 jaar.

Het staatsembleem
Het staatsembleem

De regering

De regering (uitvoerende afdeling) is verantwoording schuldig aan de Knesset en onderworpen aan haar vertrouwen. Haar beleidsmakende krachten zijn erg breed met betrekking tot alle grote aspecten van het leven in het land. De president wijst een Knessetlid aan met de verantwoordelijkheid een regering te vormen en binnen 28 dagen een lijst met ministers te presenteren voor goedkeuring door de Knesset; de helft van de ministers moet lid zijn van de Knesset. De meeste ministers hebben een portefeuille en staan aan het hoofd van een ministerie; anderen dienen zonder portefeuille maar krijgen verantwoordelijkheden voor speciale projecten. De premier kan ook dienen als minister met een portefeuille.

Alle regeringen sinds 1948 zijn gebaseerd op een coalitie van verschillende partijen. Geen één partij is er tot dusver ingeslaagd om meer dan de helft van de 120 Knesset zetels te behalen. De regering dient voor een periode van vier jaar, hoewel de termijn korter kan zijn door aftreding of door de dood van een premier of door een motie van wantrouwen in de Knesset.

Het rechtssysteem

Het rechtsapparaat is geheel onafhankelijk van de uitvoerende en de wetgevende macht; rechters worden aangewezen door de president op aanbeveling van een openbaar nominaties comité. Ze dienen tot hun leeftijd van 70 jaar. Het rechtssysteem bestaat op drie nivo's van rechtbanken: de magistraatsrechtbanken die handelen over civiele en kleine criminele overtredingen; districtsrechtbanken die handelen over alle criminele en civiele zaken die niet vallen binnen de competentie van de lagere rechtbanken; en de Hoge Raad, met landelijke jurisdictie die dient als de hoogste beroepsrechtbank en die ook zit als een Hoge Raad van Justitie voor petities die zijn gebracht door personen die gerechtdoening zoeken tegen een openbaar bestuur.

Speciale rechtbanken handelen over zaken zoals verkeersovertredingen, arbeidsconflicten, jeugdige delinquentie, kleine clains en meer van dat soort zaken. Jurisdictie over zaken als persoonlijke status (trouwen en scheiden) wordt geregeld in de rechtbanken van de verschillende religieuze gemeenschappen.

Bij het verkrijgen van staatsschap adopteerde het wettelijk lichaam bestaande statuten die van kracht waren gedurende de Britse Mandaat Periode (1922-1948) voor zover deze consistent waren met de bepalingen van de Onafhankelijkheidsverklaring van de Staat Israël. Sindsdien zijn nieuwe wetten in werking getreden en oude gereviseerd om tegemoet te komen aan de huidige situaties. Het functioneren van de belangrijkste instituten van de staat wordt gereguleerd door een aantal Basis Wetten.

Burgers wordt volledige democratie en mensenrechten gegarandeerd, variërend van vrijheid van meningsuiting, religie, algemeen kiesrecht en gelijkheid voor de wet. Vrijheid van pers, van politiek, van werk en van staking en demonstratie zijn belichaamd in Israëls wetten en traditie.

Lokale overheid

De lokale overheid bevat 69 gemeenten en 141 lokale raden. Gemeenten en lokale raden worden gekozen op basis van proportionele vertegenwoordiging; burgemeesters en hoofden van lokale raden worden gekozen per directe stem. De hoofden van 54 regionale raden worden gekozen uit voorzitters van de comité's van elke gemeenschap in de regio of door directe stem.

Het leger - Tsahal

Het leger bestaat uit dienstplicht, reservedienst en beroepssoldaten. Alle mannen en vrouwen vanaf 18 jaar moeten in dienst, mannen voor drie jaar en vrouwen voor twee jaar. Mannen moeten na hun diensttijd elk jaar 1 keer per maand in reservedienst tot hun 49ste. Vrouwen moeten tot hun 24ste in reservedienst. Mensen met een bepaalde opleiding (arts, zuster, onderwijzer, monteur, etc.) mogen in dienst na hun opleiding voor 3-5 jaar in hun beroep. Met een klein beroepsleger is Israël erg afhankelijk van zijn reservesoldaten. Door de jaren heen beantwoordt de Tsahal ook aan de eisen van de maatschappij in het groot (sociaal-nationale functies) en werken aan projecten waar veel behoefte aan is.

Meer over Israël is te lezen in mijn special Wetenswaardigheden over de Israëlische samenleving .
© 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Politiek (Mens en Samenleving) op 04-01-2008, laatst gewijzigd op 04-01-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

Bronnen en/of referenties

  • Ministerie van buitenlandse zaken Israël

Reageer op het artikel "Israël in vogelvlucht: het staatsapparaat"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.