Opleiding en Beroep - Onderwijsassistent

Opleiding en Beroep - Onderwijsassistent

Opleiding en Beroep. Als Onderwijs-assistent heb je (onder verantwoordelijkheid van de leerkracht) leerlingbegeleidende en lesondersteunende taken. In een klas met gemiddeld 25 leerlingen komt de leerkracht aan bepaalde zaken niet toe. Ook begeleid je leerlingen qua sociaal functioneren o.b.v een pedagogisch plan. Het is een MBO opleiding (niveau 4, studierichting Welzijn). Welke competenties, taken, opleidingsonderdelen, toelatingseisen e.d precies van toepassing zijn, lees je in dit artikel.

Onderwijsassistent

De opleiding voor Onderwijsassistent is een:
  • MBO opleiding
  • Niveau 4 Middenkaderopleiding
  • Studierichting: Welzijn
  • Duur: 3 jaar (BOL)

Onderwijsassistenten assisteren een groepsleerkracht in de klas, waarin over het algemeen gemiddeld 25 leerlingen zitten. Met zoveel kinderen in de groep is het voor een leerkracht ondoenlijk om voldoende tijd en aandacht te geven aan ieder kind. En bijna ieder kind heeft wel eens hulp nodig bij een bepaald vak of onderwerp. Dit is waar een onderwijsassistent inspringt en werkzaamheden uitvoert die gericht zijn op het ondersteunen van de leerkracht bij het werken met kinderen.

Als Onderwijsassistent werk je in een basisschool (regulier of speciaal) en heb je, onder verantwoordelijkheid van de leerkracht, leerlingbegeleidende en lesondersteunende taken. Je helpt met allerlei dingen die direct of indirect met lesgeven hebben te maken, zoals b.v. lesmateriaal voor tekenen en handenarbeid klaarzetten, computers opstarten, kinderen helpen om het lokaal in te richten of op te ruimen en je geeft individuele aandacht, (didactische) begeleiding aan kinderen met hun taken/lessen. Je werkt over het algemeen met kinderen van 4 tot 12 jaar, individueel of in groepjes. (Er is ook een variant mogelijk: Onderwijsassistent voor jongeren Voortgezet Onderwijs, zie onderaan het artikel).

Onderwijsassistent Taken

  • Assisteren bij het uitvoeren (van onderdelen) van het onderwijsprogramma
  • Begeleiden van individuele leerlingen/groepjes leerlingen
  • Observeren en signaleren
  • Organisatie van allerlei activiteiten
  • Assisteren bij het organiseren van een betekenisvolle en veilige leeromgeving

Bij de lessen zelf begeleid een onderwijsassistent kinderen (groepjes):
  • Leerlingen bij opdrachten die ze in de klas maken, werken met ontwikkelingsmaterialen en verschillende didactische
  • of remediërende methodes (taal, rekenmethodes etc.).
  • Kinderen die bij het spelen en leren speciale aandacht nodig hebben (op aangeven van de leerkracht)
  • De jongste kinderen helpen om hun handen te wassen, tanden te poetsen, aan en uit te kleden bij de gymles etc. Toezicht houden op kinderen in de klas en op het schoolplein. Je let daarbij ook op hun veiligheid en zorgt voor een veilige leeromgeving. In de klas heb je ook een signalerende functie.

Daarnaast doet een Onderwijsassistent administratief werk (b.v. absentielijst bijhouden), voert overleg met leraren en ouders. Verder ben je aanwezig bij teambesprekingen. Ook help je bij de organisatie van allerlei schoolactiviteiten (b.v. sportdagen, schoolreisjes, toneeluitvoeringen etc.). Op de middenkaderopleiding Onderwijsassistent leer je alles wat je
voor dit werk moet weten en kunnen

Competenties Onderwijsassistent

Belangrijke competenties voor dit beroep zijn o.a.:
  • Leerlingen begeleiden qua sociaal functioneren o.b.v. pedagogisch plan. Goed om kunnen gaan met kinderen en van kinderen houden. Het leuk vinden om anderen te helpen (Pedagogisch)
  • Een bijdrage kunnen leveren aan een veilig en prettig werkklimaat. Geduldig kunnen luisteren, inlevingsvermogen hebben (aanvoelen wat de leerlingen bezighoudt) (Interpersoonlijk)
  • Onderdelen van het didactische plan adequaat kunnen uitvoeren. Goed thuis zijn in de schoolvakken (Didactisch)
  • Bijdrage kunnen leveren aan randvoorwaarden voor onderwijsactiviteiten en leeromgeving (Organisatorisch)
  • Goed kunnen samenwerken en bij kunnen dragen aan een collegiale sfeer
  • Contactueel ingesteld en goed kunnen communiceren met betrokkenen buiten de school (b.v. ouders)
  • Kritisch kunnen reflecteren, kunnen kijken naar je eigen professionele handelen

Werkomstandigheden

Je werkt in leslokalen, kleedruimtes, de gymzaal, het overblijflokaal, het sportveld, een zwembad etc. Kortom overal waar
de leerlingen ook zijn.

Opleiding Onderwijsassistent

De opleiding is bij verschillende instellingen in Nederland te volgen, waarbij eisen en inhoud kunnen verschillen.

Opleidingstraject Leerweg

Je kunt de opleiding op 2 manieren volgen:
  • Beroepsopleidende leerweg (BOL). Bij deze leerweg ga je 5 dagen per week naar school en maakt in één of meer stages kennis met de praktijk. Duur: 3 jaar. Ongeveer 60% school en 40% beroepspraktijkvorming
  • Beroepsbegeleidende leerweg (BBL). Kies je voor deze leerweg, dan werk en leer je tegelijk. Duur: 2 jaar. Ongeveer 20% school en 80% beroepspraktijkvorming.
Hierbij dient wel opgemerkt te worden dat de keuze van leerweg niet in iedere regio of plaats in Nederland mogelijk is. Sommige instellingen hebben beide varianten, andere maar één van de twee.

Opleiding Onderdelen

De opleiding bestaat uit de volgende verplichte onderdelen
  • Algemene professionaliteit
  • Pedagogische begeleiding
  • Begeleiding onderwijsprocessen
  • Didactische ondersteuning
  • Functioneren in de school

Toelatingseisen

  • Vmbo (BOL: Theoretisch,Gemengde of Kaderberoepsgerichte leerweg, met voorkeur sector Zorg en Welzijn)
  • Verworven kwalificaties (beoordeling toelatingscommissie)
  • Overgangsbewijs 3-4 havo/vwo
Aanvullend: Sommige scholen kunnen specifieke pakket- en niveaueisen stellen.

Deze toelatingseisen zijn een richtlijn. Toelating is ook afhankelijk van de competenties en vaardigheden van de individuele leerling. Tevens kan dit per instelling en regio verschillen. De indeling en het programma van de opleiding kan ook per regio verschillen. Soms is een verkort traject mogelijk ½ tot 1 jaar: het toptraject is o.a. mogelijk als je het diploma Pedagogisch Werker (niveau 3) hebt of werk hebt bij een erkend leerbedrijf of instelling (betaald of onbetaald).
Bij de BBL: Werk & Leertraject (duur: 2 jaar) kan toelating soms ook plaatsvinden als je werk hebt bij een erkend leerbedrijf of instelling (betaald of onbetaald).

Er zijn twee verschillende mogelijkheden. Hierboven is een beschrijving gegeven van een Onderwijsassistent op de basisschool primair onderwijs of speciaal onderwijs. Maar er bestaat ook een opleiding tot Onderwijsassistent Voortgezet Onderwijs (Bve). Taken en competenties zijn vergelijkbaar, maar dan in relatie tot oudere kinderen en/of jong volwassenen.

Doorstroming

Met het diploma Onderwijsassistent kun je doorstromen naar het HBO - Pedagogische Academie (soms kan je dan één jaar studieduurverkorting krijgen; het onderwijsprogramma wordt in samenspraak bepaald).

Zie ook andere MBO opleidingen:
© 2007 - 2012 Sila, gepubliceerd in Opleiding en beroep (Mens en Samenleving) op . Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Sila is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer informatie…

Gerelateerde artikelen
Opleiding en Beroep - Tandartsassistent Opleiding en Beroep. De MBO opleiding Tandartsassistent is een middenkaderopleidi…
Personeel in het basisonderwijs In het basisonderwijs werken naast leerkrachten een aantal andere mensen ter ondersteunin…
Wanneer werken kinderen zelfstandig en wanneer samen? Kinderen kunnen verschillend werken op school. Ze kunnen zelfstandi…
Paraveterinair, meer dan alleen een assistent De opleiding paraveterinair is niet helemaal het zelfde als de opleiding to…
Opleiding en Beroep - Pedagogisch Werker (SPW3) Opleiding en Beroep. De opleiding Sociaal-pedagogisch Werker wordt ook we…

Reageer op het artikel "Opleiding en Beroep - Onderwijsassistent"

Rene Janda, 13-06-2011 12:39
Hallo, mijn naam is rene janda en ik wil graag als onderwijsassistent aan de slag gaan. Ik ben 44 en heb de afgelopen 20 jaar in de zorg- en welzijnssector gewerkt. Momenteel werk ik als vrijwilliger bij het Leger des Heils. Mijn vraag is hoeveel bedraagt het netto salaris van een onderwijsassistent bij 32 uur per week? Ik hoop op een spoedig antwoord.

Khadija, 12-04-2011 20:11
Ik ben in januari afgestudeerd als onderwijsassistent. Het werk is erg leuk, alleen jammer dat er niet veel vraag is naar een onderwijsassistent. Ik werk nu als een pedagogisch medewerker op verschillende voorscholen, naschoolse opvang en kinderdagverblijven. Ik vind het wel leuk maar ik zou graag willen werken in het basisonderwijs en dat gaat heel moeilijk jammer genoeg omdat de scholen niet meer worden gesubsidieerd om een onderwijsassistent te betalen. Ze hebben liever stagiaires aangezien die volgens de overheid en vele scholen hetzelfde werk kunnen verrichten maar dan gratis.

Roxy-, 24-03-2011 12:20
Maar duurt de opleiding nu 2 of 3 jaar. en salah woon jij soms in Limburg? Want ik weet dat daar de bol ook 4 jaar duurt terwijl dat hier in Hoofddorp maar 3 jaar is. Dus mijn vraag is waar jij woont en of je bbl niet in 2 jaar kan doen want dat staat anders wel op deze website.

Salah, 22-03-2011 19:29
Ik doe zelf ook de opleiding onderwijsassistent op het MBO(2de jaars). Ik volg de bbl opleiding. De opleiding duurt 3 jaar min. max 3,5 dacht ik. In het eerste jaar heb je het eerste half jaar gewoon les 5 dagen per week, het tweede half jaar heb je 2 dagen stage erbij(Maandag en Dinsdag) rest van de week les. Het 2de jaar heb je het hele jaar stage maar nu op woe, do en vrijdag, Ma en Di les. Het 3de jaar hetzelfde verhaal als het eerste jaar maar dan een heel jaar stage i.p.v half jaar. Examens beginnen eind 2de jaar en 3de jaar. Belangrijke lessen zijn pedagogie, Ned en rekenen. Werken en lessen volgen is misschien een beetje lastig ligt aan het rooster, het is wel zo dat als je stage loopt op woensdag dat je rond 1 uur 's middags klaar bent en dan de rest van de middag gaat werken.

Janette, 17-05-2010 13:43
Ik ben 42 ben ruim 25 jaar werkzaam in de gezondheidszorg, de laatste 6 jaar in de wijkverpleging. Ik wil graag iets anders gaan doen en onderwijsassistent lijkt me een leuke nieuwe opstap. Ik zou dan willen gaan voor de bbl. Wie kan mij vertellen hoe dat in zijn werk gaat? Ik heb mijn inkomsten nodig en zou dus willen leren en werken tegelijk. Verdien je dan volledig salaris? En hoe ziet die 2 jaar er precies uit. Wie heeft hier ervaring mee.

Kristel, 11-04-2010 17:29
@ ?

Hallo,

Ik kom zelf van het VMBO (niveau kader) en volg nu de opleiding onderwijs assistent (2e leerjaar)
Dit is een MBO opleiding op niveau 4.
Dat betekend dat je vanaf het niveau kader op het vmbo deze opleiding kunt volgen.
Als je BB hebt gedaan, kan dit volgens mij niet, want dan zit je op niveau 1 of 2 van het MBO.
Na de opleiding onderwijs assistent kun je doorstromen naar de PABO (HBO)
Dit is ook wat ik wil gaan doen.

Renske, 27-01-2010 21:41
Voor Ingrid Beers,
Je bent nooit te oud om te leren! Op het moment volg ik de opleiding onderwijsassistent in een BBL-groep (werkend leren). In deze groep ben ik de jongste (20 jaar); een paar medestudenten zijn voor in de 50!
Juist met de groeiende vraag naar extra begeleiding voor (zorg)kinderen denk ik dat de leeftijd geen drempel moet vormen en dat je je interesses moet volgen!
Succes!

Ingrid Beers, 24-09-2009 12:13
Goedemiddag,

Heel graag zou ik een switch willen maken in mijn leven om na 25 jr ervaring in de verkoop nu voor onderwijsassistent te gaan leren! Ben ik te oud voor deze opleiding? Ik ben 45 jr jong!

?., 19-04-2009 21:31
Is er mogelijkheden met VMBO diploma voor Onderwijsassistent te leren?
zo niet wat moet je doen zo dat je zo ver kan komen om Onderwijsassistent te worden?:-)

Vanessa U. Caster, 30-03-2008 20:06
Hallo,
Ik wik graag weten of er mogelijkheid is om dit opleiding via correspondentie te volgen. Als het mogelijk is wil ik graag weten hoe het proces gaat en aan welke eisen ik moet voldoen om het te kunnen volgen, ook de kosten die erbij horen wil ik graag weten. Ik ben van Aruba.

Graag zou ik zo spoedig mogelijk een antwoord willen hebben,
Bij voorbaat hartelijk dank,

Groetjes,
Vanessa Caster Reactie infoteur, 04-04-2008
@ Vanessa, dit weet ik niet helemaal zeker, maar kun je het beste navragen bij het LOI of de NTi, te vinden op de websites onder deze naam. Wat me lastig lijkt aan schriftelijke studies Onderwijsassistent is een eventuele praktijkstage, maar mogelijk is hier een oplossing voor.

Veel succes met (het zoeken naar) de goede studie in Aruba.
Groeten van Sila (auteur artikel)

Carla Schwitzner, 18-02-2008 22:52
Hallo
Kunnen jullie mij vertellen of ik kan werken als onderwijsassistente. Ik heb nl. gesolliciteerd op een nieuwe baan. Op het ogenblik werk ik al 3 jaar in het speciaal onderwijs als onderwijsassistente. De nieuwe werkgever weet niet of ik voldoende opleiding heb.
Ik heb KV/JV 3 (kinderverzorging- en jeugdverzorging)
MBO-AT (arbeidstherapie)
Kreatieve handvaardigheid A& B
Graag zou ik zo spoedig mogelijk antwoord willen, omdat ik donderdag uitslag krijg. Het is dan prettig als ik goed op de hoogte ben.
Bij voorbaat hartelijk dank

Met vriendelijke groeten,
Carla Schwitzner Reactie infoteur, 18-02-2008
@ Hai Carla, het is een beetje moeilijk om deze vraag in het algemeen te beantwoorden, daar sommige instellingen/scholen eigen criteria hanteren i.z. profiel of opleiding. Er zijn voor zover ik weet geen officiele landelijke criteria. Wat ik je wel kan zeggen is dat op sommige scholen onderwijsassistenten werken die veel minder opleiding hebben genoten dan jij. Bijvoorbeeld mensen met 1 jaar PABO opleiding e.d.
Jij lijkt me eerder overgekwalificeerd dan dat er sprake is van niet voldoende opleiding. Maar ja, ik ben helaas voor jou, niet degene die over de criteria beslist.

Veel succes a.s. donderdag en hopelijk krijg je deze baan!
Groetjes van Sila

Bronnen en referenties
  • LDC (Expertisecentrum voor Loopbaanvraagstukken). Studiegids Middelbaar Beroepsonderwijs en Beroepengids (t/m MBO niveau). (Gidsen voor Studie- en Beroepskeuzeadviseurs)
  • Eigen aanvullingen
Infoteur: Sila
Rubriek: Mens en Samenleving / Opleiding en beroep
Bronnen en referenties: 2
Reacties: 11
Schrijf mee!